لی کاشینگ تاجر 88 ساله هنگ‌کنگی، مالک هلدینگ سی‌کی هاچیسون و هلدینگ چانگ کنگ است و از طریق این دو هلدینگ سرمایه‌گذاری‌های بزرگی در حوزه بنادر، تلفن همراه و املاک انجام می‌دهد. 12 ساله بود که خانواده‌اش برای فرار از حمله نیروهای ژاپن، از کشورشان گریختند و ساکن هنگ‌کنگ شدند. لی برای خو کردن به وضعیت تازه تنها دو سال فرصت داشت، چون قرار بود که زندگی‌اش باز هم تغییر کند، قرار بود اوضاع باز هم سخت‌تر شود. در سال 1942 او پدرش را از دست داد و از پسربچه‌ای پناه‌جو تبدیل به نوجوانی 14 ساله شد که برای تامین خرج خانواده مجبور شد درس و مدرسه را کنار بگذارد و به عنوان کارگر در یک کارخانه مشغول به کار شود. داستان زندگی او (که پیش‌تر در شماره 61 نشریه مفصل به آن پرداخته شده است) از جمله داستان‌های موفقیت میلیاردرهایی است که کارشان را از صفر شروع کرده‌اند و ثروتشان را مدیون تلاش‌های خودشان هستند. او از سنین کودکی مجبور شد نقش نان‌آور خانواده را بر عهده گیرد و در عوض چنان مهارتی در کسب‌وکار پیدا کرد که در 22 سالگی اولین شرکتش را به ثبت رساند؛ شرکت صنایع چونگ‌کونگ که در کار تولید محصولات پلاستیکی بود. او در زمان انقلاب فرهنگی چین دست به خرید گسترده زمین زد و حوزه املاک تبدیل به یکی از حوزه‌های اصلی سرمایه‌گذاری‌اش شد. لی‌ کاشینگ البته این بخت را داشت که در هنگ‌کنگ کار می‌کرد. در شهری که خیلی زود تبدیل شد به قطب اصلی سرمایه‌گذاران و صنایع مختلف در آسیای جنوب شرقی. این شهر که تا اواخر قرن بیستم در مالکیت بریتانیا قرار داشت سرانجام در سال 1997 به خاک چین بازگشت. در تمامی این سال‌ها کاشینگ به حوزه‌های بیشتر و متنوع‌تری از سرمایه‌گذاری وارد شد و هم‌زمان با تغییرات هنگ‌کنگ خودش را و کسب‌وکارش را تغییر داد و دامنه فعالیتش را گسترده‌تر کرد. او حالا از چهره‌های اصلی تجارت در این شهر به شمار می‌رود و توانست از بازگشت هنگ‌کنگ به دامن چین هم برای سرمایه‌گذاری‌های بیشتر و متنوع‌تر بهره ببرد. خبرگزاری شین‌هوآ، خبرگزاری رسمی کشور چین در مصاحبه‌ای از او در مورد روابط تجاری چین و هنگ‌کنگ پرسیده است و او نگاهی داشته است به آنچه سبب شد بازگشت هنگ‌کنگ به چین در عوض ضربه زدن به اقتصاد این شهر سبب شکوفایی چین و هنگ‌کنگ شود.

 درست پیش از اتحاد مجدد (بازگشت هنگ‌کنگ به قلمروی چین) در سال 1997، شرکت‌های بسیاری نگران آینده هنگ‌کنگ بودند، از جمله شرکت‌های بریتانیایی که یا مقر خود را از هنگ‌کنگ منتقل کردند یا به کلی از تجارت در این حوزه چشم پوشیدند. آن زمان دیدگاه شما در مورد اقتصاد این شهر چه بود؟ حالا که بیست سال گذشته به نظرتان تصمیمی که آن زمان گرفتید درست بوده یا خیر؟

انتقال آرام هنگ‌کنگ به چین یکی از نقاط عطف مهم در تاریخ ماست. زمان و فضای ایجادشده از طریق راهکار «یک کشور، دو سیستم» چارچوبی را به وجود آورد که موجب شد نگرانی بسیاری از آدم‌ها کاهش پیدا کند چرا که راه برای تقویت روابط و هم‌زیستی مسالمت‌آمیز باز بود. این موضوع نه‌تنها برای هنگ‌کنگ و ساکنانش و همین‌طور کسب‌وکارهایی که در آنجا ریشه داشتند، برای رشد و تکامل در یک محیط رقابتی شدید ثبات به ارمغان آورد، بلکه هنگ‌کنگ مانند صندلی‌های جلوی یک اتومبیل بود که به اقتصاد چین اجازه داد با نشستن در آنجا بهترین چشم‌انداز فرصت‌ها و تغییرات را در جریان پیشروی اقتصادی خود داشته باشد. با در پیش گرفتن چابکی سیاسی، هم چین و هم هنگ‌کنگ می‌توانند به رقابت بپردازند و از بازده مالی حوزه‌های مختلف لذت ببرند و بر امواج اقتصادی سواری کنند.

توسعه اقتصادی هنگ‌کنگ را بعد از گذشت دو دهه از بازگشتش به چین چطور ارزیابی می‌کنید؟ به نظر شما چه چیز به هنگ‌کنگ به عنوان یک اقتصاد متکی به معاملات جهانی کمک کرد تا از مواردی مانند بحران مالی آسیا، بحران اقتصادی بین‌المللی و شیوع بیماری سارس در طول این سال‌ها جان سالم به در ببرد؟ دولت مرکزی نقشی در این میان بر عهده داشته است؟

شعار «یک کشور، دو سیستم» تجسم خلاقیت و انعطاف­پذیری رهبران چین است. هنگ‌کنگ متوجه این واقعیت هست که آینده شهر و خاک اصلی چین به همزیستی و درهم‌آمیختگی این دو وابسته است. هنگ‌کنگ ریشه در خاک چین دارد. فروافتادن و برخاستن نیازهای روزمره ما، فرصت‌های بی‌همتا و البته نقش ما به عنوان پل ارتباطی مالی برای چین همگی در زیر چتر «یک کشور، دو سیستم» در امان است. تعهد رهبران فعلی چین به تمامی ارکان این شعار برای ادامه شکوفایی هنگ‌کنگ ضروری است و برای ما اطمینان‌بخش است.

