مجید تخت روانچی، عضو ارشد تیم مذاکره کننده هسته ای ایران، در تازه ترین اظهار نظر درباره تحولات اقتصادی بعد از اجرایی شدن برجام، حرکت کُند بانک های اروپایی برای حضور در صنعت بانکداری ایران را ناشی از محافظه کاری بیش از حد آن ها دانست. محافظه کاری که باعث می شود، اروپایی ها نتوانند از فرصت های موجود در اقتصاد ایران پس از برجام استفاده کنند و از وضعیت جدید عقب می مانند. صنعت بانکداری ایران با گذشت ده سال تحریم، قطع دسترسی به سوییفت و فاصله قانونی و تکنولوژیکی از شبکه بانکی جهان، بیش از پیش نیازمند ارتباط با بانک های خارجی است. از سوی دیگر تلاش برای جذب سرمایه خارجی و غلبه بر رکود اقتصادی و تزریق منابع جدید به تولید، نیازمند مقدماتی چون حضور بانک های خارجی در ایران برای اطمینان بخشی بیشتر به سرمایه گذاران است.

سوال اینجاست که آیا می توان تعلل بانک های اروپایی برای حضور در ایران را ناشی از محافظه کاری دانست و یا شرایط تاسیس شعب بانک های خارجی یا راه اندازی بانک با مشارکت سرمایه گذار خارجی در ایران فراهم نشده است؟

محسن بهرامی ارض اقدس، رییس کمیسیون تسهیل تجارت و توسعه صادرات اتاق تهران در گفت و گو با وب سایت خبری اتاق در این باره گفت: من فکر می کنم باید به آقای تخت روانچی به عنوان یکی از اعضای ارشد تیم مذاکره کننده هسته ای حق بدهیم که بعد از اجرایی شدن برجام انتظار عملیاتی شدن مسائل حوزه های مورد توافق بین دولت ایران و کشورهای اروپایی را داشته باشند. یکی از این حوزه ها، بازار پول و سرمایه، بویژه همکاری های بانکی بین بانک های ایران و بانک های معتبر اروپایی است. به هرحال اگر دنبال جذب سرمایه خارجی هستیم، باید بستر مناسب همکاری با سرمایه گذار خارجی را فراهم کنیم که ارتباط گسترده بانکی یکی از آن هاست. طبیعی است بانکی سود بیشتری از همکاری با بانک های ایران خواهد برد که در دوره ای که تقاضا کمتر است و به قول معروف دست کمتری در کار است، وارد شود تا بتواند با شرایط مطلوب تری به ارتباط و مبادله با بانک های ایران بپردازد.

بهرامی گفت: محافظه کاری یکی از دلایل عدم حضور فعالانه بانک های خارجی در ایران است. بانک های اروپایی بطور عمومی جایی می روند که صد در صد اطمینان از بازگشت سرمایه شان داشته باشند و خطر کمتری متوجه سرمایه شان باشد. هرچند در این طور موارد بیمه ها می توانند به کمک بانک ها بیایند و سرمایه بانک ها را بیمه کنند.

عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران گفت: ما انتظار داریم در این دوره بانک های اروپایی برای کار با بانک هایی از ایران که network قوی و نرم افزارهای مناسب دارند، وارد کار شوند. برخی بانک های ایرانی از ضمانت های لازم برخوردارند و تراز مالی و صورت های مالی شان نشان دهنده فعالیت  مثبت آن هاست و از پشتوانه سهامداران خوبی برخوردارند. بانک های اروپایی می توانند با بانک های معدودی در ایران شروع به کار کنند، شعبه در ایران راه اندازی کنند و مشارکت را شروع کنند و در مراحل بعد، این مشارکت توسعه پیدا خواهد کرد.

رییس کمیسیون تسهیل تجارت و توسعه صادرات اتاق تهران گفت: ما بین بیست اقتصاد بزرگ دنیا هستیم. کشوری هستیم که توان بالقوه تبادلات خارجی به ارزش 100 میلیارد دلار را دارد و نفت و گازش در دنیا حرف اول را می زند. کشورها در کار اقتصادی با ما نگرانی ندارد و جای نگرانی هم وجود ندارد. ما از پس پرداخت تعهداتمان بر می آییم و با وجود 100 میلیارد دلار صادرات غیرنفتی کمترین میزان بدهی را در بازارهای جهانی داریم. اینکه آیا باید بانک هایی به ایران بیایند که چسبندگی کمتری با حوزه دلار دارند، یا ارتباط کمتری با فدرال رزرو آمریکا یک بحث فنی است و کارشناسان بانکی باید در مورد آن نظر بدهند. اما به نظر من در سطح کلان هیچ تفاوتی بین بانک ها وجود ندارد و اگر بانک معتبر باشد از نظر ما پذیرفته است. فکر می کنم در شرایط فعلی، آن ها هستند که باید شرایط ما را بپذیرند.