انتقادات فعالان بخش خصوصی از قوانین مدافع واردات و مزاحم صادرات چرا کالای ایرانی با برند خارجی عرضه میشود؟
1393/10/29
396
این مطلب را به اشتراک بگذارید
در ابتدای این نشست سیدحامد واحدی به بیان اخبار کوتاهی از حوزه نفت و انرژی پرداخت و مهمترین مساله این روزهای این حوزه را کاهش مداوم قیمت نفت در بازارهای جهانی و احتمال بالای تداوم این روند در ماههای آینده دانست.
در ابتدای این نشست سیدحامد واحدی به بیان اخبار کوتاهی از حوزه نفت و انرژی پرداخت و مهمترین مساله این روزهای این حوزه را کاهش مداوم قیمت نفت در بازارهای جهانی و احتمال بالای تداوم این روند در ماههای آینده دانست. رئیس کمیسیون انرژی اتاق تهران با اعلام قیمت حدوداً 42 دلاری نفت ایران ابراز امیدواری کرد که دولت بودجه سال آینده خود را براساس پیشبینی واقعبینانهتری اصلاح کند. واحدی همچنین خبر داد که کمیسیون انرژی مجلس به طرح تحقیق و تفحص از بنزین یورو 4 وارداتی رای مثبت داده و این طرح برای رایگیری کلی به صحن علنی خواهد رفت. او همچنین با اعلام خبر تصویب 1.8 میلیارد دلار بودجه در کمیسیون اقتصادی دولت برای تکمیل و راهاندازی فاز 17 و 18 پارس جنوبی در مورد مساله تعیین قیمت خوراک پتروشیمی نیز ابراز امیدواری کرد که بین وزارتخانههای دولت هماهنگی درست و منطقی ایجاد شود.
به گزارش سایت خبری اتاق بازرگانی و صنایع و معادن تهران، رئیس کمیسیون انرژی اتاق تهران تنها راه نجات اقتصاد کشور را پیگیری اقتصاد مقاومتی دانست و بندهای مختلف ابلاغیه مقام معظم رهبری در مورد اقتصاد مقاومتی را درددلهای بخش خصوصی عنوان کرد. واحدی گفت: «ما این ابلاغیه را یک غنیمت میشماریم و بسیار امیدواریم که این ابلاغیه به طور جد در دستورکار قرار بگیرد.»
سیدحامد واحدی با بیان این که بودجه دچار ناهماهنگیهای مختلفی است از فقدان هرگونه طرح برای کوچکسازی دولت انتقاد کرد و گفت: «دولت هزینه بالایی برای بدنه اجرایی خود پرداخت میکند و با توجه به منابع اندک و احتمال عدم تامین منابع پیشبینی شده به نظر میرسد سال آینده بودجه عمرانی بیش از سالهای قبل مورد مصرف هزینههای جاری قرار بگیرد.» او با اشاره به منابع مالی پیشبینی شده دولت و میزان تحقق آن در سال گذشته گفت: «بررسیها نشان میدهد که در سال گذشته تنها 8.4 درصد از محل منابع پیشبینی شده از طریق فروش اوراق مشارکت محقق شده است. یعنی در واقع بودجه با ارقام غیرواقعی بسته شده بوده است. این انتقاد مشابه به بودجه سال آینده نیز وارد است.» رئیس کمیسیون انرژی تنها با اشاره به بخش برق و مشکل بارز آن در تامین مالی گفت: «برای بخش برق در بودجه سال آینده 25 هزار میلیارد تومان بودجه دیده شده که 60 درصد آن از محل فاینانس و تسهیلات بانکی است در حالی که وزارت نیرو و شرکت برق آن قدر بدهکار است که نمی تواند از نظام بانکی تسهیلات دریافت کند.
