دومین تولیدکننده آب کشور و پرآب‌ترین منطقه جنوب غربی ایران،‌ فعالیت‌های اقتصادی خود را با موانع زیادی روبه‌رو می‌بیند. استان کهگیلویه و بویراحمد در این روزها که آب از هر ثروتی ارزشمندتر است، نمی‌تواند به اندازه کافی از این نعمت بهره‌برداری کند و جزو استان‌های کمتر‌توسعه‌یافته ایران به شمار می‌رود. این استان، از نظر نفت نیز بسیار غنی است و 25 درصد نفت کشور از میادین نفتی آن استخراج می‌شود.

استان کهگیلویه و بویراحمد با مساحت 16 هزار و 264 کیلومتر مربع در جنوب غربی ایران قرار دارد. این استان از شمال با استان‌های اصفهان و چهارمحال بختیاری، از شرق با فارس، از جنوب با فارس و بوشهر و از غرب با خوزستان همسایه است. جمعیت آن بر اساس سرشماری سال 90 در حدود 658 هزار نفر بوده است. این استان دارای انواع ذخایر آب و نفت، جنگل و معدن است. کهگیلویه و بویراحمد سرشار از ذخایر و منابع آبی بی‌نظیر با پوشش گیاهی فراوان و جنگل‌های گسترده دارای دو اقلیم آب و هوایی متفاوت است. از جاذبه‌های طبیعی استان کهگیلویه و بویراحمد به منابع آبی، رودخانه‌های پرآب، آبشارهای زیبا، پوشش گیاهی بی‌نظیر با تنوع بسیار از درختان مختلف جنگلی به همراه گونه‌های جانوری متعدد می‌توان اشاره کرد.

از خصوصیات ارزشمند اقتصادی این استان می‌توان به جایگاه برتر آن در صنعت نفت اشاره کرد؛ بنا بر آمارهای رسمی کشور، ۲۵ درصد نفت ایران از میادین نفتی  این استان استخراج می‌شود و آن را می‌توان یکی از مناطق بسیار مهم و دومین تولیدکننده نفت کشور قلمداد کرد. استان کهگیلویه و بویراحمد دارای بزرگ‌ترین معدن فسفات به همراه معادن سیلیس، گوگرد، مس، سنگ‌های تزیینی به همراه ذخایر عظیم خاک‌های نسوز و صنعتی است. این استان با وجود منابع آبی فراوان و اقلیم بی‌نظیر، سد خاکی شاه قاسم و سد بزرگ کوثر به همراه سایر زیرساخت‌های صنعتی، شرایط مناسبی برای رشد و توسعه و سرمایه‌گذاری گسترده در بخش صنعت و معدن دارد. هم‌مرزبودن استان کهگیلویه و بویراحمد با استان بوشهر از ویژگی‌های برجسته‌ای است که امکان دسترسی آسان و سریع آن را به خلیج فارس و آب‌های آزاد فراهم می‌کند.

از نظر اقلیمی و زیست‌محیطی نیز کهگیلویه و بویراحمد دارای ذخیر غنی است؛ این استان برخوردار از هزار گونه گیاهی، حدود 60 درصد کل تیره‌های گیاهی کشور و ۲۵ درصد تیره‌های گیاهی شناخته‌شده در جهان را داراست. مساحت جنگل‌های استان 60 درصد مساحت کل استان است که از این نظر، مقام اول ایران را دارا است. در مورد صنعت گردشگری هم جاذبه‌های طبیعی در این استان فراوان است و هم می‌توان بناهای تاریخی و باستانی زیادی را در آن متعلق به دوره‌های عیلامی، اشکانی، هخامنشی، ساسانی و اسلامی مشاهده کرد.

