اخیرا بازارهای جهانی روزهای پرحادثه‌ای را پشت سر می‌گذارند و پشت این حوادث یک عامل نهفته است: چین. در حالی که بزرگ‌ترین اقتصاد آسیا روند کُندی رشد را تجربه می‌کند،‌ بقیه دنیا هم خود را در معرض تبعات این سقوط اقتصادی می‌بیند. سرمایه‌گذاران حتی از این هراس دارند که اوضاع بدتر شود، چون جنگ تجاری آمریکا و چین دائم دارد ابعاد جدیدی را به نمایش می‌گذارد. تهدیدهای جدید ترامپ در جنگ تعرفه‌ای باعث شده که یوان چین ضعیف شود و اوضاع بغرنج‌تری پیش بیاید.

این شرایط جدید، روی بازیگران مختلفی در عرصه بین‌المللی تاثیر گذاشته است. مثلا استرالیا را در نظر بگیرید که سرمایه‌گذارانش به شدت نگران و ناراحتند. علت این است که چین بزرگ‌ترین خریدار صادرات استرالیا از سال ۲۰۰۹ به بعد بوده و ۳۰ درصد از صادرات استرالیا روانه این کشور می‌شده. به خاطر این مشتری خوش‌اشتها بوده که استرالیا ظرف ۲۷ سال اخیر رشد اقتصادی مداومی را تجربه کرده است. اما آمار یک ماه اخیر حاکی از آن است که بازار سهام استرالیا دچار سقوط شده و دلار استرالیا هم شش درصد ارزشش را از دست داده و به سطحی رسیده که در یک دهه اخیر سابقه نداشته است. همچنین هم‌زمان با کاهش رشد اقتصادی استرالیا، نرخ بهره درازمدت در این کشور برای اولین بار در قرن بیست و یکم به زیر یک درصد رسید.

یکی از حادترین نشانه‌های بروز مشکل در استرالیا که باعث شد بازار در این کشور احساس خطر کند، افت شدیدی بود که در بازار سنگ آهن رخ داد. سنگ آهن بزرگ‌ترین صادرات استرالیا است. چین که به اصطلاح موتورخانه ساخت و ساز دنیاست، بزرگ‌ترین خریدار سنگ آهن استرالیا بوده. اما کاهش شدید تقاضا از سوی چین باعث شد که کار به جایی برسد که قیمت سنگ آهن به میزان ۲۵ درصد افت کند. طبیعی است که بازارها از این بابت دستپاچه شدند. کاهش قیمت سنگ آهن (که یکی از بزرگ‌ترین صادرات استرالیا است) مستقیما روی رشد اقتصادی این کشور تاثیر می‌گذارد. تصورش را بکنید که مثلا در ژاپن، خودروسازی که پردرآمدترین صادرات این کشور است ناگهان با کاهش ۲۵ درصدی مواجه شود. طبعا این تاثیر روی بازارها بسیار شدید خواهد بود.

آشفتگی اقتصادی امروزی به بازیکنان بازار این را ثابت کرده که وابستگی اقتصاد جهانی به چین بسیار بیشتر از آن است که فکر می‌کردند. چین سال گذشته تامین‌کننده ۱۶ درصد از تولید ناخالص داخلی جهان بود و از این بابت فقط از آمریکا عقب بود که ۲۴ درصد از تولید ناخالص داخلی دنیا را به خودش اختصاص داد.

حالا حتی صندوق بین‌المللی پول هم به این نتیجه رسیده که تاثیر سقوط اقتصاد چین روی اقتصاد جهانی چقدر جدی است. بنابر آمار این صندوق، چین سال گذشته بزرگ‌ترین خریدار صادرات ۳۴ کشور جهان بود. این در حالی است که در سال ۲۰۰۷ و پیش از بروز بحران مالی جهانی، چین بزرگ‌ترین خریدار صادرات ۱۳ کشور جهان بود. رشد نقش‌آفرینی چین ظرف یک دهه، میزان وابستگی اقتصاد بسیاری از کشورهای جهان به سفارش‌های چین را نشان می‌دهد. آمار در عین حال حاکی از آن است که چین جزو سه خریدار بزرگ صادرات ۷۰ کشور جهان است. این یعنی چین مشتری مهمی برای بیش از دوسوم کشورهای دنیاست.

دو نمونه واضح از دردسرهایی را که به خاطر کاهش رشد چین برای اقتصادهای دیگر دنیا درست شده می‌توان در ژاپن و آلمان مشاهده کرد. مثلا در ژاپن، شرکت‌ها به این نتیجه رسیده‌اند که باید محصولات خاصی را برای بازار چین تولید کنند که حتی در دوران کاهش تقاضای چین هم به آنها لطمه‌ای وارد نشود. خودروی ژاپنی یکی از برگ برنده‌ها در این خصوص است چون هنوز به شدت در چین طرفدار دارد. اما در مقابل، کشوری مثل آلمان با دردسرهای جدی از بابت کاهش رشد اقتصادی چین مواجه است. چین سومین شریک اقتصادی بزرگ آلمان پس از آمریکا و فرانسه است. بخش زیادی از این تبادلات به خاطر خرید خودروهای آلمانی توسط مشتریان چینی بوده که حالا دچار افت شدید شده است. موضوع سخت‌تر این‌که دولت چین به شدت به دنبال خودروهای الکتریک است و می‌خواهد خودروهای برقی بیشتری را به جای خودروهای متعارف روانه جاده‌ها کند؛ اما خودروسازی آلمان کاملا برای این چالش آماده نبوده است. اگر وضعیت بخش خودروسازی آلمان به همین شکل ادامه پیدا کند، آلمان از حال بدی که پس از کاهش رشد اقتصادی چین دچارش شده، بیرون نخواهد آمد. درواقع استرالیا، آلمان و ژاپن جزو بازیگرانی هستند که ممکن است به خاطر رشد ضعیف اقتصاد چین، وضعیت بدی در آینده پیدا کنند و مستقیم از آن تاثیر بپذیرند.