در پی کووید 19، اکثر دولت‌ها با بیکاری بی‌سابقه‌ای روبه‌رو شدند. این امر به‌ویژه در اقتصادهای درحال‌توسعه که فاقد شبکه‌های ایمنی اجتماعی قوی هستند چالش‌برانگیزتر شد. این وضعیت می‌تواند به طور بالقوه فرار مغزها را تسریع کرده و جذابیت پیوستن به گروه‌های افراطی را افزایش دهد. مجمع جهانی اقتصاد گزارشی در این باره منتشر کرده است.

ازآنجاکه شرکت‌های کوچک اکثر مشاغل را در اقتصادهای درحال‌توسعه شامل می‌شوند، تحریک رشد از طریق کارآفرینی برای رسیدگی به این مسائل بسیار مهم است. حتی قبل از کووید 19 تعداد کمی از کشورهای درحال‌توسعه در این امر موفق بودند.

بین ماه‌های می و آگوست سال 2020، ما مطالعه‌ای برای کشورها روش‌های رفع این کاستی‌های دولت انجام دادیم. این مقاله مداخلات دولت برای تحریک کارآفرینی در بازارهای پیشرو (Frontier markets) و نوظهور با مفهوم «جوامع کارآفرین» را بررسی می‌کند.

بازارهای پیشرو پایدارتر از کشورهای کمتر توسعه‌یافته (LDCs) هستند اما نه به‌اندازه بازارهای نوظهور. این هم احتمالا به دلیل اندازه کوچک‌تر یا ریسک سرمایه‌گذاری بیشتر آنها است.

نتایج نشان می‌دهد که دولت‌ها فرصتی فوری برای استفاده از تنظیم مجدد پساکووید 19 دارند تا توسعه کارآفرینی را اصلاح کنند و سیاست‌هایی را که فعالیت‌ها را از پایین‌به‌بالا تحریک می‌کند طراحی کنند. برای این کار آنها باید از شناسایی نیازهای کارآفرینان محلی شروع کنند.

با استفاده از این بینش، دولت‌ها باید تلاش‌ها و اهداف پشتیبانی را متناسب را منابع و ظرفیت‌های موجود توسعه دهند. سرانجام با استفاده از موقعیت منحصربه‌فرد خود برای ایجاد پشتیبانی بین‌المللی درحالی‌که از روندها و اطلاعاتشان مراقبت می‌کنند، می‌توانند بدون خفه کردن نوآوری، توسعه اقتصادی پایدار را ارتقا دهند.

*سه حوزه تمرکز در طراحی مجدد پشتیبانی از کارآفرینی

مطالعه ما معضلی که به‌ویژه در بازارهای درحال‌توسعه آشکار است را مشخص می‌کند. از یک سو رشد پایدار اقتصاد و ایجاد اشتعال نیاز به جامعه کارآفرین قوی دارد. از سوی دیگر هیچ راهنمایی برای ایجاد این جوامع یادگیری و آزمایش در زمینه بازارهای درحال‌توسعه وجود ندارد.

برای افزایش شانس موفقیت در این مرحله اولیه، مطالعه ما توصیه می‌کند که مقاماتی که به دنبال حمایت از کارآفرینی برای توسعه پایدار هستند باید در این سه زمینه تمرکز کنند:

1.به‌صورت انتقادی تحلیل کنید که کدام نوع کارآفرینی متناسب با شرایط محلی است

این شامل شناسایی محدودیت‌های محلی برای رشد، از جمله عوامل سیاسی است و اینکه چه فعالیت‌های مزیت نسبی محلی را به حداکثر می‌رساند.

منابعی که دولت می‌تواند به توسعه کارآفرینی اختصاص دهد، تصویب قوانینی از جمله مسائل قانونی، اصلاحات مالی و بازار کار است. نتیجه چنین تحلیلی باید درک عمیق از فضای کارآفرینی محلی و چشم‌انداز آن برای کمک به رشد توزیع باشد.

2.مداخلاتی که دسترسی کارآفرینان به استعدادها، بازارها و سرمایه را بهبود می‌بخشد در اولویت قرار گیرد

این سه حوزه محدودیت‌های لازم را برای رشد در بازارهای درحال‌توسعه دارند. مداخلاتی که گفته می‌شود باید با بینش از مرحله اول به‌دست‌آمده باشد. مقامات باید دستیابی به اهداف واقع‌بینانه را در اولویت قرار دهند به‌جای اینکه با اهداف بیش از حد بلندپروازانه خطر شکست را محتمل‌تر کنند.

3.با جامعه کارآفرینی انتظارات واضحی ایجاد کنید

برنامه‌ای واقع‌بینانه و قابل‌اندازه‌گیری با یک جدول زمان‌بندی مشخص با کارآفرینان می‌تواند به مرکزی برای ارتباط نزدیک‌تر دولت و جوامع کارآفرینی تبدیل شود. البته مشروط به اینکه هر دو طرف پایبند باشند.

هرگونه تعامل دولت باید با تعهد بلندمدت برای ایجاد ثبات و رشد جامعه کارآفرینی باشد. مطالعه ما توصیه می‌کند طرحی با سه افق زمانی مشخص طراحی کنید.

*به سمت مشارکت دولت و کارآفرینان بعد از کووید

نقش دولت ایجاد سیستم نیست و آنها نمی‌تواند یک‌شبه به جوامع کارآفرینی شکل دهند. بااین‌حال در مواجهه با رکود اقتصادی پس از کووید 19 و ثبت بیکاری، مقامات در بازارهای پیشرو باید روی وظایف خود در تحریک فعالیت‌های کارآفرینی تجدیدنظر کنند. آنها باید این کار را ایجاد ظرفیت در طراحی، اجرا و نظارت بر سیاست‌های متناسب با نیازهای کارآفرینان محلی و در دسترس بودن منابع انجام دهند.

مقامات باید بتوانند سیاستی را توسعه دهند که دسترسی SME ها را به بازارها، استعدادها و امور مالی بهبود بخشد. دولت‌ها همچنین باید وارد عمل شوند تا به‌عنوان شریک محلی طولانی‌مدت برای جوامع کارآفرین عمل کنند تا وقتی بخش خصوصی تمایل یا توانایی ندارد، حضور داشته باشد.

برای پیشبرد رشد بلندمدت، دولت‌ها باید هم‌زمان با فساد مقابله کنند، مداخلات منحرف‌کننده بازار را حذف و در یک منبع قدرت قابل‌اعتماد سرمایه‌گذاری کنند.