آیا اقتصاد دنیا به وضع قبل از کرونا بازمیگردد؟
اما و اگرهای اقتصاد و بازار نفت
1400/10/06
1227
این مطلب را به اشتراک بگذارید
در سال ۲۰۲۱ میزان تقاضای برق در کشورهای صنعتی به سطحی که در سال ۲۰۱۹ بود نخواهد رسید و بیشترین سهم رشد تقاضا به کشورهای در حال توسعه اختصاص خواهد داشت
آینده نگر/منبع: اداره اطلاعات انرژی امریکا
با وجود اینکه موجهای تازه همهگیری در سرتاسر دنیا در اولین ماههای سال ۲۰۲۱ ، خطرات زیادی را برای سلامت مردم دنیا ایجاد کرده بود ولی تسریع روند واکسیناسیون در جهان و ارائه بستههای حمایتی مالی در کشورهای صنعتی سبب شد تا کورسویی از امید در این روزهای سخت اقتصادی دنیا تابیده شود. صندوق بینالمللی پول پیشبینی کرد در سال جاری ارزش تولید ناخالص داخلی دنیا ۶ درصد رشد کند در حالی که در سال ۲۰۲۰ نه تنها ارزش اقتصاد دنیا بیشتر نشده بود بلکه آمارها از انقباض ۳.۵ درصدی تولید ناخالص داخلی حکایت داشت. امریکا کشوری است که با سرعت بیشتری نسبت به دیگر کشورهای دنیا به وضعیت قبل از کرونا بازمیگردد و دلیل آن را میتوان تزریق میلیاردها دلار توسط دولت به اقتصاد دانست. اما اتحادیه اروپا که در فصل آخر سال ۲۰۲۰ موج دوم همهگیری را تجربه کرده بود، هماکنون در شرایط اقتصادی خوبی نیست. اتحادیه اروپا در فصل اول امسال برای حمایت از اقتصاد از سیاستهای تسهیلکننده مالی استفاده کرد ولی پیشبینی میشود تاثیرات اقتصادی آن تا انتهای نیمه دوم امسال مشخص شود.
انتظار میرود ارزش تولید ناخالص داخلی اروپا در سال جاری ۲.۳ درصد کمتر از سال ۲۰۱۹ یعنی قبل از همهگیری کرونا باشد. اما یک نکته مثبت در مورد اقتصاد اروپا وجود دارد و آن هم بازگشت فعالیتهای صنعتی به شرایط قبل از کرونا است. افزایش تقاضا در دنیا و رشد تجارت در جهان باعث شد تا فعالیتهای صنعتی در قاره سبز رشد کند و هماکنون ارزش تولیدات صنعتی در این منطقه به وضعیت عادی بازگشته است. این مسئله میتواند در تقویت نرخ رشد اقتصادی، ایجاد اشتغال و از میان برداشته شدن موانع مالی کمک زیادی بکند.
چین تنها کشوری بود که در سال گذشته توانست رشد اقتصادی را تجربه کند. این کشور که اولین گزارشهای مربوط به بیماری کرونا را ارائه داده بود با اجرای طرحهای سختگیرانه قرنطینه به سرعت بحران را کنترل کرد و توانست به مسیر رشد اقتصادی بازگردد. انتظار میرود رشد اقتصادی در این کشور در سال جاری هم ادامه داشته باشد.
اقتصاد هند در جریان کرونا سقوط کرد
یکی از کشورهایی که با موجهای طولانی و مرگبار کرونا روبهرو بود، هند بود. این کشور برای کنترل بیماری مجبور شد تا برنامههای طولانی قرنطینه و توقف فعالیتهای اقتصادی را اجرا کند. در ضمن به دلیل محدودیت منابع مالی در این کشور، دولت توان بالایی برای تزریق به اقتصاد نداشت و این مسئله زمینه را برای کاهش سریع نرخ رشد اقتصادی در هند فراهم کرد. آمارها نشان میدهد در سال ۲۰۲۰ ارزش تولید ناخالص داخلی این کشور ۷.۲ درصد تنزل پیدا کرد ولی گزارشها از احتمال رشد ۱۲ درصدی اقتصاد این کشور در سال جاری خبر میدهد . دولت هند دلیل رشد اقتصادی این کشور در سال جاری را رشد تولیدات صنعتی و ازسرگیری فعالیت در کارخانهها عنوان کرده است.
البته تولید حجم انبوهی واکسن در هند و سرعت بالای تزریق در این کشور باعث شده است تا بستر برای رشد اقتصادی در این کشور فراهم شود.
