بریتانیایی‌ها دمای هوای 40 درجه سانتی‌گراد را تجربه کردند. به این ترتیب دمای هوا برای آن‌ها رکوردشکنی کرد و باعث شد بسیاری از اماکن مختلف تعطیل شوند. وسایل حمل‌ونقل هم از ترس اینکه جوش نیاورند، رفت‌وآمد خود را کمتر کردند. در واقع زندگی از مدار عادی خود خارج شد و همه این‌ها به خاطر گرما بود، گرمای بی‌سابقه! برخی از تجهیزات ذوب شدند و بحران‌هایی را در بخش‌های مختلف ایجاد کردند. در مرکز اروپا، شرایط از این هم وخیم‌تر بود. برای مثال در فرانسه، یونان، پرتغال و اسپانیا، به دلیل گرمای کم‌سابقه شاهد آتش‏سوزی‌های گسترده بود. در واقع امواج گرما منجر به آتش‏سوزی در جنگل‌ها شد. بخش‌هایی از آمریکا هم این روزها گرمایی شدید را تجربه می‌کند. این گرم‌ترین تابستان برای بسیاری از کشورها محسوب می‌شود. در چین هم طی هفته‌های ابتدایی تابستان شاهد افزایش بی‌رویه دمای هوا بودیم که بحران را برای این کشور ایجاد کرد. اما پرسش اینجاست که چرا همه کشورها به صورت هم‌زمان در حال تجربه گرم‌ترین تابستان خود هستند؟

تغییرات اقلیمی منجر به افزایش تعداد امواج گرمایی شده‌است. نکته اینجاست که این امواج گرمایی جدید نسبت به گذشته، مرگبارتر هستند. دمای هوای بسیار بالا در گذشته امری کمیاب بود و به ندرت رخ می‌داد اما حالا به یک امر کاملاً عادی و ممکن تبدیل شده‌است. برای مثال دمای هوایی که بریتانیا اخیراً آن را در تابستان تجربه کرده، در گذشته ناممکن به نظر می‌آمد. اما اکنون به لطف تغییرات اقلیمی، امواج گرمایی به امری کاملاً عادی تبدیل شده‌اند. در واقع آنچه گرما را تا این اندازه ممکن کرده، پدیده تغییرات اقلیمی است.

امواج گرما در گذشته به صورت جسته‌گریخته رخ می‌دادند. اما اکنون به صورت هم‌زمان شاهد پدیده امواج گرمایی در چند نقطه زمین هستیم. برای مثال چند کشور به صورت هم‌زمان با هجوم امواج گرمایی روبه‌رو می‌شوند، امری که در گذشته امکان‌پذیر نبود. یکی از پژوهش‌های اخیر در آمریکا نشان می‌دهد در فاصله سال‌های 1979 تا 2019، متوسط تعداد روزهایی که امواج گرمایی به صورت هم‌زمان چند منطقه را درگیر می‌کردند 20 مورد بود و به مرور به 143 مورد رسیده‌است. این افزایش به خوبی نشان می‌دهد که بحران آب‌وهوایی با چه سرعت و شدتی در حال رخ دادن است.

 بحران در پی بحران

میزان رویدادهایی که به وضعیت آب‌وهوایی مربوط می‌شوند بسیار زیاد است و به همین خاطر می‌تواند به صورت هم‌زمان چندین کشور را درگیر کند. به این ترتیب به صورت هم‌زمان در آمریکا و اروپا و حتی در کشورهای آسیایی شاهد امواج شدید گرمایی هستیم. به صورت کلی می‌توان گفت تغییرات اقلیمی اصلی‌ترین دلیل افزایش دمای هوای زمین در نقاط مختلف است.

اما دلیل گرمایش زمین هرچه که باشد، می‌توان با قاطعیت گفت که عواقب آن برای همه بسیار خواهد بود. امواج گرمایی می‌توانند منجر به مرگ افراد شوند و یا وضعیت سلامتی آن‌ها را بحرانی کنند. به‌علاوه، گرمای شدید می‌تواند منجر به کاهش بهره‌وری شود. برای مثال موج گرمایی که امسال در بهار، هندی‌ها را درگیر کرد، منجر به کاهش بهره‌وری در این کشور هم شد. برخی بررسی‌ها نشان می‌دهد بازدهی نیروهای کار در این کشور در سه ماه بهار کاهش 35 درصدی داشت که دلیل اصلی آن افزایش دمای هوا و گرمای شدید بود. به این ترتیب می‌توان گفت اگر این روند ادامه پیدا کند بی‌تردید منجر به کمبودها و مشکلاتی در سطح جهان خواهد شد.

گرمای شدید می‌تواند منجر به بحران خشکسالی شود و کمبود مواد غذایی کشاورزی را به همراه خواهد داشت. این در حالی است که همین حالا هم جهان با کاهش مواد غذایی کشاورزی به دلیل جنگ روسیه و اوکراین مواجه است. این یعنی گرمایش زمین مزید بر علت می‌شود و شرایط را بحرانی‌تر می‌کند. این امر هم در نهایت می‌تواند آشوب و ناآرامی را در جهان به همراه داشته باشد.

آشوب در بخش تولید، می‌تواند مهم‌ترین عارضه گرمایش زمین باشد. به هر حال امواج گرمایی هم می‌تواند بحران‌هایی در زمینه بهره‌وری نیروهای کاری ایجاد کند و هم می‌تواند منجر به افزایش نرخ تورم از مسیر خشکسالی و کمبود محصولات کشاورزی شود. در عین‌حال، بحران‌هایی هم در زمینه حمل‌ونقل ایجاد خواهد شد چرا که زیرساخت‌ها در گرمای زیاد آسیب جدی می‌بینند و در نتیجه استفاده از وسایل نقلیه را با مشکلاتی روبه‌رو می‌کنند. در حال حاضر شاید تنها راه برای مقابله با فاجعه گرمایش زمین، مقابله با تغییرات اقلیمی باشد، امری که مقامات کشورها باید به فکر آن باشند.