با گذشت یک فصل از سال جاری با شعار حمایت از اقتصاد دانش بنیان، کار برای کسب وکارهای فعال در این زمینه تا چه اندازه تسهیل شده است؟ به گفته علیرضا کلاهی صمدی، عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی تهران، شعار حمایت از اقتصاد دانش بنیان، گفتمان مسئولان را تغییر داده اما هنوز خبری از حمایت های عملی نیست.

کلاهی گفت: «مسئله اصلی در اقتصاد دانش بنیان تامین مالی است. طرح هایی در کشور داریم که به معنای واقعی دانش بنیان اند اما برای توجیه پذیری اقتصادی این طرح ها به نرخ های ترجیحی  در تامین سرمایه نیاز داریم. اجرایی شدن این طرح ها از نظر استراتژیک اهمیت دارد و در نهایت به کاهش واردات و صادرات کالا و خدمات می انجامد».

به گفته این فعال صنعت برق، در تامین مالی پروژه های بزرگ دانش بنیان سرعت تامین مالی در کنار نرخ تامین، اهمیت دارد. به گفته کلاهی در شرایطی که دنیا به سرعت درحال تغییر است، نباید طرح های توسعه ای در حوزه فناوری را برای رسیدن به تولید و تجارت، 3 سال معطل سرمایه نگه داشت.

 کلاهی درباره نقش آفرینی صندوق نوآوری و شکوفایی در تامین مالی این طرح ها گفت:«منابع صندوق نوآوری و شکوفایی بیشتر به شرکت های کوچک اختصاص دارد. این شرکت ها به سرعت و بدون درگیری با بروکراسی خسته کننده ای که در مسیر تامین مالی وجود دارد، از این صندوق سرمایه می گیرند. بیشتر منابع این صندوق به شرکت های نوپا و نرم افزاری تخصیص پیدا می کند و درعمل، شرکت های صنعتی با طرح های دانش بنیان که دسترسی به سرمایه خارجی هم ندارند، از اینجا مانده و از آنجا رانده شده اند».

به گفته کلاهی دسترسی به سرمایه خارجی برای شرکت های دانش بنیان و صنعتی در ایران به شدت محدود شده است و مراوداتی که امروز وجود دارد، با موج تمایل سرمایه گذاران خارجی به سرمایه گذاری در اکوسیستم استارتاپی ایران در پسابرجام قابل مقایسه نیست. به گفته این عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران، ارزش سرمایه گذاری در املاک و مستغلات در ایران 6 برابر تولید ناخالص داخلی است، درحالیکه این رقم در اقتصاد آمریکا 2 برابر است. کلاهی گفت:«این نشان می دهد سرمایه در ایران در بخشی غیرمولد قفل شده است».

عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران گفت:«توسعه سرمایه گذاری خطرپذیر در ایران 2 راه دارد. راه نخست باز شدن درهای کشور به روی سرمایه گذاران خارجی و ارتباط بیشتر با جهان است. استارتاپ هایی مثل کریم که در کشورهای عربی خدمات می فروشند، چند برابر اسنپ در ایران قیمت دارند، درحالیکه اسنپ شرکت بزرگتری است. این کاهش ارزشگذاری استارتاپ های ایرانی به دلیل ایزوله بودن کشور است».

کلاهی ادامه داد:«ورود استارتاپ های پرچمدار به بورس، از دیگر راه های توسعه سرمایه گذاری خطرپذیر است. این استارتاپ ها در بورس ارزش واقعی خود را پیدا می کنند. ورود استارتاپ هایی مثل دیجی کالا و اسنپ به بورس بخش خصوصی را به سرمایه گذاری بیشتر در این بخش تشویق می کند. نکته مهم فرصت شرط بندی روی اسب برنده برای مردم است. در همه کشورها سهم سرمایه گذاران حقوقی در سرمایه گذاری بورسی به 80 درصد و حقیقی ها به 20 درصد می رسد. در ایران این نسبت برعکس است. باتوجه به رفتارهای هیجانی سرمایه گذاران حقیقی در بازار سهام ایران، باید با معرفی پتلفرم برنده در بازار سهام شرایط را برای سرمایه گذاری مناسب مردم فراهم کرد».