کشاورزی در سرزمین چهارفصل

استان کهگیلویه و بویراحمد دارای دو اقلیم آب‌وهوایی کاملا متفاوت است؛ در واقع،‌ می‌توان گفت که این استان به معنای واقعی چهارفصل است و در هر زمان،‌ هر چهار فصل سال در آن قابل بازیابی است. در این استان چهار رودخانه مهم دارای شناسنامه وجود دارد که رودخانه‌های بشار، مارون، زهره و خیرآباد نام دارد و در حوضه آبریز خلیج فارس واقع شده‌ است. این استان داری سه حوضه آبریز اصلی به نام‌های حوضه آبریز خرسان، شامل رودخانه‌های بشار و مارون، حوضه آبریز زهره و خیرآباد شامل رودخانه‌های زهره، خیرآباد و شمس عرب و حوضه آبریز مارون شامل رودخانه جن، بابا احمد، تخ، لیرآب و لوداب است. دو سد مهم کوثر و شاه قاسم نیز در این استان قرار گرفته‌اند.

چنین امکاناتی باعث می‌شود کهگیلویه و بویراحمد از نظر کشاورزی و دامداری دارای امکانات وسیع باشد. با توجه به تنوع زیاد اقلیمی، منابع آبی کافی و منابع خاک مناسب در استان، زمینه برای کشت انواع محصولات باغی نظیر گردو، سیب، هسته‌داران، مرکبات، انگور، گل‌های زینتی (گل رز، لاله و غیره)، زیتون و انار فراهم است. یکی از مشکلات بزرگ فعالیت‌های حوزه کشاورزی در کهگیلویه و بویراحمد، کمبود صنایع تبدیلی کشاورزی و صنایع غذایی مناسب است. رونق صنایع تبدیلی باعث افزایش ارزش افزوده محصولات باغی خواهد شد و جلوی تلفات محصولات را خواهد گرفت و نیز به ایجاد اشتغال کمک شایانی خواهد کرد.

 این استان دارای ظرفیت‌های فراوانی در زمینه کشت انواع گیاهان دارویی است و از لحاظ داشتن گیاهان دارویی مقام اول را در کشور دارد. وفور صدها گونه گیاه ارزشمند دارویی، گیاهان رنگده، گونه‌های گیاهی معطر، گیاهان بهداشتی و پاک‌کننده، گونه‌های صمغی و صدها گونه گیاه ناشناخته در سراسر استان، ثروت عظیمی است که با سرمایه‌گذاری و تاسیس کارخانه‌جات فرآوری می‌توان با استفاده بهینه از این فرصت اقتصادی و صادرات فرآورده‌های مهم گیاهی شاهد رشد چشمگیری در این بخش بود. مهم‌ترین گیاهان داریی استان عبارت‌اند از بهباریجه، آویش دنایی، کاسنی، شیرین‌بیان، گل گاوزبان، باباآدم، بومادران، شکر تیفال، ختمی، افدرا، دم اسب، بلوط و گلابی وحشی.

از نظر تولید دام،‌ چه برای گوشت و چه شیر، وضعیت استان کهگیلویه و بویراحمد مطلوب است؛ این استان سالانه 17 هزار و 50 تن گوشت مرغ صنعتی تولید می‌کند. تولید سالانه 2 هزار و 960 تن تخم مرغ، هزار و 840 تن گوشت قرمز صنعتی، 21 هزار و 315 تن شیر صنعتی و نیمه‌صنعتی و 860 تن عسل از تولیدات این استان به شمار می‌رود. در سال‌های اخیر، چهار واحد پرورش بوقلمون، یک واحد پرورش بلدرچین و یک واحد پرورش کبک نیز در این استان به بهره‌برداری رسیده است.

