جورجا ملونی، سیاست‌مداری ایتالیایی است که از اکتبر 2022 به عنوان اولین زن تاریخ ایتالیا به مسند نخست‌وزیری این کشور تکیه زده‌است. با این‌حال چیزی که ملونی را در مرکز توجه قرار داده‌است، سوابق سیاسی او و گروه‌هایی است که از زمان جوانی با آن‌ها همکاری کرده‌است.

ملونی که در ژانویه 1977 در شهر رم ایتالیا به دنیا آمد، در سال 1992 به «جبهه جوانان» پیوست. جبهه جوانان در واقع بال جوانان حزب «جنبش اجتماعی ایتالیا» بود و این حزب رنگ و بو و ریشه‌های مشخص نئوفاشیستی داشت. در واقع حزب جنبش اجتماعی در سال 1946 توسط طرفداران رهبر پیشین فاشیست ایتالیا، بنیتو موسلینی، پایه‌گذاری شده‌بود. البته به مرور زمان هم ملونی و هم چنین احزابی در دل خود نوعی از محافظه‌کاری را جایگزین ملی‌گرایی افراطی کردند. با این‌حال همین حالا هم دیدگاه‌های سیاسی ملونی از طرف منتقدان او در چهارچوب راست افراطی قرار می‌گیرند که البته خود او مخالف این شکل از صورت‌بندی مسئله است.

پیش از این‌که به بررسی دیدگاه‌های سیاسی داخلی و بین‌المللی ملونی بپردازیم، آخرین گام‌های فعالیت او هم قابل توجه هستند. ملونی در سال 2012 با تاسیس حزبی به نام «برادران ایتالیا» توانست نظر بسیاری از گروه‌های محافظه‌کار ایتالیا را به خود جلب کند. این حزب که به نوعی پوپولیسم دست‌راستی و ملی‌گرایی محافظه‌کارانه شهرت دارد، تنها پس از ده سال گام گذاشتن در این دنیا توانست در انتخابات 2022 بیشترین رای را از آن خود کند و ملونی را به نخست‌وزیری برساند. این حزب که بزرگ‌ترین بخش ائتلاف راست میانه را از آن خود کرده‌است، با موفقیت در انتخابات 2022 توانست اولین دولت شدیدا دست راستی را در ایتالیا به قدرت برساند.

طی سال‌های اخیر، به ویژه در دوران انتخابات 2022، بارها منتقدان روی رویکرد فاشیستی حزب ملونی دست گذاشته‌اند. این رویکرد هم شامل اظهار نظرهای قدیمی خود ملونی می‌شود، هم سوابق بعضی از هم‌حزبی‌های او. برای مثال ملونی، زمانی که 19 سال سن داشت، در گفت‌وگو با یک شبکه خبری فرانسوی به تحسین موسلینی دست زد: «سیاست‌مدار خوبی بود و هرچه کرد، به خاطر ایتالیا بود.» از سوی دیگر بعضی از هم‌حزبی‌های او در «برادران ایتالیا» هنوز دل در گروی باورهای نئوفاشیستی حزب «جنبش اجتماعی ایتالیا» دارند و در پرچم برادران ایتالیا هم از عناصر نئوفاشیستی استفاده شده‌است.

با این‌حال خود ملونی طی سال‌های اخیر، به ویژه از سال 2019 به این سو، با استفاده از مذهب کاتولیک، هویتی جدید برای خود ایجاد کرده‌است. جدای از این، زمانی که ملونی در پارلمان ایتالیا به عنوان نخست‌وزیر انتخاب شد، چنین گفت: «آزادی و دموکراسی، عناصر تمایزبخش تمدن معاصر اروپا است و من همواره خود را همراه این تمدن دانسته‌ام، علیرغم اینکه رقبای من خلاف این را درباره‌ام می‌گویند. هرگز علاقه‌ای به رژیم‌های غیردموکراتیک نداشته‌ام، چه فاشیسم چه هر نوع رژیم دیگری. همواره قوانین نژادی سال 1938 ایتالیا را نازل‌ترین رویکرد دولت کشورم دانسته‌ام و آن را مایه شرمساری می‌دانم، که تا ابد با مردم این کشور خواهد ماند.»

