در سه پنل تخصصی چهارمین اجلاس راهبردی ایران و اوراسیا با موضوعات «گمرک، حملونقل، ترانزیت و لجستیک»،«بانک،بیمه و تامین مالی»و«استاندارد، بازرسی، قرنطینه و دامپزشکی» که نمایندگانی از دستگاههای اجرایی و بخشخصوصی در ایران و کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا در آن مشارکت داشتند، بار دیگر توسعه تعاملات میان ایران و کشورهای عضو این اتحادیه مورد تاکید قرار گرفت و درعین حال زمینههای همکاری مشترک، الزامات و ساز وکارهای فنی مورد نیاز برای افزایش مناسبات تجاری به بحث گذاشته شد.
در ادامه چهارمین اجلاس راهبردی ایران و اوراسیا که روز چهارشنبه، سیام مهرماه در سالن همایشهای صدا و سیما با حضور مقامات و مسولان دولتی و بخشخصوصی از ایران و همچنین نمایندگانی از کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا برگزار شد، طی سه پنل تخصصی با عناوین «گمرک، حملونقل، ترانزیت و لجستیک»، «بانک،بیمه و تامین مالی» و «استاندارد، بازرسی، قرنطینه و دامپزشکی» چالش های اصلی توسعه مبادلات تجاری میان ایران و کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا مورد بررسی قرار گرفت.
فرصتهای همکاری مشترک برای تقویت نظام حملونقل اوراسیا
در پنل «گمرک، حملونقل، ترانزیت و لجستیک» چهارمین اجلاس راهبردی ایران و اوراسیا، اقدامات لازم و راهکارهایی که برای ارتقای نظام حملونقل کالا میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا ضروری است، مورد بحث و گفتوگو قرار گرفت.
به گزارش روابط عمومی اتاق تهران، ریاست این پنل را پیمان سنندجی رئیس کمیسیون حمل و نقل اتاق تهران برعهده داشت و وی در ابتدای این نشست، تصریح کرد که این کمیسیون در اتاق تهران طی جلسات هم فکری و برقراری گفتوگو میان بخش خصوصی و بخش دولتی در حوزه حمل و نقل، به دنبال ایجاد یک نظام هماهنگ میان گمرک و لجستیک است.
در این پنل، امین ترفع، رئیس مرکز امور بین الملل وزارت راه و شهرسازی، حلقه مفقوده موافقتنامه تجارت آزاد ایران و اروسیا را تبادل الکترونیکی اسناد و مجوزها میان دو طرف عنوان کرد و با تاکید بر اهمیت یکسانسازی نظامهای حمل و نقل میان ایران و کشورهای عضو اوراسیا، تصریح کرد که کشورها باید به سمت ایجاد یک کریدور اقتصادی گام بردارند که موانع حمل و نقل و مالی و تعرفه ای در آن وجود نداشته باشد.
مرتضی باقری، مدیرکل دفتر برنامهریزی راهبردی و توسعه فناوری شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران نیز از آمادگی این نهاد برای ایجاد مزیت رقابتی و تخفیفهای مناسب در تعرفههای حمل و نقل ریلی برای تبادل کالا از این طریق به کشورهای منطقه اوراسیا خبر داد و تصریح کرد که در بندر خشک آپرین که در تهران ایجاد شده،با کمترین تشریفات تجاری، امکان حمل و نقل کالا برای صادرکنندگان ایرانی فراهم است.
مصطفی طاعتی مقدم، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد تجاری انزلی نیز به تشریح فرصتهای موجود در این منطقه اقتصادی پرداخت و با بیان اینکه صادرات از انزلی 300 درصد رشد داشته، یادآور شد که با همکاری وزارت راه و شهرسازی، ارتباط جادهای از آزادراه امامزاده هاشم به انزلی برای تسهیل ترانزیت کالا به این منطقه در دستورکار قرار گرفته است. وی همچنین به وجود دو شهرک صنعتی در این منطقه آزاد اشاره کرد و یادآور شد که سه شهرک صنعتی جداگانه نیز در اطراف انزلی فعال است.
الکسی یفیموف، سرپرست دفتر نمایندگی بازرگانی فدراسیون روسیه در تهران نیز با اشاره به اجلاس شورای همکاری اتاقهای بازرگانی حاشیه دریای خزر که به میزبانی اتاق تهران به تازگی برگزار شد، تصریح کرد که در این اجلاس بیش از 30 شرکت از روسیه مشارکت داشتند. وی همچنین تصریح کرد که بخش بازرگانی سفارت روسیه در تهران در ارتباط مستقیم با وزارتخانههای اقتصادی و اتاقهای بازرگانی از روسیه است و طی تماس و ارتباط با وزارت صمت ایران و اتاقهای تهران و ایران، مسائل و مشکلات تجارت ایران و روسیه را در حوزههای مختلف مورد بررسی قرار داده و برای آن راه حل پیدا میکنند.
