در این نشست، شراره عبدی، مدیر توسعه کسب‌وکار همراه جیب، فرهاد رضایی، مدیرعامل شرکت طرح و پردازش فرارایانه، ارژنگ ملک، مدیرعامل شرکت پویا تجارت نوپدید و مهسا شمس، مدیر حوزه فناوری‌های نوین در صنعت فولاد و پتروشیمی به عنوان سخنرانان این پنل، نبود زیرساخت‌های پایدار، ضعف بلوغ داده‌ای و مقررات دست‌وپاگیر را از مهم‌ترین موانع توسعه کسب‌وکارهای مبتنی بر فناوری‎های نوین دانستند و تاکید کردند که دولت با ایفای نقش تسهیل‌گر می‌تواند زمینه رشد این کسب و کارها و بهره‌گیری موثر از ظرفیت هوش مصنوعی را فراهم کند.

 هنوز اقتصاد دیجیتال شکل نگرفته است

شراره عبدی،مدیر توسعه کسب‌وکار همراه جیب با اشاره به وضعیت اقتصاد دیجیتال در ایران گفت: مسئله اصلی کشور در این حوزه کمبود استعداد یا زیرساخت نیست، بلکه نبود ریل‌های مناسب برای توسعه اقتصاد دیجیتال است. به گفته او، ایران در سال‌های گذشته توانسته بخش مهمی از فرآیندهای مالی و پرداخت را دیجیتالی کند، اما این موضوع الزاما به معنای شکل‌گیری اقتصاد دیجیتال نیست.

وی با اشاره به تجربه کشورهایی مانند هند و برزیل گفت: این کشورها به جای ایجاد زیرساخت‌های متعدد و پراکنده، ریل‌های مشخصی برای ارائه خدمات دیجیتال ایجاد کرده‌اند. ایران نیز به جای تمرکز بر تعدد زیرساخت‌ها، به زیرساخت‌های پایدار و قابل اتکا نیاز دارد تا کسب‌وکارهای دیجیتال بتوانند بر بستر آنها توسعه پیدا کنند.

عبدی در ادامه با اشاره به نقش داده در آینده خدمات مالی، از شکل‌گیری ابزارهای هوش مصنوعی در حوزه پرداخت سخن گفت و توضیح داد که در برخی کشورها، عوامل هوش مصنوعی با تحلیل داده‌های کاربران می‌توانند در تصمیم‌گیری‌های مالی به آنها کمک کنند. این ابزارها با بررسی الگوی هزینه‌کرد و رفتار مالی افراد، امکان ارائه پیشنهادات هدفمند و تصمیم‌گیری مبتنی بر داده را فراهم می‌کنند.

وی با تاکید بر ضرورت استفاده از ظرفیت داده در ایران، گفت: بخش قابل توجهی از ظرفیت داده به عنوان یکی از سرمایه‌های ارزشمند در کشور به دلیل فقدان سازوکارهای کارآمد برای جمع‌آوری، یکپارچه‌سازی و تحلیل بلااستفاده می‌ماند.

به اعتقاد عبدی، تبدیل داده به تحلیل و سپس تبدیل تحلیل به ابزار تصمیم‌گیری می‌تواند به توسعه کسب‌وکارهای مالی و سایر بخش‌های اقتصاد کمک کند.

او همچنین این پیش بینی را ارائه کرد که هوش مصنوعی در حوزه مالی طی مدت کوتاهی تحولات گسترده‌ای را رقم بزند و برای افراد، پروفایل‌های مالی دقیق‌تری بر اساس الگوی مصرف و رفتار اقتصادی آنها شکل گیرد.

معماری سازمانی آینده ترکیبی از داده، فرآیند و هوش مصنوعی است

فرهاد رضایی مدیرعامل شرکت طرح و پردازش فرارایانه نیز با اشاره به اینکه سازمان‌ها باید مراحل بلوغ داده‌ای را به ترتیب طی کنند، گفت: بسیاری از شرکت‌ها تحت تاثیر جذابیت هوش مصنوعی، پیش از آماده‌سازی زیرساخت‌های لازم به سراغ این فناوری رفته‌اند.