بودجه مشکلات ساختاری دارد
در ادامه این نشست هادی قوامی نماینده مردم اسفراین در مجلس شورای اسلامی به بررسی وضعیت جاری اقتصاد و لایحه بودجه سال 94 کشور پرداخت. قوامی بودجهریزی و بودجهنویسی کشور را دچار یک سری مشکلات ساختاری دانست و گفت: «نقدینگی کشور در سال 1357 حدود دو هزار و 500 میلیارد تومان بوده است. این رقم در طی سالهای پس از آن رشد شگفتانگیزی داشته تا جایی که امسال به 675 هزار میلیارد تومان رسیده است و در سال آینده نیز از 750 هزار میلیارد تومان عبور میکند؛ اما آیا تولید واقعی کشور طی این سالها به همین اندازه رشد یافته است؟ مسلما این طور نیست و این افزایش نقدینگی ناشی از تورم و رشد قیمت است نه افزایش تولید.» هادی قوامی از این سخن نتیجه گرفت که اقتصاد ایران رشد واقعی قابل توجهی نداشته و گرفتار سراب شده است. او. افزود: «حالا میخواهیم مطالبات واقعی را از طریق همین سرابها پاسخ دهیم و این طبعا امکانپذیر نیست و باعث شده ما همواره با کسری بودجه به عنوان یک مشکل ساختاری بلندمدت مواجه باشیم.»
کسری پنهان در بودجه بسیار بیشتر از کسری آشکار است
نماینده مردم اسفراین همچنین اشاره داست که بودجه علاوه بر کسریهای آشکار دچار کسری پنهان نیز هست که رقم آن از کسری آشکار بودجه بسیار بیشتر است. هادی قوامی گفت: «حدود 2900 طرح در پیوست بودجه داریم که از 5 تا 70 درصد پیشرفت فیزیکی دارد. این طرحهای مختلف شش تا 18 هزار میلیارد تومان بودجه لازم دارد. وقتی این طرحها در پیوست بودجه گذاشته شده و ذکر شده ظرف چهار سال به بهرهبرداری برسد اما نمیرسد یعنی دچار کسری بودجه پنهان شدهایم.» قوامی با بیان این که متوسط اجرای طرحها در کشور از چهار سال به 12 سال رسیده است افزود: «با افزایش مدت زمان اجرا، هزینه این طرحها بسیار بالا میرود و در نهایت طرح را بدون بهرهوری آماده میکند و میبینید که درآمد حاصل از طرح حتی جوابگوی هزینهاش هم نیست.» او با اشاره به جدول 19 بودجه که در آن بالغ بر 370 طرح وجود دارد اعلام کرد که یکی از این طرحها احداث 600 کیلومتر راهآهن است در حالی که کل بودجه در نظر گرفته شده برای این جدول 20 میلیارد تومان است. قوامی گفت: «کسری بودجه پنهان بسیار عمیقتر و بیشتر از کسری بودجه آشکار هست و این مسالهای است که هم در دولت و هم در مجلس نسبت به آن بیتفاوتی وجود دارد.»
هادی قوامی در ادامه سخنان خود تاکید کرد که رقابت یک اصل است و زمانی که تولیدکننده کالای تولید شدهاش را با قیمتی پایینتر از قیمت واقعی بفروشد باید کسری آن را از منابع دیگر جبران کند گفت: «شرکت برق کالایش را ارزانتر از قیمت تمام شده میفروشد و میبینید که به یک بنگاه بیمار اقتصادی تبدیل شده که دائم باید سرم به دستش باشد.» او با انتقاد از نامشخص بودن اهدافش به این نکته اشاره کرد که خطای تشخیص در سرمایهگذاری یکی دیگر از مشکلات کنونی است و حتی منابع نسلهای بعد نیز به دلیل سرمایهگذاریهای غلط و هزینههای نادرست به گروگان گرفته میشود. او گفت: «مثلاً یک میلیارد برای تبلیغات یک سری اوراق مشارکت هزینه شد در حالی که تنها 60 میلیون اوراق فروخته شد.»