کهگیلویه و بویراحمد از معدود استان‌های کشور است که می‌توان در آن آبزیان را پرورش داد؛ امروزه به دلیل افزایش برداشت آبزیان از منبع دریایی و اقیانوس‌ها و همچنین با توجه به اهمیت مصرف آبزیان از نظر بالا بودن کیفیت مناسب ماهی نسبت به سایر مواد گوشتی که با شعار ماهی غذای سلامتی نمود یافته، ضرورت تولید آبزیان برای پاسخ‌گویی به تقاضای روزافزون در شرایط کنترل‌شده اهمیت یافته است. ازسوی دیگر، وجود نرخ بالای بیکاری در استان، شناخت توانمندی‌ها و سرمایه‌گذاری در بخش صنعت و همچنین بهترین منابع آب شیرین کشور، پرورش آبزیان را به عنوان نوعی راهکار اشتغال‌زایی اجتناب‌ناپذیر ساخته است. باتوجه به آب‌وهوای دوگانه (گرمسیری و سردسیری) و منبع آبی واخر از جمله ۱۸ رشته رودخانه کوچک و بزرگ، تعداد ۱۸۳ چشمه با دِبی‌های مختلف و تعدادی برم و آبگیر و چاه و قنات، محیط مساعدی در این استان برای مزارع پرورش ماهیان آب شیرین به‌خصوص خانواده ماهیان آزاد از جمله قزل‌آلای رنگین‌کمان، قزل‌آلای طلایی و ماهی آزاد فراهم است.

اما با وجود همه این امکانات، سهم تولید محصولات آبزی کهگیلویه و بویراحمد در کشور تنها 3.2 درصد است. ایرنا گزارش داده است که این استان با داشتن 17 هزار تن تولید سالیانه ماهی یکی از قطب‌های مهم پرورش ماهی ایران محسوب می‌شود اما از نظر زیرساخت‌های صنعت شیلات با محدودیت‌هایی روبه‌روست. نبود واحدهای تکثیر بچه ماهی، تولید غذای ماهی، کم‌توجهی به تولید ماهیان گرم آبی و کند بودن روند پرداخت تسهیلات ازجمله انتقادات تولیدکنندگان و کارشناسان حوزه پرورش ماهی در این استان است.

 گردشگری طبیعی

ویژگی‌های خاص اقلیمی در کهگیلویه و بویراحمد باعث شده گردشگران زیادی برای حضور در جاذبه‌های طبیعی به این استان بیایند. اقلیم‌های متفاوت، به این جاذبه‌ها افزوده است؛ برای مثال، در حالی که در فصل سرد زمستان بخش وسیعی از شهرهای بویراحمد و دنا زیر انبوهی از برف قرار دارند، هم‌زمان انواع میوه و سبزی‌جات در گچساران یافت می‌شود. رودخانه‌های پرآب، قله‌های بزرگ و برف‌گیر، دامنه‌های زیبا، کوه‌های سربه‌فلک‌کشیده، جنگل‌های انبوه و دشت‌های حاصل‌خیز از جاذبه‌های طبیعی و توریستی این استان است. شرایط خاص این استان از لحاظ آب‌وهوایی و اقلیمی، اکوتوریسم را در آن رونق داده است. هر سال تعداد زیادی گردشگر داخلی و خارجی به این استان می‌آیند تا ضمن استفاده از مواهب طبیعی، از نزدیک با آداب‌ورسوم عشایر این منطقه از کشور آشنا شوند.

بر اساس گزارش ایرنا، از ابتدای فروردین تا ابتدای اسفند 96،‌ تعداد یک هزار و 940 گردشگر خارجی از مناظر طبیعی، تاریخی و مذهبی در این استان کهگیلویه و بویراحمد دیدن کرده بودند. ورود این تعداد گردشگر خارجی به استان در سال 96 نسبت به سال پیش از آن، حدود 15 درصد رشد داشته است. طی این مدت، حدود 2 میلیون و 900 هزار گردشگر داخلی نیز از جاذبه‌های طبیعی و تاریخی این استان بازدید کرده بودند که شمار آنها نیز نسبت به سال قبل‌تر 15 درصد رشد داشت.