«اسب‌های مسابقه به مسابقه دادن ادامه می‌دهند و قماربازان به شرط بستن» یکی از اصطلاحات رایج در میان مردم هنگ‌کنگ است که ویژگی‌های سرمایه‌داری را در این شهر پس از بازگشتش به چین توصیف می‌کند. به نظر شما هنگ‌کنگ تغییری در سیستم سرمایه‌داری در سطح زندگی روزمره تجربه کرده است؟ چه چیزهایی تغییر کردند و چه چیزهایی مانند گذشته هستند؟

نوستالژی ما نسبت به گذشته دیگر مانند قبل نیست، اجازه بدهید به تونل زمان بازنگردیم. حالا «یک کشور، دو سیستم» اصل کار است. اگر در پی گرامی داشتن آزادی و فرصت‌ها هستیم باید تحمل و احترام مقابل را در سایه آن شعار حفظ کنیم. باور من این است که وظیفه داریم کار کنیم و ایمان داشته باشیم تا بتوانیم همراه هم این سیستم یگانه‌ای را که بنیان گذاشته‌ایم به سمت یک جامعه متمدن و پر جنب‌وجوش هدایت کنیم. تعهد مثال‌زدنی رئیس‌جمهور شی جین‌پینگ به «یک کشور، دو سیستم» بسیار محکم و اطمینان‌بخش است.

آیا نقش هنگ‌کنگ که به عنوان دروازه چین برای ارتباط با دنیا شناخته می‌شد دچار تغییر شده است؟ از توسعه آینده این شهر چقدر اطمینان دارید؟

همه ما شاهد معجزه اقتصادی چین بوده‌ایم، سه دهه اصلاح و سیاست باز سبب به جریان افتادن بهره‌وری خارق‌العاده‌ای شد که از طریق این اصلاحات موفق توانست پی‌درپی به رشد عظیم خود ادامه دهد. بخش کسب‌وکار هنگ‌کنگ همیشه از هر طرح و برنامه‌ای برای اصلاح استقبال کرده است.

همکاری میان هنگ‌کنگ و سرزمین اصلی چین در دو دهه گذشته پیچیده‌تر شده است. کسب‌وکار شما در حوزه‌های بسیاری در خاک چین سرمایه‌گذاری کرده است. این سرمایه‌گذاری‌ها در سرزمین اصلی را چطور ارزیابی می‌کنید و همکاری میان چین و هنگ‌کنگ در آینده را چطور می‌بینید؟

از آنجایی که سرمایه‌گذاری گروه ما در سرزمین اصلی طیف گسترده و متنوعی را شامل می‌شود، مطمئن نیستم که بتوانم میزان بازدهی آن را به صورت مشخص محاسبه کنم. به نظر من رشد نرخ بازدهی در آینده حتمی است و سرمایه‌گذاری دولت که حال بر پایه فناوری اداره می‌شود، برای اصلاح سیستم آموزشی نقشی کلیدی در آینده دارد. اگر می‌خواهید بر موج رشد سوار شوید این اصلاح ناگزیر است و این هم شامل چین می‌شود و هم هنگ‌کنگ.

خیلی‌ها معتقدند که هنگ‌کنگ بیش از اندازه به حوزه مالی و املاک وابسته است، حوزه‌هایی که رشد خود را مدیون توسعه سایر صنایع هستند. پیشنهاد شما برای سیاست‌های بعدی توسعه اقتصادی چیست؟

بخش مالی و املاک دو ستون اصلی رشد در بسیاری از شهرها هستند و با ایجاد ذخایر سرمایه‌ای، منابع اصلی هنگ‌کنگ محسوب می‌شوند. من معتقدم که دولت جدید آنها را تشویق می‌کند تا سیاست‌های موثرتری برای پیشبرد توسعه اجتماعی و تنوع اقتصادی به پیش برند. هنگ‌کنگ زیرساخت‌های منحصربه‌فرد زیادی برای حمایت از نوآوری و تکنولوژی دارد که در سال‌های اخیر به خوبی از آنها استفاده نشده است.

نسل جوان هنگ‌کنگ حالا و در آینده نقشی اساسی در توسعه اقتصادی این شهر دارد. امیدها و توصیه‌های شما برای آنها چیست؟

از سال 1997 تا امروز هنگ‌کنگ پیشرفت فوق‌العاده‌ای داشته است. با تکنولوژی‌های جدید و طرز فکر جدید باید خودمان را برای سرعت بیشتر آماده کنیم. حالا آموختن تفکر متفاوت بیشتر از هر زمانی اهمیت دارد. برندگان واقعی کسانی هستند که بدانند چگونه به خلاقیت و انضباط متعهد باشند. باید از نوآوری و تخیل بهره واقعی بگیریم. همان‌طور که آلبرت اینشتین نوشته است: «هرگز کاری را که واقعا می‌خواهی انجام بدهی رها نکن. آدمی با رویاهای بزرگ بسیار قدرتمندتر از آدمی است که تمامی استدلال‌ها را در اختیار دارد.» در کلام کنفوسیوس هم چنین مضمونی وجود دارد. همیشه آدم‌ها هستند که می‌توانند سبب پیشرفت و توسعه شوند نه برعکس.