*خیلی مسیحی، خیلی ایتالیایی

گرچه ملونی به لحاظ موضع‌گیری‌های سیاسی شباهت زیادی با محافظه‌کاران سنتی حزب جمهوری‌خواه آمریکا دارد، بررسی برخی از نقطه‌نظرات او خالی از لطف نیست. ملونی در مسائل اجتماعی مخالف قوانینی است که منجر به قانونی شدن سقط جنین، اتانازی و ازدواج افراد هم‌جنس است. ملونی که خود را «طرفدار خانواده» می‌نامد، عنوان کرده‌است که قصد ندارد قوانین سقط جنین در ایتالیا را تغییر دهد، با این‌حال به دنبال این است که تا حد امکان آن دسته از تبصره‌هایی را برجسته خواهد کرد که جلوی این اقدام را می‌گیرند.

یکی از جالب‌ترین مسائل در مورد ملونی، درگیری او با فمینیسم است. ایدئولوژی فمینیسم که به طور کل در دنیای غرب معاصر با جنبش‌های ترقی‌خواه چپ‌گرا هم‌نشین شده‌است، روی کاغذ هم‌خوانی لازم با دیدگاه‌های محافظه‌کارانه زنی چون ملونی ندارد. خود ملونی فمینیسم را ابزاری ایدئولوژیک برای سیاست‌های چپ‌گرایانه می‌داند و ترجیح می‌دهد خود را «طرفدار زنان» بنامد. ملونی در کتاب «ما باور داریم» (2011) درباره این مسئله چنین می‌نویسد: «من یک زن دست راستی هستم و با افتخار از مسائل زنان حمایت می‌کنم. طی سال‌های اخیر مورد تحقیر و حتی نوعی نژادپرستی از سوی فمینیست‌ها قرار گرفته‌ایم. شاید این شکل از صورت‌بندی فمینیسم بیشتر یک ایدئولوژی باشد تا نظریه‌پردازی درباره جنسیت.» به نظر بیساری از متفکران علوم سیاسی، ملونی برخاسته از شکلی ملی‌گرایی زنانه است و از این رویکرد منفعت انتخاباتی فراوانی هم برده‌است.

مسئله مهاجرین، یکی از آن دست مسائلی است که طی چند سال اخیر در کشورهای غربی موضوع داغ بحث‌های انتخاباتی بوده‌است. ملونی یکی از منتقدان اصلی عملکرد دولت ایتالیا در مورد مسئله مهاجران غیرقانونی است. او که مدافع رویکردی با حداقل سطح تحمل مهاجرات غیرقانونی به این کشور است، خواهان مسدود کردن راه‌های ورودی مهاجران به بنادر ایتالیاست. با شدت گرفتن درگیری اوکراین و روسیه در سال 2022، ملونی اعلام کرد اگر مهاجری از کشورهای جنگ‌زده به ایتالیا برود، باید به او جایگاه پناهنده داد، ولی این مسئله در مورد دیگر پناه‌جویان صادق نیست. خود او درباره این مسئله چنین می‌گوید: «پناهندگی به آن دسته از افرادی گفته می‌شود که از یک کشور جنگ‌زده به ما پناه آورده‌اند و بقیه افراد پناه‌جو حساب نمی‌شوند.»

رویکرد کلی ملونی نسبت به پناه‌جویان زمانی جالب می‌شود که بدانیم به نظر او عامل اصلی پناه‌جویی از سوی مردم کشورهای آفریقایی، توسعه نیافتگی این کشورها است و مقصر اصلی این مسئله هم استعمارگری نوی کشورهای غربی مانند فرانسه است. ملونی که مخالف چندفرهنگی بودن است، به شدت با پذیرش مهاجران غیر مسیحی هم مخالفت می‌کند. به طور کل ملونی یکی از مخالفان مشهور جهانی‌سازی از شکل جرج سوروسی آن است و به نظر او قدرت‌های فراملی جهانی، به دنبال این هستند که با از بین بردن هویت ویژه افراد و خانواده‌های هر ملت، برده‌هایی قابل شمارش برای خود ایجاد کنند.