نمایندگان سخنان خود در زمان انتخابات را فراموش نکنند
پس از سخنان قوامی، نادر عطایی از میزان آگاهی اقتصادی نمایندههای مجلس در عین مشکلات و مسایل فراوانی که دارند ابراز خوشحالی کرد و گفت: «اعتقاد ما بر این است اگر کشوری برای آموزش و تولید هزینه کند در واقع سرمایهگذاری بلندمدت اما پربازده کرده است.» این فعال حوزه انرژی با بیان این که قیمت اقلام عمومی و مایحتاج مردم به دلیل دست به دست شدن افزایش یافته است از نمایندگان مجلس نیز انتقاد کرد که سخنان خود در هنگامه انتخابات را بعد از انتخاب شدن فراموش میکنند. عطایی در انتهای سخنان خود بر لزوم وحدت در تعیین مسیر اصلی اداره کشور تاکید کرد و سردرگمی کنونی را یکی از مشکلات اصلی کشور خواند.
قوانین به کام واردات است
محمد پارسا سخنان خود را با انتقاد از بیتوجهی به تولید داخل و در مقابل حمایت از واردات و تولیدکننده خارجی آغاز کرد. او توضیح داد که چگونه یک دامدار که سال 1380 حدود سه هزار رأس دام داشته اکنون تنها با 300 رأس دام به زحمت دامداری خود را سرپا نگه داشته است. به گفته پارسا دلیل اصلی این کاهش افزایش قیمت نهادههای دامی، افزایش دستمزد کارگر اما افزایش نیافتن متناسب قیمت گوشت و حتی تضعیف بازار تولید داخلی با وارد کردن گوشت یخزده خارجی ارزانقیمت بوده است. پارسا افزود: «این مساله در دیگر حوزههای تولیدی هم صدق میکند. همانطور که یک تولیدکننده عسل امروز عنوان کرد که قیمت تمام شده عسل تولیدیاش در هر کیلو 10 هزار تومان است اما کارخانجات صنایع غذایی داخل ترجیح میدهند عسل وارداتی چینی را به قیمت هر کیلو پنج هزار تومان خریداری کنند و با عنوان برند عسل ایرانی بفروش برسانند.» این فعال حوزه انرژی وضعیت دیگر تولیدات داخلی را نیز همین مشکلات عنوان کرد واردات برنج ارزان قیمت هندی و پاکستانی را نیز عامل از بین رفتن شالیزارهای شمال و تبدیل آن به ویلا خواند. او در ادامه افزود: «من در کارگاه خودم 1200 کارگر داشتم اما اکنون این تعداد به 300 کارگر تقلیل پیدا کرده چون تولید نداریم.» او با انتقاد شدید از حمایتهای پنهان و پیدا از واردات، کشور ما را بهشت واردکنندگان خواند و گفت: «اگر کالا وارد و توزیع کنید حتماً برندهاید اما اگر کار تولیدی راه بیندازید اشتباه کردهاید و حتماً متضرر خواهید شد. چون در برابر تولیدکنندگان خارجی محافظت نمیشوید و نمیتوانید با آنها رقابت کنید. دلیل این ناتوانی در رقابت هم شما به عنوان تولیدکننده نیستید بلکه سیاستهای اشتباهی چون ثابت نگه داشتن نرخ ارز و دادن رانت و امتیاز به تولیدکننده خارجی و واردکنندگان است.» او همچنین از خامفروشی برخی فلزات توسط شرکتهای ملی انتقاد کرد و آن را نتیجه نگاههای کوتاهمدت و نادرست مدیران دولتی دانست.
