از پسِ بحران کرونا صنایع زیادی تغییر مسیر دادند، احیا شدند، به سوددهی رسیدند و تجارب مختلفی کسب کردند‏. ‏‏‏اما گردشگری به‏ کل شرایط متفاوتی دارد‏. ‏‏‏همه‌گیری کرونا چالشی بسیار بزرگ برای این صنعت بود و ترافیک توریست در تمام جهان را به شکلی باورنکردنی کاهش داد‏. ‏‏‏گردشگری یکی از اولین صنایع ضربه‌خورده از بحران کرونا بود و شاید آخرین در راه احیای پس از بحران نیز باشد‏. ‏‏‏طبق آمار، اقتصاد جهان از بابت مشکلات بخش گردشگری در دوران کرونا 4 تریلیون دلار ضرر کرده است‏. ‏‏‏

پیش از این، هرساله ترندهای صنعت گردشگری به‌روز می‌شد و مقاصد و مسیرهای جدیدی مورد توجه قرار می‌گرفت‏. ‏‏‏اما تابستان‌های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ شرایطی کاملا متفاوت داشته و دارند‏. ‏‏‏امسال که جهان دارد به آهستگی از بحران کرونا برمی‌خیزد و جابه‏‌جایی بین مرزها کم‌کم آسان‌تر می‌شود، نباید انتظار داشت که اوضاع در عرصه گردشگری به شرایطی مشابه دوران پیش از بحران برگردد‏. ‏‏‏برای مقابله با اثرات بحران کرونا و نیز آماده‌شدن برای گردشگری پساکرونا، نیاز به درک جدیدی از ایجاد تعادل بین نیازهای بشری و پیشرفت اقتصادی وجود خواهد داشت.

بررسی‌های گسترده در مورد تغییرات اولویت‌های مردم برای ازسرگیری سفرهایشان به تدریج دارد نتایج جالبی را به نمایش می‌گذارد که از جمله آن‏ها ‏می‌توان به تغییر زمان رزرواسیون سفرها اشاره کرد‏. ‏‏‏در حالی که در گذشته مسافران از مدت‌ها پیش از زمان سفر به انجام رزرواسیون می‌پرداختند، این وضع تغییر کرده و به زمان کوتاهی پیش از سفر رسیده است‏. ‏‏‏یعنی مثلا مسافرانی که قبلا از چهار ماه پیش از سفرشان رزرواسیون را انجام می‌دادند، حالا این زمان را حتی به چهار روز پیش از سفر رسانده‌اند‏. ‏‏‏علتش عدم اطمینان به شرایط سفرهای میان‌کشوری به خاطر کرونا است‏. ‏‏‏از سوی دیگر، خطوط هوایی نیز با سردرگمی در مورد زمان ازسرگیری سفرها مواجه بوده‌اند و این نیز عاملی بازدارنده در جلب اطمینان مسافران بوده است‏. ‏‏‏

در این میان، کلمه‌ای که حالا خودش را در بخش گردشگری بر همه امور تحمیل کرده، احتیاط است‏. ‏‏‏مردم در حال و آینده چاره‌ای ندارند جز آن‏که ‏‏‏به سفر محتاطانه بیندیشند و تصمیم‌گیرندگان عرصه گردشگری نیز چاره‌ای ندارند جز آن‏که ‏‏‏به این موضوع توجه مسئولانه و خاص‌تری داشته باشند‏. ‏‏‏مسائل مختلفی مثل مقررات سختگیرانه دولتی (از جمله در مورد واکسیناسیون یا ارائه نتیجه تست کرونا) در همین چارچوب مطرح‌اند‏. ‏‏‏

شاید به همین دلیل، نقش کارگزاران سفر در آینده گردشگری بسیار بیشتر از گذشته شود و فرصتی جدید را برای نوآوری به وجود آورد‏. ‏‏‏علت چنین تغییر رویه‌ای نیز تقریبا واضح است: مردمی که پیش‏تر از قدم‌زدن در بازارهای شلوغ و رستوران‌های پر از مشتری لذت می‌بردند، حالا می‌خواهند در سفرهای خود احتیاط کنند‏. ‏‏‏آن‏ها ترجیح می‌دهند حتی به قیمت افزایش هزینه‌هایشان، از مکان‌های شلوغ حذر کنند و به جایش به مناطق خلوت‌تر راهنمایی بشوند؛ جایی که امکان فاصله‌گذاری اجتماعی وجود داشته باشد.

این‏جاست که کارگزاران سفر مسئولیت‌های جدیدی به عهده می‌گیرند تا مقاصد مناسب‌تر، روش‌های حمل و نقل خلوت‌تر و برنامه‌ریزی بهتری نسبت به قبل را به نمایش بگذارند‏. ‏‏‏این برنامه‌ریزی می‌تواند شامل اجتناب از استفاده از وسایل نقلیه عمومی در ساعات شلوغ و موارد مشابه بشود‏. ‏‏‏یک تحقیق که نتایجش اخیرا انجام شده نشان داده که توجه دوباره مسافران به کارگزاران سفر به جای انتخاب‌های فردی، یکی از اصلی‌ترین تحولات در دنیای سفرهای پساکرونایی است‏. ‏‏‏از سوی دیگر، پیش‌بینی شده که تا سال ۲۰۲۲، مسافران محتاط‌‏تر ترجیح بدهند که به جای مقاصد دورتر، به مقاصد نزدیک‌تر و محلی‌تر سر بزنند‏. ‏‏‏تغییری که در سفر این مسافران احساس خواهد شد، این است که آن‏ها ‏به دنبال سفر باکیفیت‌تر در مسافت کوتاه‌تر خواهند بود و این هم فرصت‌های زیادی را در اختیار کارگزاران سفر خواهد گذاشت‏. ‏‏‏برخی از کارشناسان حوزه گردشگری معتقدند که نام این تحول را باید تنوع‌بخشی در مقاصد گذاشت؛ اما به نظر می‌رسد که این مسئله‏‏‏‏ جنبه‌های بسیار گسترده‌تری نیز داشته باشد‏. ‏‏‏

یک تحول دیگر نیز به افزایش اقبال عمومی به سفر در فضای باز برمی‌گردد‏. ‏‏‏به نظر می‌رسد حتی مسافرانی که در گذشته اولویت خود را به مکان‌های سرپوشیده اختصاص می‌دادند حالا سفر در طبیعت و فضای باز را ترجیح بدهند‏. ‏‏‏این‏جاست که کارگزاران صنعت گردشگری باید به دنبال راه‌های بهتر و امن‌تر برای این سفرها (در عین حفاظت از محیط زیست) باشند‏. ‏‏‏

به هر ترتیب در جهان پساکرونا، نیاز به تعقیب هوشمند برنامه‌های سفر و تغییر آن‏ها ‏در صورت نیاز، کاملا ضروری خواهد بود‏. ‏‏‏در زمانه‌ای که هراس از سفر و مشکلات احتمالی‌اش نسبت به قبل افزایش پیدا کرده است، تکنولوژی می‌تواند به داد همه برسد و تجربیاتی جدید را در عرصه سفر رقم بزند‏. ‏‏‏این احتمالا سرنوشت جدیدی است که در انتظار صنعت گردشگری در آینده خواهد بود‏. ‏‏‏