اعضای کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق تهران در نخستین گردهمایی خود در سال ۱۴۰۵ ضمن تبیین چالش‌ها و شرایط موجود در بازارهای پولی و مالی، پیشنهاداتی برای افزایش تاب‌آوری فعالان این بازارها پس از جنگ ۴۰ روزه ارائه کردند.

به گزارش روابط عمومی اتاق تهران، در ابتدای این نشست، علیرضا کیانی، رئیس کمیسیون بازار پول و سرمایه، با ارائه تصویری کلی از وضعیت منطقه و جهان به افزایش اهمیت مسائل ژئوپلیتیک از جمله موضوع تنگه هرمز و  ضرورت تمرکز بیشتر تصمیم‌گیران بر اقتصاد اشاره کرد.

وی با تاکید بر اینکه سال ۲۰۲۶ سالی بسیار پرریسک و آبستن تحولات جدی خواهد بود، گفت:تغییر در هژمونی دلار و تضعیف نظام پترودلار به‌ عنوان یک جراحی بزرگ اقتصادی در حال وقوع است که احتمالا با تنش و بی‌ثباتی همراه خواهد بود. کیانی در ادامه بر ضرورت بازطراحی مسیرهای لجستیکی و مالی کشور، به‌ویژه کاهش وابستگی به امارات و تمرکز بر ترکیه تاکید کرد و پیشنهاد داد که «میز ترکیه» و حتی «منطقه آزاد» به صورت مشترک با این کشور تشکیل شود.

چالش‌های تامین مالی در بازار سرمایه و ایده انتشار اوراق جنگ

در ادامه این جلسه، وحید روشن‌قلب، مدیر نظارت بر بازار اولیه سازمان بورس، به تشریح وضعیت بازار سرمایه و چالش‌های تامین مالی شرکت‌ها پرداخت. وی تصریح کرد که در شرایط فعلی و با توجه به افزایش ریسک‌ها، برخی شرکت‌هایی که از طریق بازار سرمایه تامین مالی کرده‌اند با مشکل مواجه شده و امکان بازپرداخت تعهدات برایشان دشوار شده است.

روشن‌قلب با تاکید بر اینکه برخلاف نظام بانکی، در بازار سرمایه امکان اعمال دستورات مستقیم برای تعویق بازپرداخت‌ها وجود ندارد، افزود که باید زمینه توافق بین سرمایه گذاران و شرکت‌ها فراهم شود؛ چرا که تداوم تامین مالی از طریق این بازار، کاملا به میزان اعتماد مردم و ورود نقدینگی به صندوق‌ها وابسته است.

سپس، علیرضا توکلی کاشی کارشناس ارشد بازارهای مالی با ارائه آمارهایی از ارزش بازار سهام، بازار بدهی و صندوق‌ها یادآور شد که به رغم تعطیلی بازار سهام، سایر بخش‌ها در این مدت فعال بوده‌اند.

وی با اشاره به خسارات وارد شده به صنایع بزرگ و زیرساخت‌های انرژی کشور و همچنین اهمیت توجه به خسارات غیرفیزیکی گفت: یکی از مهم‌ترین اقدامات، ارزیابی دقیق خسارات و اطلاع‌رسانی آن به حاکمیت است تا تصمیم‌گیری‌ها با درک صحیح‌تری انجام شود. توکلی‎کاشی همچنین برای مدیریت تعهدات شرکت‌ها و جلوگیری از نکول، پیشنهاد «انتشار اوراق جنگ» را مطرح کرد.

توجه به مسیر تورم و ضرورت تهاتر بدهی‌ها

حمید آذرمند، دیگر کارشناس حاضر در نشست، به موضوع تورم و سیاست‌های مالی دولت اشاره کرد و گفت: حتی بدون وقوع جنگ نیز انتظار تورم بالا در کشور وجود داشت، اما اکنون نحوه تامین مالی هزینه‌های جنگ توسط دولت، تعیین‌کننده مسیر تورم خواهد بود. وی همچنین تهاتر بدهی‌ها و مطالبات بنگاه‌ها و نقش فعال‌تر بانک‌ها در این زمینه را حیاتی خواند و توسعه صادرات خدمات را راهکاری مهم برای افزایش تاب‌آوری اقتصادی دانست.

در بخش دیگری از این نشست، علی ابراهیمی، عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران، توضیحاتی در خصوص اهمیت حفظ امنیت غذایی و زنجیره تامین کالاهای اساسی ارائه کرد و از ضرورت فعال شدن مسیرهای جایگزین زمینی و ریلی با کشورهای همسایه برای تامین اقلام مورد نیاز کشور سخن گفت.

ابراهیمی همچنین، تامین مواد اولیه بسته‌بندی را ضروری خواند و افزود: کمبود این اقلام، حتی در صورت وجود کالا، مانع عرضه آن در بازار شده و مشکلاتی را پدید خواهد آورد.

لزوم تدوین ادبیات «اقتصاد جنگ» و گزارش اقدامات حمایتی اتاق تهران

در ادامه، محمد مراد بیات، مدیرعامل مرکز فابا، با انتقاد از نبود ادبیات «اقتصاد جنگ» در کشور تاکید کرد که در کنار ابعاد نظامی و سیاسی، باید چارچوب‌های مشخصی برای مدیریت اقتصادی در شرایط جنگی تدوین شود. وی بهره‌گیری از روش‌های نوآورانه، ظرفیت‌های دیجیتال و همکاری با شرکای خارجی را برای عبور از بحران ضروری دانست.

همچنین غلامرضا ملکی، با تشریح برخی از اقدامات حمایتی اتاق بازرگانی تهران گفت:از ابتدای بروز بحران، اتاق تلاش کرده با ارائه خدماتی مانند اینترنت آزاد و برگزاری جلساتی در قالب ستاد تسهیل، بخشی از مشکلات فعالان بخش خصوصی را کاهش دهد. وی از تدوین یک برنامه راهبردی برای دوره پساجنگ خبر داد و آموزش فعالان اقتصادی درباره مسیرهای جدید تجارت و قوانین مرتبط را بسیار مهم ارزیابی کرد.

در پایان این نشست، کیانی، رئیس کمیسیون، ضمن جمع‌بندی مباحث مطروحه، بر ضرورت دستیابی به راهکارهایی برای جبران میزان خسارات وارده به فعالان بخش خصوصی تاکید کرد.

بر اساس مصوبه پایانی این جلسه، کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق تهران در راستای ایفای نقش خود در شرایط جنگی، ضمن بررسی چالش‌های مالی بنگاه‌های اقتصادی و طرح مسائل تامین نقدینگی، پیشنهادات اصلاحی مدونی را برای تامین مالی بنگاه‌ها و تعادل نهادهای مالی و بانک‌ها ارائه خواهد کرد.