بهبود فضای کسب و کار اراده میخواهد نه قانون
محمدمهدی راسخ نیز سخنان خود را معطوف به طرحهایی کرد که معمولا با اصرار نمایندگان یک منطقه اما بدون توجیه فنی و اقتصادی تصویب و اجرا شده است. راسخ برای نمونه به خطوط انتقال اتیلن و پتروشیمی در غرب کشور اشاره کرد که به سالهای اول دهه 1380 برمیگردد. او گفت: «ما چند سال قبل به دولت اعلام کردیم که چرا پروژههایی چون ایجاد پتروشیمی را به استانهایی چون فارس میبرید که اول مجبور باشید مواد اولیه را از جنوب به آنجا منتقل کنید و بعد دوباره محصولات این پتروشیمیها را به بنادر برگردانید و قیمت تمام شده را افزایش دهید؟» او برای نمونه به واحد تولید پلیاتیلن در کرمانشاه اشاره کرد و گفت: «گاز از بنادر جنوب به کرمانشاه میرود بعد تولید این واحد باید دوباره به بنادر برگردد. علاوه بر این که چند هزار میلیارد تومان هزینه لولهکشی شده برای انتقال گاز به غرب شده است.» راسخ با ابراز تعجب از اتخاذ چنین تصمیماتی گفت چانهزنی نمایندگان مجلس برای افتتاح پروژه در حوزه انتخابیهشان باعث تصویب و اجرای چنین طرحهایی میشود.»
عضو هیات نمایندگان اتاق تهران در ادامه سخنان خود به کم نشدن مقررات مازاد و تسهیل نشدن فضای کسبوکار پرداخت و گفت: «من هفت سال است که عضو اتاق بازرگانی هستم و کارت بازرگانی دارم. اکنون برای تمدید کارت، وزارتخانههای دولتی فرمی به متقاضی میدهد که باید تمام داراییها خود را اعلام کند و در دفاتر ثبت اسناد رسمی مهر و امضا کند و مدتها گرفتار مسایلی بروکراتیک و اداری باشد که هیچ منفعتی و فایدهای هم ندارد.» محمدمهدی راسخ با انتقاد از افزایش سختگیریهای اداری به مساله نقل و انتقال سهام شرکتها و پرداخت مالیات آن اشاره کرد که سازمان امور مالیاتی تاکید کرده برای این نقل و انتقال و پرداخت مالیات آن باید حتماً خریدار و فروشنده در برابر ممیز مالیاتی حاضر شوند. این عضو کمیسیون انرژی اتاق تهران گفت: «چند روز قبل یک کارآفرین خوشنام با بیش از 80 سال سن برای نقل و انتقال یک سهام به ارزش یک میلیون ریال که مالیات آن هم مشخصاً چهار هزار تومان بود ملزم شد به سازمان امورمالیاتی برود تا ممیز مالیاتی حتما در حضور فیزیکی او مالیات را بگیرد و کار را انجام دهد.» راسخ اینگونه رفتارها را تهدید فضای کسب و کار و نه تسهیل آن خواند. او در پایان گفت: «لطفاً این همه شعار ندهیم. در هیچ کجای دنیا برای بهبود فضای کسبوکار قانون بلند و بالا نمینویسند. بهبود فضای کسب و کار قانون نمیخواهد فقط عزم و اراده میخواهد.»
تولید ایرانی با برند خارجی به فروش میرسد
حبیباله انصاری نیز در سخنان خود به مشکل تعدد سازمانهای تصمیمگیر و موازی اشاره کرد که باعث شده کار تولید و فضای کسبوکار سخت و طاقتفرسا شود. دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی با اشاره به این صنعت که حدود 8 میلیارد گردش مالی دارد و سرمایهگذاری زیادی در آن صورت گرفته گفت: «متاسفانه شرایط کار بهگونهای شده که تولیدات داخلی این صنعت با برند خارجی به فروش میرود.» انصاری افزود: «یک اجاق گاز تولید داخل با برند خارجی سه و نیم میلیون تومان قیمت میخورد در حالی که اگر همین اجاق گاز که تولید داخل است برند داخلی بزند باید نصف این قیمت فروخته شود.» او تاکید کرد در حالی که تولیدکنندگان در این صنعت برای واردات قطعات و مواد اولیه موردنیاز خود با مشکلات فراوان و اخذ مجوزهای گوناگون مواجه هستند، واردکنندگان لوازم خانگی به راحتی این کالاها را وارد میکنند و تابلوهای گردان چند میلیاردی در میادین اصلی شهر برای تبلیغ محصولات خارجی اجاره میکنند.
