آنهایی که نتیجه انتخابات اخیر آلمان را در رسانه‌ها شنیدند و فکر کردند که آنگلا مرکل دوباره پیروز میدان بوده، باید کمی تجدیدنظر کنند. انتخابات امسال آلمان مثل یک زلزله می‌تواند ثبات سیاسی این کشور را به هم بزند.

در نگاه اول این‌طور به نظر می‌آید که در جایگاه اول آرا، اتحاد دموکرات‌مسیحی (نزدیک به مرکل) ایستاده و احزاب کوچک‌تری هم رأی آورده‌اند. اما حزب آلترناتیو برای آلمان را نمی‌توان حزبی معمولی به شمار آورد. این حزب ناسیونالیست، پوپولیست و بسیار راست‌گرا است یا اگر بی‌پرده صحبت کنیم، عقایدی شبیه نازی‌ها دارد. اینکه چنین حزبی مقام سوم آرا را در انتخابات آلمان به دست آورده، آینده‌ای از این کشور به تصویر می‌کشد که از نظر خیلی‌ها در داخل و خارج تعجب‌آور است.

تا پیش از این، حزب دموکرات مسیحی تقریبا راست‌گراترین حزبی بود که در پارلمان حضور گسترده داشت. اما حالا حزبی در طیف بسیار راست‌گرا وارد پارلمان شده است و این شرایط در دوران پس از جنگ جهانی دوم بی‌سابقه است.

حزب آلترناتیو برای آلمان در انتخابات پیشین در سال ۲۰۱۳ تنها 4.7 درصد رای آورده بود اما حالا آرای خود را به 12.6 درصد رسانده است؛ یعنی ۹۰ کرسی از ۶۳۱ کرسی بوندستاگ را در اختیار دارد. با این ترتیب، این حزب راست افراطی اکنون قدرتی در پارلمان دارد که از زمان هیتلر به بعد هیچ‌وقت نصیب راست افراطی نشده بود. در عین حال، حضور در پارلمان به این معنی است که صدای چنین حزبی در آینده آلمان بلندتر شنیده خواهد شد و پول بیشتری نیز به سمت آن جاری خواهد بود.

پیروزی حزب آلترناتیو برای آلمان باعث شد تظاهراتی نیز علیه نازی‌ها در برخی نقاط آلمان برگزار شود اما قضیه این است که اساسا این حزب، نزدیکی‌اش به عقاید نازی را انکار می‌کند؛ هرچند که در کمپین تبلیغاتی خود به این نکته اشاره داشت که آلمان باید به دستاوردهایش در جنگ جهانی دوم مفتخر باشد.

در این میان، آنگلا مرکل باید کار دشوار تشکیل دولت ائتلافی را انجام بدهد و در عین حال وعده داده که رأی‌دهندگانِ امسال به حزب آلترناتیو برای آلمان را در آینده متقاعد به تغییر موضع خواهد کرد. اما واقعیت این است که حضور این حزب در دولت ائتلافی برای مرکل دردسر بزرگی نه‌تنها در داخل، بلکه در خارج آلمان است. حضور راست افراطی عملا برنامه‌های مرکل برای ارتباط نزدیک‌تر با اتحادیه اروپا را به هم می‌ریزد چون این حزب ناسیونالیست افراطی است و به اتحادیه اروپا اعتقادی ندارد.

حزب آلترناتیو برای آلمان با حمله به مهاجران، اسلام و پناهندگان کمپین خود را پیش برد و آن را گسترش داد؛ اما این حزب در عین حال به وحدت اروپا نیز اعتقادی ندارد. این حزب از ابتدا با موضعی علیه واحد پول مشترک اروپایی -یورو- تاسیس شد و بعدا مواضع ضدمهاجرت نیز گرفت. این در شرایطی بود که مرکل در سال‌های اخیر در‌ها را به روی پذیرش یک میلیون پناهنده باز کرد و هراس‌ها و نارضایتی‌هایی که در این خصوص بین مردم آلمان پیش آمد، زمینه را برای شنیده‌شدن صدای حزبی افراطی مثل آلترناتیو برای آلمان باز کرد. مخالفان سیاست‌های مرکل در خصوص پناهندگان درواقع گزینه جذاب دیگری غیر از حزب آلترناتیو برای آلمان پیش روی خود نمی‌دیدند.

نکته دیگری هم که تحلیل نتیجه انتخابات آلمان را سخت می‌کند این است که بخش‌هایی از این کشور که پیش‌تر آلمان شرقی محسوب می‌شدند، به شکل قابل توجهی به حزب آلترناتیو برای آلمان رأی داده‌اند. این مسئله جای شگفتی دارد چون این بخش از آلمان به صورت سنتی بیشتر به احزاب کمونیست رأی می‌داد. رأی آنها به حزب آلترناتیو برای آلمان می‌تواند اعتراضی به این قضیه باشد که آنها از موفقیت اقتصادی آلمان در دهه‌های اخیر کمتر سود برده‌اند. هر دلیلی که در این خصوص وجود داشته باشد، چیزی از معضل آینده آلمان در مواجهه با وضعیت جدید کم نمی‌کند. اتفاقی که کسی فکرش را نمی‌کرد حالا افتاده و مرکل باید ائتلافی را تشکیل بدهد که در اداره کشور اخلال ایجاد نکند. پیروزی حزب آلترناتیو برای آلمان درواقع نشانه‌ای ناهنجار برای آینده آلمان است و آلمانی‌هایی را که یک کشور آزاد و دموکراتیک می‌خواهند خواهد ترساند. مباحث در خصوص رویکرد آلمان در قبال مهاجرت و پناهندگان و حضور آنها در جامعه آلمان نیز در آینده نزدیک به درگیری‌های سخت‌تری در عرصه سیاسی این کشور منجر خواهد شد. چالشی که هم‌اکنون پیش روی مرکل و آلمان قرار دارد، یافتن راهی است که هم پیروزی راست‌گرایان افراطی را کمرنگ کند و هم آسیب‌پذیری‌های جامعه آلمان را در این خصوص در نظر بگیرد، چون یک نفر از هر هشت آلمانی حالا به حزبی رأی داده‌اند که به پیروزی‌های ارتش نازی در دوران جنگ جهانی دوم افتخار می‌کند.