خروج ایالات متحده آمریکا از برجام و به دنبال آن خروج شرکت های اروپایی از ایران اتفاق خوبی نیست. البته این اولین بار نیست که رییس جمهور آمریکا برخلاف اجماع جهانی عمل کرده و از معاهدات بین المللی خارج می شود. معاهده ترانس پاسیفیک و معاهده پاریس برای کنترل تولید گازهای گلخانه ای در کشورهای مختلف جهان از دیگر توافقات بین المللی است که رییس جمهور آمریکا از آن خارج شده است. رویکرد متفاوت دونالد ترامپ در این باره باعث شده شرکت های تجاری اروپایی که باتوجه به محافظه کاری شان بیش از گذشته به بقای خود فکر کنند، تصمیم به خروج از ایران بگیرند و همکاری اقتصادی با شرکت های دولتی و خصوصی ایران را قطع کنند.

تا 8 آگوست و برقراری دوباره تحریم ها نزدیک به دوماه وقت داریم. تحریم های آینده می تواند عرصه بیمه، بانک و بازار بسیاری از محصولات از جمله فولاد را درگیر کند. نگرانی از شناسایی کانال های فروش نفت و ممانعت از آن هم این روز ها مسئله است. در شرایط کنونی به دلیل وضعیت ویژه ای که پیش روی ایران قرار گرفته به جای تمرکز بر توسعه کار بنگاه های اقتصادی باید بیشتر به ساماندهی پرداخت تا کمی از ابهام فضای موجود کم شود. در این بین یک جنبه مثبت عدم همراهی ظاهری اروپایی ها با سیاست های آمریکاست که می تواند روزنه ای برای کاهش فشار تحریم ها بر اقتصاد ایران باشد.

دولت ایران تلاش می کند با توسعه همکاری اقتصادی با کشورهایی مثل چین، روسیه و کشورهای حوزه اوراسیا از منافع اقتصادی این ارتباط بهره مند شده و فشار تحریم ها را کم کند اما نکته مهم فعالیت شرکت ها و افراد در کشورهای مختلف با ایران است. در اتحادیه اروپا اکنون نگاه مثبتی از نظر سیاسی نسبت به ایران وجود دارد اما واقعیت این است که شرکت ها چقدر حاضر اند با ایران تجارت کنند و ماشین آلات و تکنولوژی به ما بفروشند؟

در شرایط تحریم ها معمولا بخشی از بدنه تصمیم گیر اقتصادی در ایران تلاش می کند با مداخله در بازار و اعمال کنترل های بیشتر اقتصاد را جمع وجور کند اما به نظر من حتی در شرایط تحریم هرچقدر به اقتصاد بازار و آزاد توجه کرده با آن فرمان پیش برویم و از مداخله دستوری در بازار جلوگیری کنیم، به نتایج بهتری خواهیم رسید.