تعادل: دو باشگاه استقلال و پرسپوليس كه از چند سال‌ قبل در صف خصوصي‌سازي ايستاده بودند و نام آنها طي اين سال‌ها به‌عنوان دو بنگاه دولتي در فهرست واگذاري‌هاي سالانه مطرح مي‌شد، پس از اينكه طي 6ماه اخير موضوع واگذاري آنها جدي شد، سرانجام روز گذشته ازسوي هيات واگذاري قيمت‌گذاري شدند. 290ميليارد تومان قيمتي است كه براي هر يك از اين دو باشگاه تعيين شده است. اين رقمي است كه ازسوي سازمان خصوصي‌سازي اعلام شده است. وزارت ورزش و جوانان اكنون وظيفه خود را درقبال خصوصي شدن اين دو باشگاه بزرگ انجام داده است. اكنون بايد منتظر ماند و مشاهده كرد كه آيا پس از انتشار آگهي واگذاري، در روز مزايده مديران وزارت ورزش با قيمتي به‌مراتب بالاتر اين دو دارايي خود را واگذار كرده و به اصطلاح قيمت را اصلاح مي‌كنند يا روندي را پيش خواهند برد كه پيش از اين در خصوصي‌سازي‌هاي پيشين رخ داده است. رييس سازمان خصوصي‌سازي پيش از اين وعده داده بود كه روند خصوصي‌سازي بعد از روي كار آمدن دولت يازدهم اصلاح خواهد شد و ديگر مانند گذشته واگذاري‌ها انجام نمي‌شود. البته اين گفته رييس سازمان خصوصي‌سازي اثبات شده، زيرا بسياري از واگذاري‌هايي كه در دوران دولت‌هاي نهم و دهم به شكل رد ديون دولت انجام مي‌شد، پس از روي كار آمدن دولت يازدهم به‌طور كامل متوقف شده و به اين ترتيب خصوصي‌سازي به‌معناي از اين جيب به آن جيب در اين دولت وجود ندارد. حالا دو باشگاه بزرگ استقلال و پرسپوليس با يك رقم قيمت‌گذاري‌ شده‌اند. درحالي كه ميزان دارايي‌ها، بدهي‌ها و اموال دو باشگاه متفاوت است. پوري حسيني رييس سازمان خصوصي‌سازي در ابتداي سال‌جاري خبر از دارايي 300ميلياردي يكي از اين دو باشگاه داده بود و در عين حال درمورد بلاتكليفي واگذاري دو باشگاه استقلال و پرسپوليس كه از سال83 موضوع آن مطرح شده اما هيچ تصميصي درمورد آن گرفته نشده، گفته بود: در جلسه هيات عالي واگذاري پس از آنكه قيمت‌گذاري سهام اين دو باشگاه به ميزان 60ميليارد تومان ارزش‌گذاري شده بود و اين ميزان تا 100ميليارد تومان براي هر كدام از اين باشگاه‌ها افزايش يافت، مديرعامل يكي از اين دو باشگاه با ارسال نامه‌يي از وجود 300ميليارد تومان دارايي در حساب مالي باشگاه خود خبر داد. همان زمان خادم، معاون وزير ورزش بدهي يكي از اين دو باشگاه را 110ميليارد تومان عنوان كرد. در عين حال سازمان خصوصي‌سازي در سال90 ارزش برند باشگاه استقلال را 42ميليارد تومان و ارزش برند باشگاه پرسپوليس را 45ميليارد تومان قيمت‌گذاري كرده بود. در جلسه روز گذشته گودرزي، وزير ورزش، طيب‌نيا وزير اقتصاد و دارايي و پورمحمدي وزير دادگستري حضور داشتند. در اين جلسه مصوب شد 20درصد از سهام اين دو باشگاه توسط خريدار به يك‌صد نفر از پيشكسوتان و هواداران دو تيم با تاييد وزارت ورزش و جوانان اختصاص پيدا كند. روابط عمومي وزارت ورزش اعلام كرد هيات واگذاري تا 10روز آينده درخصوص زمان و چگونگي مزايده همچنين امكان واگذاري در فرابورس را براي هر كدام از اين باشگاه‌ها اعلام خواهد كرد. اهليت خريداران استقلال و پرسپوليس خارج از حيطه اختيارات وزارت ورزش و جوانان بوده ولي هيات‌مديره دو باشگاه بعد از واگذاري بايد به تاييد وزارت ورزش و جوانان برسد. استقلال- پرسپوليس 290 – 290 ميليارد تومان در جلسه روزگذشته هيات واگذاري قيمت‌گذاري نهايي دو باشگاه استقلال و پرسپوليس انجام شد. به گفته سيدجعفر سبحاني، مشاور رييس كل سازمان خصوصي‌سازي با تصويب اعضا مقرر شد تا پايان