آیا تکلیف بدهی 5.6 میلیارد دلاری هند به ایران در سفر وزیر نفت این کشور به ایران روشن می شود
ولی خلیلی
وزیر نفت هند یکی از مهم ترین مشتریان نفت ایران فردا به همراه هیاتی بلندپایه از مقامات دولتی و بخش خصوصی این کشور وراد تهران می شود تا با مقامات عالی کشور از جمله وزیر نفت دیدار کند، همچنین قرار است این هیات دیداری نیز با فعالان بخش خصوصی کشورمان داشته باشند؛ اما در این میان سوال اصلی شاید این باشد که دلایل اصلی سفر این هیات به ایران چیست؟ سوالی که پاسخ به آن را در سه موضوع باید دنبال کرد:« 1- توسعه میدان فرزاد ب، 2- خرید نفت و گاز بیشتر و توافق برسرقیمت 4- پرداخت بدهی 5.6 میلیارد دلاری به ایران» البته در این بین برخی کارشناسان معتقدند مذاکرات برسر خط لوله صلح نیز باز در این سفر به میان خواهد آمد اما گروهی دیگر می گویند اگر بحثی در این باره شود این ایران است که خواسته را مطرح می کند وگرنه طرف هندی موضوع خط لوله صلح را کنار گذاشته است، خط لوله ای که بیش از 5 سال است ایران تلاش می کند از طریق آن گاز خود از با عبور از پاکستان و هند به شرق آسیا ببرد اما اختلاف های سیاسی بین دهلی و اسلام آباد مانع اصلی برسر آن است. از همه این ها گذشته هیات عالی اقتصادی هند فردا وارد تهران می شود و تا روز یک شنبه ( سفر دو روزه) مهمان ایران خواهند بود و به اعتقاد کارشناسان باتوجه به نیاز هند به منابع نفت و گاز ایران تلاش می کنند تا هرچه بیشتر با دست پر از کشور ما خارج شوند؛ هند درحال حاضر مهم ترین اقتصاد نوظهور در جهان است که در جایگاه چهارم جهان از نظر اقتصادی قرار دارد و بانک جهانی پیش بینی کرده امسال از ژاپن جلوبزند و به سومین اقتصاد بزرگ جهان با رشد اقتصادی 7.5 درصد تبدیل شود. رشد اقتصادی که ادامه راه نیازمند انرژی است و ایران بهترین راه تامین آن است در این روزهایی که قیمت نفت به شدت کاهش یافته و هند در ماه های گذشته سود بسیاری از این کاهش قیمت به دست آورده است.
هند تشنه انرژی است و براساس آمارهای موجود، حتی در دوران تحریم ها نیز خرید نفت هند از کشورمان روندی صعودی داشته است. این کشور در دوران تحریم با خرید ٢٠درصد از نفت صادراتی ایران دومین مشتری کشورمان بعد از چین بود؛ اما خوب اگرچه هند نفت ایران را می خرید ولی به دلیل تحریم های بانکی بخش مهمی از پول نفت ایران را پرداخت نکرد و این بدهی به 5.6 میلیارد دلار رسیده است و ایران انتظار دارد که هند هرچه سریع تر باتوجه به برداشته شدن تحریم ها این پول را پرداخت کند. ولی به نظر می رسد در این بین چند چالش بین طرف هندی و ایرانی وجود دارد؛ یکی این که هند عجله ای در پرداخت ندارد، دو این که هند تمایل دارد بدهی اش را به روپیه ( واحد ملی خود) بازپس دهد نه ارزهای معتبر جهانی چون دلار و یورو و سوم این که طرف هندی علاقه دارد بخشی از بدهی اش را با تهاتر و فروش کالای هندی به ایران پرداخت کند. همه این موضوعات باعث شده تا پرداخت بدهی ها یکی از سرفصل های مهم مذاکرات آتی تهران و دهلی باشد. ایران خواستار آن است که بدهی اش هرچه سریع تر به صورت یورو پرداخت شود.
در کنار این موضوع مقامات هند به دنبال توسعه فعالیت های نفت و گاز خود در ایران و حضور در میدان های نفتی و گازی کشورمان هستند و در این بین از میدان فرزاد ب به عنوان گزینه اصلی یاد می شود. در سال ٢٠٠٨ کنسرسیومی به رهبری شرکت نفت و گاز طبیعی هند میدان گازی فرزاد ب را کشف کرد؛ اما به دلیل تحریم ها نتوانست از آن بهره برداری كند. سال گذشته شرکت او ان جی سی پیشنهادی ٣ میلیارد دلاری برای توسعه این میدان به تهران ارایه کرد. براساس برآوردها میدان فرزاد ب در بلوک فراساحلی فارسی دارای ١٢,٨ تریلیون فوت مکعب گاز است. وزیر نفت هند ماه گذشته در مصاحبه ای ابراز امیدواری کرد که در سفر به تهران قراردادی برای حضور شرکت های هندی در این میدان به امضا برسد. او گفته علاقه مندی کشورش اکتشاف و تولید در ایران است. قرار است در سفر وزیر نفت هند رئیس شرکت او ان جی سی هم او را همراهی کند و همین موضوع احتمال امضای توافق را بیشتر می کند.
علاوه براین ها توافق برسر قیمت گاز یکی دیگر از مباحث مهم بین ایران و دهلی در روزهای آینده خواهد بود، هند یکی از کشورهایی است که بیشترین سود را از کاهش قیمت نفت و انرژی در جهان برد و حالا مقامات هندی برای توافق طولانی مدت تر بر سر قیمت به تهران خواهند آمد. در حال حاضر و براساس آمارهای جدید وزارت نفت هند روزانه بیش از 500 هزار بشکه نفت از ایران خریداری می کند.
نظر خود را بنویسید