معاونت مطالعات اقتصادی وآیندهپژوهی اتاق تهران با هدف تبیین آخرین وضعیت صنایع کلیدی از جمله فولاد، پتروشیمی، دارو و برق و آگاهیبخشی به فعالان بخشخصوصی و سیاستگذاران، اقدام به انتشار هشت گزارش تحلیلی در فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۵ کرده است.
«بررسی پیامد جنگ بر زنجیره ارزش دارو»، «نقشه راه تابآوری لجستیک در ایران»،«تحلیل اثرات حمله نظامی بر صنعت فولاد ایران»،«تولید لوازمخانگی در بحران ورقهای فولادی»،«تحلیل خسارات جنگ به صنعت پتروشیمی ایران»،«چشمانداز برق در سال ۱۴۰۵؛ تحلیل سناریوها و راهبردها»،«تنگه هرمز در معادلات قدرت جهانی» و «بررسی جایگاه ایران در شاخص عملکرد لجستیک ۲.۰ » عناوین گزارشهای تحلیلی است که معاونت مطالعات اقتصادی وآیندهپژوهی اتاق تهران با هدف ارزیابی وضعیت صنایع آسیبدیده و ارائه راهکارهایی برای پایداری و تابآوری این صنایع و صنایع وابسته به آنها منتشر کرده است.
واکاوی چگونگی تابآوری صنعت دارو در شرایط جنگی
گزارش «بررسی پیامد جنگ بر زنجیره ارزش دارو» اهمیت تامین پایدار دارو بهویژه در شرایط بحرانی را تشریح کرده و توضیح میدهد که زنجیره ارزش دارو علاوهبر آنکه یک مسئله اساسی در اقتصاد هر کشوری است، ارتباطی تنگاتنگی با امنیت ملی و تابآوری نظام سلامت دارد و ضروری است اقدامات متنوعی برای رفع چالشهای تولید مستمر و رفع نیازهای دارویی کشور انجام شود.
معاونت مطالعات اقتصادی وآیندهپژوهی اتاق تهران در این گزارش، پیشنهاداتی را برای حفظ تابآوری صنعت دارو ارائه میکند که انتخاب یک مدیر مسئول در حوزه مدیریت بحران دارو در سازمان غذا و دارو یا وزارت بهداشت، اجرای فوری سیاست حمایتی ۹۰-۱۰، تسویه فوری بدهیهای دولت به صنعت دارو و ارائه مشوقهایی مانند مهلت ششماهه برای پرداخت مالیات و حق بیمه از جمله مواردی است که در این گزارش به آنها اشاره شده است.
این گزارش با ارائه یک چارچوب بومی بهنام L-ISCRF، مسائل و مشکلات لجستیک ایران را بهصورت ریشهای بررسی کرده و نقشه راهی برای افزایش تابآوری این بخش و دیجیتالیشدن فرایندها نشان میدهد. در این گزارش رویکردهایی برای مقابله شبکه لجستیکی کشور با اختلالهای همزمان و شوکهای پیدرپی ارائه میشود تا علاوهبر ضمن حفظ هماهنگی، سطح خدماترسانی نیز تنزل پیدا نکند.
پیشنهادات بخشخصوصی برای بازسازی صنعت فولاد
«تحلیل اثرات حمله نظامی بر صنعت فولاد ایران؛ بازتاب اثرات آن در پویاییهای اقتصاد کلان» عنوان یکی دیگر از گزارشهای تحلیلی اتاق تهران در بهار ۱۴۰۵ است. در این گزارش که هدف از تدوین آن انجام یک تحلیل جامع از جایگاه ایران در صنعت فولاد جهانی و همچنین بررسی اثرات جنگ در این صنعت عنوان شده، موقعیت ایران در زنجیره ارزش جهانی فولاد، مزیتهای نسبی، چالشهای ساختاری و نهادی و تبعات اقتصادی حملات به زیرساختهای این صنعت در سطوح خرد و کلان بررسی شده است.
در بخش پایانی این گزارش نیز یک بسته پیشنهادی از راهکارهای عملیاتی در سه افق کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت برای ارتقای سطح تابآوری ساختار صنعتی کشور ارائه شده است تا آثار ناشی از شوکهای اخیر کاهش یابد و ظرفیتهای تولیدی نیز بازسازی شود.
بررسی تولید لوازمخانگی در بحران ورقهای فولادی
معاونت اقتصادی و آیندهپژوهی اتاق تهران در ادامه گزارشهای تحلیلی خود به «ارزیابی آثار جنگ بر صنعت لوازم خانگی سناریوی اختلال در تولید فولاد» نیز پرداخته است؛ این گزارش تحلیلی بر پایه دادههای خبرگان صنعت و با رویکرد زنجیرهای در اقتصاد صنعتی انجام شده و نقش فولاد در زنجیره تامین صنایع پاییندستی را بررسی میکند. آمارهای این گزارش نشان میدهد که تاثیر بحران در سطح بنگاهها یکسان نیست و کسبوکارهای بزرگ معمولا با کاهش نسبی ظرفیت و افزایش هزینه مواجه میشوند، اما بنگاههای کوچک و متوسط بهدلیل کمبود نقدینگی با کاهش شدید تولید و حتی توقف خطوط تولید روبرو هستند. این گزارش بر ضرورت بازطراحی رویکرد سیاستی از مداخلات بنگاهمحور به مدیریت زنجیره تامین و سطح صنعت تاکید دارد و تمرکز بر تخصیص هدفمند نهادههای کمیاب، حفظ ظرفیتهای حیاتی تولید و کنترل همزمان پیامدهای تولیدی، بازاری و اشتغالی بحران را ضروری عنوان میکند.