بررسیها نشان میدهد بسیاری از کشورهای در حال توسعه و فقیر دنیا به دلیل عدم دسترسی به واکسن و عقب ماندن از برنامه واکسیناسیون سراسری، نمیتوانند شاهد رشد اقتصادی در سال جاری باشند. سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده است از بالغ بر ۵ میلیارد دوز واکسنی که تا روز ۸ اوت امسال در دنیا تزریق شده بود تنها ۱۵ میلیون دوز به کشورهای فقیر اختصاص داشت و کشورهای در حال توسعه و با درآمد متوسط به استثنای چین هم تنها ۳۰ درصد از مجموع واکسنها را دریافت کردند. این در حالی است که در کشورهای صنعتی تا چندین برابر جمعیت واکسن تامین شده است و سرعت واکسیناسیون در این کشورها بسیار بالا است.
تقاضای انرژی در سال جاری رشد میکند
اما مسئله دیگری که وجود دارد، تقاضای انرژی در دنیا است. در سال گذشته به دلیل همهگیری کرونا تقاضا برای نفت و فراوردههای انرژی در دنیا کاهش چشمگیری پیدا کرده بود ولی انتظار میرود در سال جاری شرایط بهتر از قبل باشد. اداره اطلاعات انرژی امریکا اعلام کرد در سال ۲۰۲۰ میزان تقاضای انرژی در دنیا ۴ درصد کاهش پیدا کرد که بالاترین نرخ کاهش سالانه از جنگ جهانی دوم تاکنون بود. آمارها نشان میدهد در فصل اول امسال همچنان تقاضای انرژی در دنیا در سطح بسیار پایینی قرار داشت ولی از فصل دوم به تدریج شرایط تغییر کرد. انتظار میرود با تسریع روند واکسیناسیون و ازسرگیری فعالیتهای اقتصادی در دنیا و بازشدن مرزها به روی پروازهای بینالمللی، به تدریج تقاضای انرژی هم در دنیا رشد کند. اداره اطلاعات انرژی امریکا پیشبینی کرده است در سال جاری تقاضای انرژی ۴.۶ درصد نسبت به سال قبل افزایش خواهد یافت که ۰.۵ درصد بیش از میزان تقاضا قبل از همهگیری خواهد بود. البته باید در نظر داشت که عوامل بیثباتکننده زیادی برای سال جاری وجود دارد؛ عواملی از قبیل ایجاد جهشهای تازه ویروس و همهگیری با این جهشهای جدید.
در میان منابع انرژی، بازار نفت بیشترین تحول منفی را در سال ۲۰۲۰ شاهد بود. برای اولین بار در طول تاریخ قیمت نفت در قراردادهای آتی به منفی ۳۷ دلار رسید. در سال گذشته میزان تقاضا برای فراوردههای نفتی مورد استفاده در صنعت حمل و نقل ۱۴ درصد نسبت به سال ۲۰۱۹ کمتر شد. در آوریل امسال آمارها نشان داد میزان تقاضای نفت در دنیا ۲۰ درصد کمتر از قبل از کرونا است و در مجموع در سال ۲۰۲۰ میزان تقاضای نفت بالغ بر ۲۰ درصد کمتر از سال قبل از آن بود. پیشبینی میشود در سال جاری تقاضای نفت در دنیا اندکی رشد کند ولی تا رسیدن به سطحی که قبل از همهگیری وجود داشت فاصله زیادی دارد. در خوشبینانهترین حالت در سال جاری تقاضای نفت ۶ درصد بیش از سال قبل خواهد بود ولی حتی در صورت تحقق این پیشبینی هم میزان تقاضای نفت در سال ۲۰۲۱ حدود ۳ درصد از سال ۲۰۱۹ کمتر خواهد بود.
تقاضای برق با بیشترین سرعت طی ده سال اخیر رشد خواهد کرد
در این روزها که مسئله تغییرات جوی نیز به یکی از دغدغههای اصلی مردم تبدیل شده است، افزایش استفاده از برق و جایگزین کردن آن با سوختهای فسیلی فشار بیشتری به بازار این منبع ارزشمند انرژی وارد کرد. پیشبینی میشود در سال جاری تقاضای برق در دنیا ۴.۵ درصد معادل یک تراوات ساعت رشد کند. این نرخ رشد پنج برابر نرخ کاهش تقاضای برق در سال ۲۰۲۰ است و باعث میشود تا سهم برق در تقاضای نهایی انرژی در دنیا به بالغ بر ۲۰ درصد برسد. انتظار میرود ۸۰ درصد رشد تقاضای برق در دنیا به کشورهای در حال توسعه و بازارهای در حال گذار اختصاص داشته باشد و چین به تنهایی نیمی از این رشد تقاضا را به خود اختصاص میدهد.
اما در سال ۲۰۲۱ میزان تقاضای برق در کشورهای صنعتی به سطحی که در سال ۲۰۱۹ بود نخواهد رسید و بیشترین سهم رشد تقاضا به کشورهای در حال توسعه اختصاص خواهد داشت.
نظر خود را بنویسید