اقتصاد را از سیاست نجات دهید
محمود جامساز، اقتصاددان و کارشناس کمیسیون انرژی اتاق تهران هم در سخنانی تاکید کرد که باید ساختار اقتصادی در کشور اصلاح شود. جامساز با بیان این که اقتصاد در کشور ما سیاسی شده است گفت: «ما در اولین گام باید اقتصاد را از سیاست جدا کنیم چرا که در تمام تصمیمات اقتصادی کشور سایه سیاست و اولویتهای سیاسی دیده میشود.» جامساز این نگاه سیاسی به اقتصاد را باعث شکلگیری رانت و امتیاز و از کار افتادن توجیه اقتصادی و فنی طرحها خواند. این اقتصاددان ریشه مشکلات کنونی را در تخصیص نادرست منابع خواند و از فساد به عنوان اصلیترین معضل اقتصاد یاد کرد. محمود جامساز با انتقاد از تداوم پرداخت یارانه نقدی در دولت یازدهم گفت: «آقای روحانی باید مستقیم به مردم بگوید یارانه نقدی مانند تزریق زهر به رگ اقتصاد کشور است. اصلا مساله این نیست که مردم از دریافت یارانه انصراف دهید. یارانه نقدی ضد توسعه است.»
نظارت باید دقیق و سختگیرانه باشد
حمیدرضا صالحی نیز با انتقاد از سوءمدیریتهای فراوان در کشور از خطر بیکاری فراگیر جوانان دهه شصت گفت که مدیریت نادرست درآمدهایی بالای دولت نهم و دهم بجای هزینه برای اشتغالزایی آنان هزینه واردات کالا از چین شده است. این عضو هیات نمایندگان اتاق تهران گفت: «اگر همین امروز تمام تحریمها لغو شود و قیمت نفت هم 100 دلار در هر بشکه بشود باز هم ما نمیتوانیم وضعیت اقتصاد را سروسامان ببخشیم.» او با انتقاد از عملکرد دولت گفت: «چرا دولت خود را ملزم میداند که به دلار یارانه بدهد و رانت توزیع کند؟ آیا دولت نمیتواند رانت دلار را حذف کند؟ آیا دولت نمیتواند یارانه نقدی را حذف کند؟ چرا جلوی کاری که میدانند اشتباه و به زیان مملکت است را نمیگیرند؟» این عضو کمیسیون انرژی همچنین با انتقاد از مدیریت برخی مدیران افزود: «بانکهای کشور به دستورالعملهای بانک مرکزی بیتوجه هستند. با این همه رئیسکل بانک مرکزی در برابر بیقانونی از عبارت «به بانکها پیشنهاد میکنم» استفاده میکند. رئیسکل بانک مرکزی باید در وظیفه نظارتی خودش بر بانکها دقیق و سختگیر باشد. نظارت جای اعمال قانون است نه جای پیشنهاد.» صالحی با اعلام این خبر که بانک ملی معادل 110 میلیارد تومان سهام شرکت ایران ترانسفر را خریداری کرده است افزود: «انگار وضعیت بانکها آنطورها هم که به فعالان اقتصادی نشان میدهند بد نیست.»
به سرمایه عظیم انسانی بیتوجهی میشود
رسول خضری نماینده مردم پیرانشهر و سردشت در مجلس شورای اسلامی نیز که در نشست کمیسیون انرژی اتاق تهران حضور یافته بود این سخن فعالان بخش خصوصی را تایید کرد که بسیاری از قوانین نوشته و تدوین شده به نفع واردات و به زیان تولید و صادرات است. خضری با بیان این که نوشتن قوانین بسیار زیاد وقت مجلس را میگیرد تاکید کرد که باید روی تسهیل قوانین و حذف مقررات مازاد حرکت کرد نه تولید قوانین جدید. این نماینده مجلس اعلام کرد که الفبای توسعه، امنیت است و در کشور ایران امنیت بسیار خوبی حاکم است اما سوءمدیریت منابع انسانی باعث شده اقتصاد نتواند تقویت شود. خضری افزود: «اگر سرمایه با ارزش منایع انسانی و نیروی فکری که داریم را درست استفاده کنیم و به آن بها دهیم میتوانیم به بهبود اقتصاد امیدوار باشیم.»