دي آگهي مزايده اين دو باشگاه در روزنامه‌ها منتشر شده و در دهه سوم بهمن مزايده آن نيز برگزار شود. سبحاني درخصوص شرايط واگذاري دو باشگاه گفت: در اين جلسه مقرر شد 40درصد از رقم معامله به‌صورت نقدي و 60درصد باقي‌مانده نيز طي دو سال در اقساط 4 تا 6ماهه پرداخت شود. به گفته مشاور رييس كل سازمان خصوصي‌سازي، 290ميليارد تومان قيمت تعيين شده براي هر يك از باشگاه‌ها براساس برند، دارايي و بدهي‌هاي باشگاه‌ها صورت گرفته است. اجراي وظيفه وزارت ورزش در واگذاري استقلال و پرسپوليس اميررضا خادم، معاون پارلماني وزارت ورزش و جوانان در گفت‌وگو با «تعادل»، درخصوص نحوه قيمت‌گذاري دو باشگاه، گفت: مباحث تخصصي تعيين ارزش‌ و قيمت‌گذاري دو باشگاه در حيطه وظايف كارشناسان وزارت امور اقتصادي و دارايي و سازمان خصوصي‌سازي بوده و وزارت ورزش هيچ دخالتي در آن نداشته است. يكي از اصلي‌ترين دلايل واگذاري و خصوصي‌سازي كه طبق اصل44 قانون اساسي بايد اجرايي شود، اصلاح ساختار و افزايش سطح بهره‌وري از طريق تغيير مديريت است. اما روند سابق نشان داده كه گذشته از آنكه خصوصي‌سازي به‌معناي واقعي اجرايي نشده و بيش از خصوصي شدن شاهد رونق «خصولتي» بوده‌ايم. ازسوي ديگر مطالعات متعدد حاكي از آن است كه اصلاح ساختار و ارتقاي بهره‌وري كه هدف اوليه از خصوصي‌سازي‌ها بوده‌اند، پس از واگذاري‌ها تحقق نيافته‌اند. در عين حال به‌دليل آنكه بخش ‌عمده‌يي از واگذاري‌ها به بخش‌هاي شبه‌دولتي صورت گرفته، هيچ تغييري در مديريت ايجاد نشده و تنها كارنامه خصوصي‌سازي پر شده و به قولي تنها در سال‌هاي گذشته براي دولت درآمد ايجاد شده است. خادم درمورد اينكه چه تضميني وجود دارد كه بعد از واگذاري، سرنوشت اين دو باشگاه به وضعيت ديگر خصوصي‌سازي‌ها تبديل نشود، گفت: اين وظيفه وزارت ورزش نبوده است، تنها موضوعي كه در حيطه اختيارات و وظايف من بود پيگيري واگذاري اين دو باشگاه بوده و تنها اجراي اين كار از نظر قانوني در وظايف ما بوده و در ساير امور هيچ دخالتي نخواهيم داشت. باتوجه به سابقه خادم در حوزه ورزش انتظار مي‌رود درخصوص نحوه‌ واگذاري و سرنوشتي كه در انتظار اين دو باشگاه خواهد بود، حساسيت بيشتري نشان دهد. اما او تنها وظيفه خود را «پيگيري در واگذاري دو باشگاه» مي‌داند كه اكنون با قيمت‌گذاري، بخشي از آن محقق شده است. هر چند او حاضر نشد در مباحث فني و مديريتي موضوع واگذاري‌ها وارد شود، اما درمورد اينكه چرا قيمت هر دو باشگاه باوجود تفاوت‌هايي كه به لحاظ دارايي‌ها دارند، يك رقم مشابه تعيين شده است، گفت: كارشناسان سازمان خصوصي‌سازي و كساني كه به هيات واگذاري درمورد تعيين قيمت مشاوره مي‌دهند براساس بررسي‌هاي خود قيمت باشگاه‌هاي استقلال و پرسپوليس را تعيين كردند و وزارت ورزش هيچ دخالتي در بحث‌هاي كارشناسي قيمت‌گذاري نداشته و در عين حال هيچ پيش‌ فرضي نيز درمورد قيمت‌هاي آنها نداشته است. به گفته خادم، قيمت دو باشگاه براساس يك استاديوم و يك ساختمان تعيين شده است. اين به‌ آن معناست كه 290ميليارد تومان از زمين تمرين و ساختمان اداري باشگاه كم مي‌شود، به‌همين دليل عده‌يي تصور مي‌كنند قيمت دو باشگاه بيشتر از حد انتظار بوده است. وضعيت دارايي‌ها و بدهي‌هاي دو باشگاه استقلال و پرسپوليس با يكديگر متفاوت بوده و انتظار مي‌رفت اين نكته نيز در قيمت‌گذاري‌ها تاثيرگذار باشد، اما به‌نظر مي‌رسد شوراي قيمت‌گذاري ترجيح داده هر دو باشگاه را به يك چشم نگاه كند و تفاوتي ميان آنها قايل نشود و تفاوت‌هاي