حمیدرضا علومی، رئیس مرکز داوری اتاق تهران و عضو هیئت علمی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی تهران به عضویت دیوان دائمی داوری لاهه برگزیده شد؛ رسیدگی به اختلافات حقوقی دولتهای عضو، رسیدگی به اختلافات تجاری دولت ها و سرمایهگذاران خارجی، انتخاب قضات دیوان بینالمللی دادگستری و همچنین معرفی نامزدهای صلح نوبل از جمله وظایف این دیوان عنوان شده است.
رئیس مرکز داوری اتاق تهران با تصمیم دولت و به مدت شش سال به عضویت دیوان دائمی داوری لاهه به عنوان قدیمیترین نهاد دولتی فعال در حوزه حلوفصل اختلافات بینالمللی انتخاب شد.
دیوان دائمی داوری لاهه در سال ۱۸۹۹ میلادی با توافق دولتها و با هدف ایجاد یک سازوکار دوستانه برای رفع اختلافات تشکیل شد و بر اساس اساسنامه و معاهده تشکیل دیوان، هر دولت عضو میتواند چهار حقوقدان برجسته و دارای توانایی در رسیدگی به مسائل بینالمللی را معرفی کند؛ افرادی که باید بیطرفی و استقلال لازم را حفظ کرده و از سابقه و صلاحیت کافی برای داوری برخوردار باشند. در نتیجه، دیوان مجموعهای از حقوقدانان معرفیشده از سوی دولتهای عضو است.
دوره جدید فعالیت دیوان دائمی داوری لاهه از چهاردهم آبان ماه آغاز شده و در این دوره، حمیدرضا علومی، رئیس مرکز داوری اتاق تهران، لعیا جنیدی، معاون حقوقی سابق رئیس جمهور، عباسعلی کدخدایی، سخنگوی سابق شورای نگهبان و علیرضا جهانگیری، سفیر سابق ایران در هلند برای مدت شش سال به عنوان اعضای دیوان داوری معرفی شده اند.
انتخاب این اعضا باید از میان حقوقدانان شناختهشده در عرصه بینالمللی و واجد تجربه و تخصص در داوری صورت گیرد و معمولا این فرایند از طریق وزارت امور خارجه نهایی شده و به سازمانهای بینالمللی اعلام میشود. بنابراین وزارت امور خارجه مسیر رسمی تایید و ارسال این انتخابها به دیوان است.
در همین رابطه، حمیدرضا علومی، رئیس مرکز داوری اتاق تهران با اشاره به کارکردهای متنوع دیوان داوری لاهه توضیح داد: هر زمان دولتهای عضو با یکدیگر دچار اختلاف شوند یا در قراردادهای خود ارجاع به دیوان را پیشبینی کرده باشند، اعضای دیوان بهعنوان داور ایفای نقش میکنند. افزون بر آن، اشخاص خصوصی نیز میتوانند حلوفصل اختلافات قراردادی خود را به این سازمان بسپارند. این دیوان همچنین صلاحیت رسیدگی به اختلافات میان دولتها و سرمایهگذاران خارجی را نیز دارد.
او درگفت وگو با روابط عمومی اتاق تهران درباره سایر نقشهای اعضای دیوان گفت: اعضای دیوان از جمله گروههایی هستند که در فرآیند انتخاب قضات دیوان بینالمللی دادگستری نقش دارند و آرای آنان بر گزینش ۱۵ قاضی این دادگاه اثرگذار است. همچنین بر اساس اساسنامه، اعضای دیوان از جمله مراجعی به شمار میروند که میتوانند نامزدهای جایزه صلح نوبل را معرفی کنند.