ایران در حال آماده‌سازی برای افزایش فروش نفت است چرا که نشانه‌های پیشرفت در مذاکرات برای لغو تحریم‌ها دیده می‌شود. اما حتی اگر توافقی صورت بگیرد، روند صادرات نفت خام اضافی به بازار ممکن است تدریجی باشد. بلومبرگ گزارشی در این باره منتشر کرده است.

به گفته مقامات، شرکت ملی نفت ایران که به دست دولت اداره می‌شود، در حال آماده‌سازی میادین نفتی و روابط با مشتری‌هاست که اگر توافق حاصل شد، بتواند صادرات را افزایش دهد.

در خوش‌بینانه‌ترین برآوردها، ایران می‌تواند در کمتر از سه ماه به سطح تولید قبل از تحریم‌ها، یعنی تقریباً تولید 4 میلیون بشکه در روز برسد.

اما هنوز موانعی زیادی وجود دارد که باید قبل از آنکه اتفاق بیفتد برطرف شود. هر توافق نامه‌ای باید دامنه موانع ایالات متحده در تجارت، حمل و نقل و بیمه که مربوط به نهادهای ایرانی است را به طور کامل از بین ببرد. به گفته محمدعلی خطیبی، نماینده سابق ایران در اوپک حتی در این صورت ممکن است خریداران تمایلی به خرید نفت ایران نداشته باشند.

خطیبی در مصاحبه‌ای گفته است: بازگشت ایران به بازار نفت بیشتر روندی تدریجی است تا اتفاقی سریع و ناگهانی و یک شبه اتفاق نمی‌افتد. این فرایند طولانی بلندمدت تا حدی به دلیل همه‌گیری ویروس کرونا بوده‌است که به میزان قابل توجهی به تقاضا آسیب رسانده است.

سرعت بازگشت نفت ایران برای بازار جهانی نفت بسیار مهم است. در حالی که مصرف سوخت در حال بازگشت است اما با محدودیت‌های جدید و شیوع ویروس جدید، همچنان مشکلاتی وجود دارد. عرضه اضافی ایران، بار دیگری را به همتایانش در اوپک پلاس تحمیل می‌کند که بیش از یک سال است زحمت کشیده‌اند تا جلوی مازاد عرضه طولانی مدت را بگیرند.

*تا توافق

دیپلمات‌های امریکایی و ایرانی در حال حاضر از طریق دولت‌های واسطه در وین در حال مذاکره هستند، سیگنال‌ها نشان می‌دهد توافق دست‌یافتنی است.

 در صورت موفقیت، آنها می‌توانند توافق هسته‌ای بین‌المللی را که دونالد ترامپ در سال 2018 به طور یک‌جانبه از آن خارج شد، دوباره فعال کنند. البته این امر مستلزم آن است که ایران در ازای لغو مجموعه‌ای از تحریم‌های شدید اعمال شده توسط رئیس‌جمهوری پیشین امریکا، بار دیگر محدودیت‌هایی در فعالیت‌های اتمی خود را بپذیرد.

ایران قبلاً هم از جو کمتر خصمانه جو بایدن استفاده کرده و در حال احیای فروش نفت است. روند صادرات نفت ایران به خریداران جسور چینی در جریان است.

طبق اطلاعات جمع آوری شده توسط بلومبرگ، میزان تولید نفت ایران در سال جاری 20 درصد رشد کرده است و به 2.4 میلیون بشکه در روز رسیده که بالاترین رقم در دو سال گذشته است.  

با این حال به گفته کارشناسان، حتی اگر تحریم‌ها برداشته نشود، ایران بسته به توانایی‌اش در فروش نفت در بازار خاکستری، تولید خود را بیشتر خواهد کرد.

*نگهداری از چاه‌های نفت

به گفته مقامات شرکت ملی نفت ایران که نامشان فاش نشده است، مهندسان شرکت ملی نفت متعلق به دولت برای حفظ فشار کافی مخازن، تولید نفت خام را بین میدان‌های مختلف چرخانده‌اند. این روش برای حفظ سطح تولید بسیار مهم است. تزریق گاز در میادین قدیمی نفت در جنوب ایران هم همین نقش را بازی می‌کند.

به گفته ایمان ناصری، مدیرعامل بخش خاورمیانه FGE اگر ایران با ایالات متحده توافق کند، می‌تواند تولید را طی سه تا شش ماه به تقریباً 4 میلیون بشکه در روز برساند.

برخی دیگر هم انتظار دارند روند بازگشت تولید ایران با سرعت کمتری پیش برود. رضا پدیدار، رئیس کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی تهران در مصاحبه‌ای تلفنی گفت که 12 تا 15 ماه پس از لغو تحریم‌ها زمان لازم است تا تولید به 3.8 میلیون بشکه در روز برسد. به گفته او برخی اقدامات لازم برای بازیابی ظرفیت در میادین نفتی مانند برداشتن و سرویس پمپ‌های مسدود شده، می‌تواند یک ماه برای هر چاه نفتی زمان ببرد.

*انبارهای چینی

ایران حتی قبل از افزایش تولید، می‌تواند میزان فروش نفتش را افزایش دهد. ناصری تخمین زده است که ایران حدود 60 میلیون بشکه نفت خام ذخیره کرده است. به گفته ناصری، حدود 11 میلیون بشکه نفت خام به علاوه 10 میلیون بشکه نفت خام سبک که همان میعانات است در چین انبار شده است. جایی که آماده فروش به مشتریان نهایی است.