آنها را حداقل در قيمت‌گذاري ناديده بگيرد. خادم درمورد نحوه قيمت‌گذاري بدون توجه به ميزان دارايي‌ها و بدهي‌هاي دو باشگاه، گفت: بعد از فروش دو باشگاه، بدهي‌هاي آنها به دولت منتقل مي‌شود و مالكان جديد با آن درگير نخواهند بود، ضمن آنكه دارايي‌هاي دو باشگاه در قيمت آنها لحاظ نشده است. براي مثال كمپ حجازي به‌عنوان دارايي‌هاي استقلال محسوب نمي‌شود زيرا سند قطعي اين زمين تمريني به‌نام استقلال نخورده است. درنتيجه باتوجه به اينكه تا زمان واگذاري دو باشگاه، مالكيت دو باشگاه به‌نام استقلال نخواهد خورد، اين زمين جزيي از دارايي‌هاي استقلال محسوب نشده است. خادم در عين حال كه نسبت به نوع قيمت‌گذاري يكسان دو باشگاه اظهار بي‌اطلاعي مي‌كند و آن را در حوزه نگاه كارشناسي اعضاي شوراي قيمت‌گذاري مي‌داند، اما درخصوص اين نوع قيمت‌گذاري احتمال مي‌دهد كه شايد باتوجه به هواداران و تماشاگران دو تيم، وزارت امور اقتصادي و دارايي تصميم گرفته قيمت اين دو باشگاه را مشابه يكديگر تعيين كند. در اين شرايط كارشناسان سعي كرده‌اند هرگونه ظن هواداري از يكي از اين دو باشگاه‌ را از خود دور كنند. به رغم اين ادعا كه قيمت گذاري برند اين دو باشگاه توسط كارشناسان رسمي دادگستري و مركز ارزش گذاري برند تعيين شده است، مشخص نيست در شرايطي كه ارزش برند باشگاه راه آهن كه تعداد هواداران آن به يك درصد اين باشگاه هم نمي رسد بالغ بر 12 ميليارد تومان در سال 90 تعيين شده بود، چگونه اين دو باشگاه با انبوه هوادار و اختصاص ورزشگاه، با اين رقم ارزش گذاري شده است؟ چوب حراج به سرمايه‌هاي ملي به نظر مي رسد اگر در ارزشگذاري برند اين دو باشگاه به ازاي هر هوادار، مبلغ يك ميليون ريال در نظر گرفته شود، حداقل 4 برابر رقم پيشنهادي فقط براي برند استقلال و پرسپوليس بايد پرداخت شود. با در نظر گرفتن اينكه به هر يك از دو باشگاه ورزشگاهي نيز تعلق خواهد گرفت، به نظر مي رسد رقم 290 ميليارد تومان نه تنها كفاف ارزش برند آنها را نمي دهد بلكه توهيني به هواداران دو باشگاه با هواداران ميليوني است. زيرا اگر اين رقم در قالب سهامي عام عرضه شود، طي كمتر از چند روز از سوي هواداران پرشمار اين دو تيم قابل پرداخت است. اين در حالي است كه برند شخصي رونالدو به تنهايي 54 ميليون يورو يعني حدود 210 ميليارد تومان ارزش دارد اگر ساختمان و ورزشگاه را از مبلغ 290 ميليارد تومان هيات واگذاري كم كنيم، ارزش برند استقلال و پرسپوليس كمتر از ارزش برند شخصي رونالدو مي‌شود. از سوي ديگر، ارزش برند باشگاه هاي همچون مسنجريونايتد حدود 480 ميليون يورو تخمين زده مي‌شود. با اين شرايط تنها برند اين دو باشگاه بسيار بيشتر از 290 ميليارد تومان ارزش دارد. در قيمت‌گذاري اين دو باشگاه، قيمت‌گذاري برند و سهام توسط كارشناسان رسمي دادگستري، مركز ارزش‌گذاري برند در داخل كشور و مركز ارزش‌گذاري بين‌المللي برند صورت گرفت. دارايي‌ اين دو باشگاه، ورزشگاه‌هاي درفشي‌فر و مرغوبكار بوده و دارايي غيرپولي شامل برند و حق امتياز مي‌شود. همچنين بدهي‌هاي اين دو باشگاه هم كه مشكل اساسي در واگذاري آنهاست شامل سازمان‌ها، نهادها يا ورزشكاران مي‌شود، بنابراين قيمت‌گذاري نهايي براساس قيمت برند، ميزان دارايي و بدهي‌هاي معوقه انجام شده است و چون باشگاه‌ها سودآوري نداشته قيمت‌گذاري براساس ارزش روز خالص دارايي محاسبه مي‌شود، يعني در اين محاسبه دارايي‌هاي شركت از بدهي‌ها كسر و مورد محاسبه قرار مي‌گيرد. روزنامه تعادل - بهناز جلالي‌پور