تنها در موفقیتها حاضر هستیم
پس از سخنان فعالان بخش خصوصی، هادی قوامی نیز با تایید بخش عمده این سخنان تاکید کرد که او نیز در مورد مساله پرداخت یارانه نقدی انتقاداتی دارد. به گفته این نماینده مجلس تنها به استان خراسان شمالی که شهر حوزه انتخابیه او نیز در آن استان قرار دارد 600 میلیارد تومان یارانه نقدی داده میشود در حالی که اگر 50 درصد این مقدار به نیازمندان واقعی داده شود و پنجاه درصد مابقی صرف سرمایهگذاری مولد در همین استان شود بهرهوری بسیار بالاتر میرود و اشتغال خوبی هم برای جوانان منطقه ایجاد میشود.
نماینده مردم اسفراین در مجلس با تایید اجرا و تصویب نادرست برخی پروژههای عمرانی در کشور عنوان کرد که متاسفانه این برداشت غلط وجود دارد که نماینده یک شهر باید برای حوزه انتخابیه خود کار کند و هر چه بیشتر پروژه جذب کند موفقتر خوانده میشود. هادی قوامی گفت: «در صورتی که برای این مساله هم راهحل وجود دارد. اگر قرار است به کرمانشاه یک واحد تولید پلیاتیلن تعلق بگیرد بجای آن که میلیاردها تومان هزینه ایجاد خط لوله و انتقال مواد اولیه و فرآوردهها از جنوب به غرب و بالعکس شود، میتوان همان واحد را نام کرمانشاه در جنوب راهاندازی کرد و سود حاصل از آن را هم به همان استان موردنظر برد و روی مزیتهای آن هزینه کرد.» هادی قوامی اضافه کرد که هرجا اقدام مثبتی انجام میشود همه خود را به آن متصل میکنند اما اگر کوچکترین اشتباهی در آن رخ دهد همین افراد خود را کنار میکشد. قوامی با اشاره به موفقیت کنونی پروژههای بهداشت و درمان و طرح تحول سلامت گفت: «اکنون همه در کنار این طرحها و موافق آنها هستند اما اگر چند سال دیگر همین حوزه به چاه ویل منابع تبدیل شود که از نظر من احتمال زیادی دارد که این اتفاق بیفتد هیچکس از افراد کنونی مسئولیت آن را برعهده نمیگیرند.» این نماینده مجلس عنوان کرد که چند سال دیگر پرداخت هزینههای بالای حوزه بهداشت و درمان و حقوق پزشکان بسیار سخت خواهد شد. هادی قوامی در انتهای سخنان خود با اشاره به وجود قوانین زائد در فضای کسبوکار کشور گفت: «ما متخصص انبوهسازی هستیم انبوهسازی مطالب، انبوهسازی قوانین، انبوهسازی سخنرانی و غیره که در نهایت از هیچ کدام نیز استفادهای نمیبریم.»
جمعآوری امضا برای طرح معافیت اتاق از وصول مطالبات دولت
در انتهای سیودومین نشست کمیسیون انرژی اتاق تهران، سیدحامد واحدی با اشاره به طرحی که با هماهنگی نمایندگان مجلس در خصوص معافیت اتاق از وصول مطالبات دولت در حال جمعآوری امضاست، گفت: «اتاق بازرگانی مرکز وصول مطالبات دولت نیست و نباید برای دریافت و تمدید کارت بازرگانی فعالان اقتصادی را درگیر اخذ مجوز از سازمان تامین اجتماعی و سازمان امور مالیاتی کرد.» او با اشاره به این که سازمان تامین اجتماعی با یک نامه و بدون حکم دادگاه، حساب بانکی فعالان را مسدود میکند افزود که این سازمانها خودشان توانایی لازم برای گرفتن مطالباتشان را دارند و نیازی نیست که اتاق نیز دخیل و مسوول این کار شود.
نظر خود را بنویسید