در مورد روابط با کشورهای مختلف جهان، ملونی رویکردی بسیار رنگارنگ و متنوع دارد که البته در دل آن دفاع از ایتالیا، مسیحیت و دموکراسی تقریبا نقشی پررنگ دارند. برای مثال گرچه ملونی موافق مداخله نظامی در لیبی بود، با رویکرد فرانسه نسبت به این مداخله مشکل داشت، زیرا به نظر او فرانسه تنها به دلیل مخالفت معمر قذافی با شبکه فرانک کشورهای تحت سیطره فرانسه در آفریقا یا همان CFA، نیروی نظامی به این کشور فرستاد. از سوی دیگر ملونی عربستان سعودی و قطر را نهاد اصلی صدور بنیادگرایی دانسته و نسبت به رویکرد دوستانه دولت ایتالیا در مقابل این کشورها اعلام نارضایتی کرده‌است. جالب‌ترین رویکرد ملونی نسبت به کشورهای خارجی، به روسیه برمی‌گردد. با توجه به توصیفی که از شخصیت و دیدگاه‌های ملونی تا این‌جا شنیده‌ایم، اصلا جای تعجب نیست که بدانیم او یکی از مدافعان دولت روسیه و شخص ولادیمیر پوتین بوده‌است و او را یکی از برجسته‌ترین رهبران اروپا در زمینه حفظ ارزش‌های اروپای مسیحی می‌دانست. ملونی حتی از مخالفان تحریم‌هایی بود که از سال 2014 علیه روسیه اعمال شده‌بودند، با این‌حال پس از حمله روسیه به اوکراین در فوریه 2022، با محکوم کردن این اقدام پوتین، وعده داد ایتالیای تحت رهبری او به ارسال کردن تسلیحات نظامی به اوکراین ادامه خواهد داد.

ملونی طی سال‌هایی که کل جهان درگیر همه‌گیری کووید-19 بود، موافق این بود که فرایند واکسیناسیون به شکلی اجباری و با عجله صورت نگیرد. خود او مخالف واکسینه شدن دخترش بود و اعلام کرد واکسیناسیون یک «مذهب» نیست که باید با ایمان قلبی از آن پیروی کرد. پس از پیروزی در انتخابات 2022، ملونی و حزب او اعلام کردند که برخی از مواضع دولت قبلی ایتالیا در مورد واکسیناسیون اجباری را تغییر خواهند داد.

*ایتالیا از زبان یک زن

«افراد زیادی را دیده‌ام که درباره من و ایده‌هایم صحبت می‌کنند و نمی‌فهمند داستان‌هایشان چقدر از واقعیت زندگی من فاصله دارند. به همین خاطر تصمیم گرفتم درباره خود، طرز فکرم و مسیری بنویسم که مرا به این‌جا رسانده‌است.» جورجا ملونی کتاب «من جورجا هستم: ریشه‌هایم و باورهایم» را با همین چشم‌انداز آغاز کرده‌است. در این کتاب از کودکی ملونی گرفته تا رابطه با مادر، خواهر، پدر بزرگ و مادربزرگش، جزئیات زیادی را خواهیم خواند که تصویر نسبتا جالبی از اولین نخست وزیر زن ایتالیا برایمان ایجاد می‌کند. ملونی از رنجی که بابت نبودن در کنار پدر احساس کرده فراوان نوشته‌است و پس از آن توصیفی جذاب از علاقه‌ای شورمند به عالم سیاست را به تصویر می‌کشد که در نهایت او را به بالاترین سطح یک حزب سیاسی در ایتالیا و حتی سیاست محافظه‌کار در کل اروپا رساند. ملونی از زبان یک دختر، یک زن، یک مادر و یک همسر، سرگذشت ایتالیا و رویایی را تعریف می‌کند که برای آینده در سر دارد. البته اصلا این‌‌طور نیست که این کتاب صرفا حالت زندگینامه‌ای داشته باشد، بلکه بر سر هر داستانی، بحثی مهم از مسائل داخلی گرفته تا سیاست بین‌المللی هم مطرح می‌شود.