عباس کبریاییزاده، رئیس هیئتمدیره فدراسیون اقتصاد سلامت و عضو هیئتمدیره سندیکای صاحبان صنایع داروهای انسانی ایران در گفتوگو با روابط عمومی اتاق تهران با اشاره به ظرفیتها و چالشهای زنجیره تولید و تامین دارو گفت: به رغم آنکه بیش از ۹۸ درصد داروهای مورد نیاز کشور در داخل تولید میشود، تامین بخشی از مواد اولیه و تجهیزات تخصصی همچنان به واردات وابسته است و حمایت از تولید داخلی برای دستیابی به تامین پایدار و اقتصادی دارو باید در کنار پذیرش وابستگیهای منطقی و اقتصادی به زنجیره جهانی دارو انجام گیرد.
رئیس هیئتمدیره فدراسیون اقتصاد سلامت ایران ضمن تبریک فرارسیدن پنجم شهریور ماه، روز داروساز، ارزش افزوده داروهای بیولوژیک تولیدشده در ایران را بیش از ۶ میلیارد دلار برآورد کرد و گفت: مجموع ارزبری شرکتهای فعال در این حوزه حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیون دلار است. این اختلاف نشان دهنده آن است که تولید داخلی دارو، علاوهبر کاهش وابستگی، موجب توسعه فناوری و حصول ارزش افزوده قابلتوجه برای کشور شده است.
عباس کبریاییزاده با اعلام این مطلب توضیح داد: زنجیره تولید دارو در جهان میان کشورها تقسیم شده و هیچ کشوری همه اجزای یک دارو را بهطور کامل تولید نمیکند.
به گفته او، تولید بیش از ۹۸ درصد دارو در داخل کشور نیز به معنای تولید فرآورده نهایی یا بخش مهمی از مواد اولیه در داخل بوده و به معنای بومیسازی کامل زنجیره نیست. ضمن اینکه تولید برخی اقلام از نظر اقتصادی توجیه نداشته و در برخی موارد نیز فناوری لازم برای تولید داخلی در دسترس نیست.
نیمی از مواد اولیه دارویی در داخل تولید میشود
رئیس هیئتمدیره فدراسیون اقتصاد سلامت ایران افزود: ایران در زمینه تولید مواد اولیه دارویی از سابقهای نسبتا طولانی برخوردار است و در حال حاضر، نزدیک به ۵۰ درصد مواد اولیه مورد استفاده در کشور توسط شرکتهای داخلی تولید میشود. با اینحال، این دستاورد به معنای خودکفایی کامل در همه اجزای زنجیره تامین نیست و همچنان بخشی از مواد و تجهیزات باید از سایرکشورها تامین شود.
او توضیح داد: محدودیتهای ارزی و دشواریهای ناشی از ارتباط با تامینکنندگان خارجی، تامین این اقلام را با چالش مواجه کرده است. نوسانات نرخ ارز باعث افزایش هزینه واردات مواد اولیه و تجهیزات شده و در نهایت، به افزایش هزینه تمامشده تولید دارو و افزایش نیاز سرمایه در گردش شرکتها میانجامد.
کبریاییزاده، یکی دیگر از مشکلات اصلی صنعت دارو را مطالبات معوق و کمبود نقدینگی در کسبوکارهای این حوزه دانست و از دولت و مجلس خواست تا تامین منابع مورد نیاز بخش سلامت را در اولویت قرار دهند و تصمیمات خود را متناسب با واقعیتهای اقتصادی کشور اتخاذ کنند.
بهگفته رئیس فدراسیون اقتصاد سلامت ایران، عدم تامین به موقع منابع بیمارستانهای دولتی و سازمانهای بیمهگر، پرداخت مطالبات داروخانهها و بیمارستانها را با تاخیر مواجه میکند و در ادامه، داروخانهها و مراکز درمانی نیز قادر به تسویه بهموقع بدهی خود با شرکتهای دارویی نخواهند بود و این چرخه معیوب، موجب تشدید کمبود نقدینگی در سراسر زنجیره دارو خواهد شد. به این ترتیب، شرکتهای تولیدکننده برای خرید مواد اولیه، پرداخت هزینههای تولید و حفظ سطح موجودی انبار با محدودیت جدی مواجه میشوند.
عضو هیئتمدیره سندیکای صاحبان صنایع داروهای انسانی ایران در ادامه تاکید کرد که تابآوری شرکتهای دارویی بدون اصلاح نظام تامین مالی، تسویه مطالبات معوق، پیشبینیپذیر شدن سیاستهای ارزی و امکان دسترسی پایدار به مواد اولیه و تجهیزات موردنیاز امکانپذیر نیست. لازم است حمایت از تولید داخلی برای دستیابی به تامین پایدار، اقتصادی و باکیفیت دارو، در کنار پذیرش وابستگیهای منطقی و اقتصادی به زنجیره جهانی دارو انجام گیرد.