در شرایطی که کشور با تبعات جنگ و فشار بر زیرساخت‌های حیاتی مواجه است، تخریب پل B1 بیلقان در حمله اخیر آمریکا، ابعاد تازه‌ای از هدف‌گیری ظرفیت‌های توسعه‌ای ایران را آشکار کرده است. یک عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران که مشاور طراح این پروژه نیز بوده است، ضمن تشریح ابعاد فنی و راهبردی این پل، تاکید می‌کند که این سازه در صورت بهره‌برداری می‌توانست ترافیک عبوری ۱۴ استان غربی کشور را بدون ورود به گلوگاه‌های پرترافیک به محور کرج- قزوین منتقل کند.

این عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی تهران در تشریح ابعاد فنی و راهبردی این پروژه  توضیح داد که این پل برخلاف برخی روایت‌های نادرست منتشرشده در فضای مجازی، هیچ ارتباطی با آزادراه تهران-شمال نداشته و در امتداد آزادراه همت و در قالب پروژه «کمربندی شمالی کرج» تعریف شده بود.

به گفته آل رسول، این کریدور به‌عنوان مسیری موازی با آزادراه کرج-قزوین طراحی شده بود تا بخش قابل توجهی از ترافیک عبوری ۱۴ استان غربی کشور را بدون ورود به گلوگاه‌های پرترافیک، به محدوده بهشت سکینه و سپس به محور کرج- قزوین منتقل کند. او با اشاره به حجم بالای تردد در این محور افزود: روزانه بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار خودرو در مسیرهای تهران-کرج و کرج-قزوین در حال تردد هستند که در محدوده پل کلاک تا حصارک با گره‌های سنگین ترافیکی، گاه تا سه ساعت معطلی مواجه می‌شوند؛ مشکلی که با بهره‌برداری از این پل می‌توانست به‌طور محسوسی کاهش یابد.

او با تاکید بر اهمیت راهبردی این پروژه اظهار داشت: پل بیلقان علاوه بر کارکرد ترافیکی، از منظر پدافندی نیز یک زیرساخت مهم محسوب می‌شد، چراکه امکان توزیع بار ترافیکی و افزایش تاب‌آوری شبکه حمل‌ونقل کشور را فراهم می‌کرد. این در حالی است که موقعیت خاص دره بیلقان، با طول حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ متر و ارتفاع بیش از ۱۰۰ متری، اجرای این پروژه را به یکی از پیچیده‌ترین طرح‌های مهندسی کشور تبدیل کرده بود.

آل‌رسول با تاکید بر اینکه«هیچ‌گونه استفاده نظامی یا لجستیکی از این پل صورت نگرفته و ادعاهای مطرح‌شده در این زمینه فاقد صحت است» افزود: این پل هنوز به بهره‌برداری نرسیده بود و در مرحله تکمیل نهایی قرار داشت. به‌دلیل اجرای سازه به روش «طره متعادل»، بخشی از قطعات کلیدی و بتن‌ریزی نهایی باقی مانده بود، اما با فروکش کردن شرایط جنگی، امکان بهره‌برداری از آن ظرف حدود یک ماه وجود داشت.

این عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران با اشاره به ابعاد تخریب افزود: بر اساس مشاهدات اولیه، بخش قابل توجهی از کابل‌های اصلی، به‌ویژه در پایه P2 از بین رفته و تعدادی از سگمنت‌های دهانه‌های مختلف آسیب دیده‌اند. با این حال، به‌دلیل اصابت چندین بمب و اثرات موج انفجار تنش‌های سازه‌ای، امکان برآورد دقیق میزان خسارت بدون انجام آزمایش‌های میدانی وجود ندارد.

وی در ادامه با انتقاد از برخی اظهارنظرهای غیرکارشناسی درباره بازسازی سریع این پل گفت: با یکی از پیچیده‌ترین سازه‌ای مهندسی کشور مواجه هستیم و هرگونه اعلام نظر شتاب‌زده درباره زمان یا هزینه احیا، فاقد مبنای فنی است.

آل‌رسول همچنین به ویژگی‌های فنی و بومی پروژه اشاره کرد و گفت: طراحی این پل با استفاده از نرم‌افزار کره ای  Civil Midas  و با وجود محدودیت‌های ناشی از تحریم انجام شده و حتی برای نخستین‌بار گواهی طراحی یک پل کابلی با این نرم‌افزار اخذ شده است. همچنین استفاده از قالب‌های خاص و تجهیزات سنگین، این پل را به یکی از نمونه‌های کم‌نظیر مهندسی در کشور تبدیل کرده بود. نکته مهم‌تر آنکه تمامی مراحل طراحی، نظارت و اجرا توسط شرکت‌های خصوصی و مهندسان ایرانی انجام شده و پروژه بدون سانحه پیش رفته بود.

 به گفته او، از منظر اقتصادی نیز، این پروژه سرمایه‌گذاری قابل‌توجهی را به خود اختصاص داده بود. هرچند هزینه اولیه آن حدود سه هزار میلیارد تومان برآورد شده، اما با توجه به گذر زمان، ارزش روز آن به‌مراتب بیشتر است. با این حال، آنچه بیش از اعداد اهمیت دارد، ارزش راهبردی چنین زیرساختی در کاهش هزینه‌های پنهان اقتصاد از اتلاف سوخت تا زمان و بهره‌وری است. آل‌رسول همچنین با رد شایعات مربوط به فساد مالی در پروژه تصریح کرد که تمامی مراحل این طرح به‌صورت شفاف و با اتکا به توان داخلی پیش رفته و بدون سانحه اجرا شده بود.

این عضو کمیسیون عمران، احداث و امور زیربنایی اتاق تهران همچنین با اشاره به موقعیت حساس این پل در مجاورت آبگیر بیلقان که بخشی از آب شرب تهران را تامین می‌کند گفت: مطالعات زیست‌محیطی و پدافندی پروژه به‌طور کامل انجام شده و مجوزهای لازم نیز در سال ۱۴۰۱ اخذ شده بود. به گفته او، حتی برخی تاسیسات حساس برای کاهش ریسک، جابه‌جا شده و تمهیدات پدافندی در طراحی لحاظ شده بود.

آل‌رسول در پایان با تاکید بر ضرورت احیای این مسیر گفت: این پروژه، چه از طریق بهسازی و چه بازسازی، یک نیاز ملی است؛ اما هرگونه اقدام در این زمینه باید پس از ارزیابی‌های دقیق فنی و در شرایطی امن انجام شود، چراکه در شرایط فعلی، حفظ جان مردم و متخصصان در اولویت قرار دارد.