وی افزود: مرحله نخست بلوغ داده‌ای، جمع‌آوری و ساماندهی اطلاعات است، اما در بسیاری از سازمان‌ها همچنان نرم‌افزارهای جزیره‌ای و داده‌های پراکنده وجود دارد. بنابراین نمی‌توان انتظار داشت هوش مصنوعی بدون دسترسی به داده‌های مناسب، خروجی موثر و قابل اتکایی برای سازمان ایجاد کند.

رضایی حضور هوش مصنوعی را یک تغییر پارادایم در سطح سازمان‌ها دانست و گفت: همان‌طور که ظهور اینترنت تحول بزرگی در زندگی و کسب‌وکار ایجاد کرد، هوش مصنوعی نیز در حال ایجاد تغییر در معماری سازمانی است.

به گفته او، در گذشته نرم‌افزارها برای ثبت و جمع‌آوری اطلاعات ایجاد شدند و سپس با پیچیده‌تر شدن فعالیت سازمان‌ها، نیاز به نرم‌افزارهای یکپارچه شکل گرفت. اکنون با ورود هوش مصنوعی، معماری جدید سازمانی به سمت ترکیبی از «داده، فرآیند و هوش مصنوعی» حرکت می‌کند.

رضایی افزود: منظور از هوش مصنوعی صرفا خرید یک نرم‌افزار سازمانی و اضافه کردن یک ابزار گفت‌وگویی به آن نیست، بلکه این فناوری به تدریج باید در خود فرآیندهای سازمانی نقش ایفا کند و بخشی از عملیات روتین و تصمیم‌گیری‌ها را بر عهده بگیرد.

دولت باید به جای مانع‌تراشی، تسهیل‌گر تحول دیجیتال باشد

ارژنگ ملک، مدیرعامل شرکت پویا تجارت نوپدید نیز با اشاره به سرعت تحولات ناشی از هوش مصنوعی، گفت: این فناوری سازمان‌ها را وارد دوره‌ای متفاوت کرده و آثار آن در بسیاری از حوزه‌های علمی، آموزشی و کسب‌وکاری قابل مشاهده است.

وی افزود: هوش مصنوعی با بهینه‌سازی فرآیندها، نقش نیروی انسانی را نیز تغییر خواهد داد و انسان بیش از گذشته در جایگاه ناظر و تصمیم‌ساز قرار خواهد گرفت. به گفته ملک، هوش مصنوعی می‌تواند از داده‌های موجود در سازمان، الگوها و دانش‌هایی استخراج کند که پیش از این مورد توجه قرار نمی‌گرفتند و در نهایت موجب افزایش بهره‌وری و ارتقای کیفیت تصمیم‌ها شوند.

ملک در بخش دیگری از سخنان خود، مداخلات و مقررات دست‌وپاگیر را از چالش‌های اصلی کسب‌وکارهای داده‌محور دانست و گفت: سرعت رشد فناوری از سرعت قانون‌گذاری بیشتر است. بنابراین قانون‌گذار بهتر است به جای ورود به جزئیات فعالیت کسب‌وکارها، چارچوب‌ها و خطوط قرمز را مشخص کند و فضای کافی برای نوآوری باقی بگذارد.

وی تاکید کرد: مهم‌ترین نقش دولت در این حوزه، تسهیل‌گری و جلوگیری از ایجاد موانع جدید است. ملک در پایان هشدار داد که شرکت‌هایی که در استفاده از هوش مصنوعی از رقبای خود عقب بمانند، به تدریج با کاهش بهره‌وری و قدرت رقابت مواجه خواهند شد و ممکن است از بازار خارج شوند.