بررسی مسیرهای احتمالی بازگشت صنعت پتروشیمی به چرخه تولید
از دیگر گزارشهایی که اتاق تهران در ماههای نخست سال جاری منتشر کرده میتوان به «تحلیل خسارات جنگ به صنعت پتروشیمی ایران» اشاره کرد. این گزارش، با استناد به دادههای رسمی کتاب سال ۱۴۰۳ شرکت ملی صنایع پتروشیمی و با رویکرد تحلیل زنجیره ارزش، به بررسی میزان خسارات واردشده به این صنعت و شناسایی مسیرهای احتمالی بازگشت به تولید میپردازد.
در این گزارش، اجرای یک سیاست چند لایه در بازههای کوتاه مدت،میانمدت و بلندمدت برای بهبود وضعیت این صنعت مورد تاکید قرار گرفته است؛ چنانکه توصیه تحلیلگران در این گزارش آن است که در کوتاهمدت، مدیریت بحران از طریق تامین برق اضطراری، تخصیص هوشمند خوراک به واحدهای تولیدی کالاهای حیاتی و واردات برنامهریزی شده مواد اولیه برای حفظ صنایع پاییندستی در اولویت قرار گیرد.
سرنوشت صنعت برق در سال ۱۴۰۵ چه میشود؟
ناترازیهای برق و اهمیت ارتقای تابآوری در این صنعت سبب شده تا معاونت مطالعات اقتصادی و آیندهپژوهی اتاق تهران با انتشار گزارش «چشمانداز برق در سال ۱۴۰۵؛ تحلیل سناریوها و راهبردها»، تحلیلهایی عملیاتی و راهبردی در این حوزه ارائه کند.
تحلیلهای این گزارش با رویکرد سناریونگاری، مسیرهای گوناگون تامین برق در سال جاری را تشریح کرده و پیامدهای احتمالی آن را برای بنگاههای تولیدی به ویژه صنایع کوچک و متوسط به تصویر میکشد. راهبردهای عملیاتی پیشنهادی در این گزارش شامل بهینهسازی مصرف، انعطافپذیری در تولید، سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر و مشارکت جمعی در مدیریت مصرف برق است که میتواند تابآوری صنایع را در سال پیشرو افزایش دهد.
شناسایی ظرفیتهای تنگه هرمز در توسعه اقتصادی
«تنگه هرمز در معادلات قدرت جهانی؛ رویکردی راهبردی به ابعاد حقوقی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی» عنوان گزارش دیگری است که با هدف تبیین جایگاه این گذرگاه حیاتی و اهمیت ساختاری آن در نظام تجارت و امنیت انرژی جهان تدوین شده است. این گزارش همچنین به بررسی رژیم حقوقی حاکم بر تنگه هرمز در چارچوب حقوق بینالملل دریاها پرداخته و ابعاد مختلف دو رویکرد «عبور بیضرر» و «عبور ترانزیت» را مورد واکاوی قرار داده است. در بخش پایانی این گزارش نیز ابعاد ژئوپلیتیکی و امنیتی تنگه هرمز، نقش آن در موازنه قدرت منطقهای و جهانی و نسبت میان موقعیت ژئواستراتژیک ایران و امنیت انرژی جهان مورد تحلیل قرار گرفته تا در نهایت، تصویری جامع از جایگاه تنگه هرمز بهعنوان یکی از مهمترین کانونهای تلاقی قدرت، امنیت و اقتصاد در نظم بینالملل معاصر ارائه شود.
بررسی جایگاه ایران در شاخص عملکرد لجستیک ۲.۰
گزارش «جایگاه ایران در شبکه جهانی لجستیک؛ تحلیلی مبتنی بر شاخص عملکرد لجستیک ۲.۰» با اتکا به دادههای بانک جهانی، وضعیت این صنعت را در کشور ارزیابی کرده است. در این گزارش که بر پایه دادههای واقعی حاصل از ردیابی محمولهها در حملونقل دریایی، هوایی و پستی طراحی شده، میزان اتصال کشورها به شبکه تجارت جهانی، سرعت جریان کالا و کارایی زنجیرههای تامین سنجیده شده و تابآوری اقتصادی و رقابتپذیری تجاری کشور مورد بررسی قرار گرفته است.
این گزارش تلاش کرده است که چارچوبی برای اولویتبندی اصلاحات سیاستی در حوزههایی همچون دیجیتالیسازی فرآیندهای گمرکی، توسعه کریدورهای منطقهای، بهبود عملکرد بنادر و فرودگاهها و تقویت حکمرانی لجستیکی ارائه کند.
نظر خود را بنویسید