کهگیلویه و بویراحمد 250 تفرجگاه طبیعی، 300 بقعه متبرکه و مواهب طبیعی چشم‌نواز دارد و افزون بر این، 2 هزار و 600 اثر تاریخی در کهگیلویه و بویراحمد وجود دارد که از این تعداد 750 مورد در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است. با این حال،‌ این استان از نظر زیرساخت‌های گردشگری وضعیت مطلوبی ندارد؛ تنها هشت هتل دو ستاره، دو هتل چهار ستاره و یک مجتمع جهان‌گردی در استان وجود دارد و شمار تخت‌های اسکان در هتل‌های موجود و درحال‌اجرا در استان برای سال 1400 نیز یک هزار و 152 تخت پیش‌بینی شده است. طرح هتل چهارستاره و پارک آبی یاسوج نیز در دست اجرا است که با بهره‌برداری از آن، 100 تخت به تعداد تخت‌های رسمی گردشگرپذیر و هتل‌های چهارستاره در سطح استان اضافه خواهد شد.

ذخایر غنی نفتی و معدنی

استان کهگیلویه وبویراحمد با توجه به منابع عظیم نفت و گاز، دومین تولیدکننده مواد خام صنعت نفت کشور محسوب می‌شود؛ ۲۵ درصد نفت صادراتی کشور در این استان استحصال و با چهار خط لوله به جزیره خارک در استان بوشهر منتقل می‌شود. این استان دارای دو میدان نفتی مهم به نام میدان نفتی گچساران و میادین نفتی بی‌بی حکیمه است. میدان نفتی گچساران پس از میدان نفتی آسماری اهواز از بزرگ‌ترین میادن نفتی ایران است. بنابراین کهگیلویه و بویراحمد دارای زمینه ایجاد پالایشگاه صنایع پتروشیمی و صنایع پایین‌دستی نفت و گاز و سایر صنایع وابسته به نفت است.

مدیران مسئول استانی و ملی قول داده‌اند که کهگیلویه و بویراحمد تبدیل به قطب پتروشیمی ایران شود. در بهمن ماه گذشته، استاندار کهگیلویه و بویراحمد اعلام کرد که حوزه‌های انرژی، کشاورزی و نفت از اولویت‌های مهم دولت دوازدهم برای توسعه کهگیلویه و بویراحمد است و برنامه‌ریزی‌ها برای ایجاد مجتمع‌های پتروشیمی با مشارکت بخش خصوصی و صندوق توسعه ملی انجام شده است. به گفته او، هفت طرح پتروشیمی در این استان در حال اجرا است و در صورت بهره‌برداری از آنها، صنعت استان متحول خواهد شد. مسئله اینجاست که بسیاری از تاسیسات مناطق نفت‌خیز جنوب کشور در استان‌های خوزستان، بوشهر و کهگیلویه و بویراحمد نیازمند نوسازی است. یکی از شرکت‌های باسابقه نفتی، شرکت نفت و گاز گچساران است که یکی از پنج شرکت بهره‌بردار نفتی بزرگ در کشور به شمار می‌آید و 20 درصد نفت کشور را تولید می‌کند. این شرکت دارای 10 واحد بهره‌برداری، 10 واحد تقویت و تزریق فشار گاز، سه پالایشگاه گاز و گاز مایع، پنج واحد نمک‌زدایی و بیش از 6 هزار و 700 کیلومتر خط لوله انتقال نفت است. این شرکت هم‌اکنون مسئولیت تولید صیانتی از 15 میدان نفتی فعال را با استفاده از 775 حلقه چاه بر عهده دارد.

