همه گیری کرونا، زندگی 1.5 میلیارد دانش آموز، و صدها میلیون نفر جوینده دانش در سراسر جهان را دگرگون کرد. در ماه های گذشته از سرایت  این ویروس و مرگ میلیون ها نفر، آموزش از راه دور، با اتکا به نرم افزارها در فضای اینترنت رونق گفت.

در مارس سال 2020 میلادی، بانک سرمایه گذاری جهش سهام صنعت فناوری آموزش را پیش بینی کرد. آن ها می گفتند به طور خاص، افرادی که در آموزش آنلاین تخصص دارند، می توانند با وخیم شدن وضعیت، توجه بیشتری را به خود جلب کنند. هم چنین شرکت های آموزش و پرورش بسیاری از بزرگترین و موفق ترین مشاغل فناوری جهان را به سرعت گسترش دادند. در گوگل، مایکروسافت، آمازون و زووم می توان تحول ناشی از ارائه خدمات یادگیری آنلاین  را دید.

در همین سال ها بود که مفهوم ed tech در رسانه های اقتصادی مطرح شد. تجربه ed tech یا education technology  فرصتی برای تحول بخش آموزش و اقتصاد آن بود. در سه سال گذشته، ورود دانش آموزان به فضای آنلاین به طور بی سابقه ای افزایش یافت. تجربه یادگیری آنلاین، آزمایش ed tech را ممکن کرد، چراکه دانش آموزان برای مدت زمانی طولانی، به آموزش در فضای آنلاین در همه کشورهای جهان  مجبور شدند. به همین دلیل، بسیاری از حامیان توسعه اقتصاد دیجیتال، همه گیری کرونا را فرصتی برای این بخش قلمداد کردند.  

اما یک نکته مهم در این بین، نابرابری های دیجیتال است که در دوره همه گیری خود را به وضوح نشان داد. در دوره همه گیری کرونا، مشخص شد دسترسی دیجیتال  در بسیاری از خانواده ها امتیاز کمی دارد. دلیل عمده فقدان دسترسی دیجیتال در این خانواده ها فقدان منابع مادی بود که از نابرابری های اجتماعی ریشه می گرفت. نکته مهم در این بین این بود که فناوری با وجود توسعه دسترسی مردم به منابع آموزشی، نمی توانست جلوی نابرابری اجتماعی را بگیرد. همین مسئله به نقطه قابل توجهی در مقاله های مربوط به بررسی اقتصاد آموزش در دوره همه گیری و آموزش از راه دور تبدیل شد.

پژوهشگرانی که فرصت بررسی آموزش از راه دور در دوره طولانی همه گیری کرونا را پیدا کردند، دریافتند که توسعه زیرساخت های لازم از قبیل توسعه شبکه سراسری اینترنت و افزایش سرعت آن، تولید نرم افزارهای آموزشی تعامل محور و استفاده از تجارب دوره همه گیری کرونا، می تواند به رونق آموزش مجازی در کشور کم کند. اما در این بین، نکاتی مثل نابرابری های اجتماعی آسیب زاست.

برای مطالعه بیشتر مقاله «مروری بر فناوری های دیجیتال و آموزش از راه دور در دوران پاندمی ویروس کرونا» را بخوانید. این مقاله در نشریه پژوهش های کاربردی در مدیریت و علوم انسانی در بهار 1401 منتشر شده است.