کهگیلویه و بویراحمد از نظر صنایع معدنی نیز دارای جاذبه‌های فراوان است. این استان دارای بزرگ‌ترین معدن فسفات کشور و همچنین دارای معادن مهمی ازجمله معادن بوکسیت، معدن مس، ذخایر گوگرد، معدن سنگ‌های ساختمانی و معادن گچ است. سالانه 900 هزار تن مواد معدنی در استان کهگیلویه و بویراحمد استخراج می‌شود اما چون معادن استان کهگیلویه و بویراحمد از نوع رسوبی کشور است، تاکنون سرمایه‌گذاری مناسبی در آن صورت نگرفته است. از نظر ساختار زمین‌شناسی کهگیلویه و بویراحمد در زمینه کانی‌های فلزی ضعیف، اما از نظر کانی‌های غیرفلزی ظرفیت‌های مناسبی دارد که باید مطالعات اکتشافی و تفصیلی روی آن انجام شود. کارخانه سیمان یاسوج از مهم‌ترین کارخانه‌های استان است که سالانه بخش زیادی از تولیدات آن به خارج صادر می‌شود. کارخانه سیمان مارگون در شهرستان بویراحمد نیز در این استان در دست ساخت است. به دلیل وجود مواد اولیه سیمان، صنایع معدنی در استان کهگیلویه و بویراحمد شکل گرفته‌اند و کارخانه‌های سیمان‌سازی این استان را به یکی از قطب‌های سیمانی کشور تبدیل کرده است. با راه‌اندازی کارخانه سیمان مارگون، سیمان دهدشت و سیمان سفید گچساران، زمینه‌سازی بسیار مناسب در زمینه تامین و صادرات سیمان برای استان فراهم می‌شود. سال گذشته،‌ رئیس سازمان صنعت،‌ معدن و تجارت استان در گفت‌وگو با صمت گفت که حدود ۸۰ پروانه بهره‌برداری معدن در سطح استان صادر شده که ۵۷ معدن فعال هستند و ۱۳ معدن در حال تجهیز و ۱۰ معدن نیز غیرفعال هستند.

یک اتاق بازرگانی جوان

اتاق بازرگانی،‌ صنایع، معادن و کشاورزی یاسوج نسبت به اتاق‌های بازرگانی که بیش از 130 سال عمر دارند، اتاق جوانی به حساب می‌آید اما در همین سال‌ها نیز توانسته فعالیت‌های مفید فراوانی را برای بخش خصوصی انجام دهد. این اتاق در راستای اجرای ماده ۱۱ قانون اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی جمهوری اسلامی ایران مصوب پانزدهم اسفندماه ۱۳۶۹و اصلاحیه مصوب پانزدهم آذرماه ۱۳۷۳ آن و هم‌زمان با برگزاری ششمین دوره انتخابات هیئت نمایندگان اتاق ایران و شهرستان‌ها، اولین دوره انتخابات خود را در سال 1385 در محل سازمان بازرگانی (سازمان صنعت، معدن و تجارت فعلی) استان کهگیلویه و بویراحمد برگزار کرد و اولین هیئت نمایندگان اتاق انتخاب شدند.

اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی یاسوج با حضور مقامات استانی و هیئت نمایندگان و اعضای آن در خردادماه 1386 در خیابان اتکا، جنب سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی استان رسما افتتاح شد. این اتاق در زمان افتتاح ۲۳۰ عضو داشت که از این تعداد، ۱۳۰عضو فعال بودند. اتاق یاسوج با تعداد ۲ نفر پرسنل فعالیت خود را شروع کرد و بعد از گذشت قریب به یک سال، تعداد پرسنل خود را به ۶ نفر افزایش داد. واحدهای این اتاق شامل حوزه ریاست،  دبیر اجرایی، دبیرخانه و بایگانی، روابط عمومی و امور بین‌الملل، واحد انفورماتیک، واحد صدور کارت، واحد حسابداری و کارپردازی، واحد نمایندگی صندوق ضمانت صادرات، واحد نمایندگی ایران‌کد و دو اتحادیه صادراتی فرآورده‌های عسل و محصولات باغی و زراعی است. این اتاق دارای ۶ کمیسیون تخصصی شامل کشاورزی، اقتصادی و تولید، گردشگری، صنعت و معدن، توسعه صادرات غیرنفتی و بانک و بیمه است. اتاق بازرگانی یاسوج از بدو تاسیس تاکنون توانسته رابطه و تعامل خوب و شایسته‌ای را برای ارتباط فعالان اقتصادی، تجار و بازرگانان با مسئولان استان برقرار کند و همچنین در مقام مشاور و عضو اکثر کارگروه‌ها، کمیسیون‌ها و شوراهای استانی نقش مهمی را ایفا کند. در سال ۱۳۸۹ دومین دوره انتخابات هیئت نمایندگان اتاق یاسوج و در سال 1393 نیز انتخابات سومین دوره  برگزار شد.