محمدمهدی حسنزاده، رئیس هیئت مدیره انجمن بنادر خصوصی ایران نیز با اشاره به ضرورت بررسی تعرفهها، تصریح کرد که سازمان بنادر و دریانوردی باید زمینه ورود سرمایهگذاران به توسعه زیرساختهای بنادر خصوصی در کشور فراهم کند.
داود تفتی، عضو هیئت مدیره اتحادیه مالکان شناور ایران نیز، حرکت به سمت نظام لجستیک مدرن در کشور را مورد تاکید قرار داد و دو الگوی تجارت کشورهای غنی با غنی و کشورهای همسایه، را فرصتی برای توسعه تجارت و تقویت شرکتهای کشتیرانی در این حوزه برشمرد.
کاظم صالحی، مدیرکل لجستیک و ترانزیت سازمان بنادر و دریانوردی نیز با اشاره به ظرفیت جابهجایی بار در شمال کشور به میزان 30 میلیون تن، تصریح کرد که در حال حاضر 20 تا 30 درصد از این ظرفیت محقق شده است.
وی با بیان اینکه «در کشور به شرکتهای بزرگ ترکیبی برای تضمین حمل و نقل کالا نیاز داریم» از توافق ایران و روسیه برای تشکیل کنسرسیوم مشترک بندری خبر داد. وی همچنین، تصریح کرد که ایران با چهار کشور از پنج کشور اوراسیا، موافقتنامه سرمایهگذاری مشترک در بندر شهید رجایی و بندر چابهار امضا کرده و تلاش میشود که با حضور این کشورها، مرکز هاب لجستیک در این بنادر ایجاد شود.
تاسیس شعبه میربیزینسبانک روسیه در تهران تا پایان امسال
پنل تخصصی «بانک، بیمه و تامین مالی» چهارمین اجلاس راهبردی ایران و اوراسیا نیز با حضور نمایندگان دو بانک روسیه و مشارکت نمایندگانی از برخی دستگاههای دولتی و بخشخصوصی برگزار شد. در این پنل، فرصتهای موجود برای ایجاد نظامهای مالی در عرصه تجارت، میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا مورد بررسی قرار گرفت.
علیرضا کیانی، رئیس کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق تهران که اداره این پنل را برعهده داشت با اشاره به بازار 275 میلیون نفری کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا به همراه ایران و تولید ناخالص داخلی 3 هزار میلیارد دلاری این منطقه اقتصادی، برندسازی در این بازار را از جمله مزیتهای رقابتی آن دانست.
او با اشاره به اینکه ایران آن چنان که شایسته است، از فرصت پیمانهای منطقهای استفاده نکرده، تصریح کرد که از موافقتنامه تجارت با اوراسیا باید به خوبی بهره برد.
رضا اصلی، معاون بازاریابی میربیزینس بانک نیز با بیان اینکه این بانک با توسعه خدمات به یک گروه مالی تبدیل شده است، یادآور شد که این بانک در حال حاضر با پنج شعبه در جنوب روسیه، به خدمات مالی و بانکی مشغول است. اصلی، سپس از آغاز به کار شعبه ایران میربیزینس بانک، در تهران تا پایان امسال خبر داد و تصریح کرد که این شعبه بانک، خدمات خود را برای شرکتهای ایرانی فعال در بازار روسیه و همینطور شرکتهای روس که با بازار ایران تجارت دارند، ارائه میدهد.
وی با بیان اینکه، ارائه ضمانتنامه و گشایش ال سی از دیگر خدمات میربیزینس است، یادآور شد که این بانک برای شرکتهای روسی برای تجارت با ایران، بدون محدودیت السی باز میکند.
سید مهدی یوسفینژاد، معاون فنی صندوق ضمانت صادرات ایران نیز با اعلام اینکه این صندوق یک سقف اعتباری به میزان 1.2 میلیارد یورو برای تجارت شرکتهای ایرانی با اوراسیا تعیین کردهاست، تصریح کرد که بر اساس گروه ریسک اعتباری پنج کشور عضو دائمی اتحادیه اوراسیا، کارمزد خدمات و حق بیمهها تعیین شده است.
وی با اشاره به اینکه روسیه در گروه دو ریسک اعتباری قرار دارد، یادآور شد که حق بیمه صندوق ضمانت صادرات برای روسیه معادل 0.4 درصد و برای قزاقستان 0.6 درصد تعیین شده است. او افزود:اگر صادرکننده ایرانی، خریداران متعددی در پنج کشور عضو دائمی اتحادیه اوراسیا معرفی کند، میزان حق بیمهها بر مبنای تعداد خریداران و کشورها، رقم کمتری خواهد بود.
پریسا یعقوبی، رئیس گروه توسعه بازرگانی موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی نیز ضرورت استفاده از روش تهاتر برای توسعه تجارت ایران با منطقه اقتصادی اوراسیا را مورد اشاره قرار داد وگفت: ایجاد اتاق تهاتر منطقهای با اوراسیا را پیشنهاد دادهایم. ضمن آنکه سند تهاتر ایران و اوراسیا نیز در حال تکمیل شدن است.
مرتضی فخاری، معاون بازاریابی بانک VTB روسیه در ایران نیز با اعلام اینکه دفتر نمایندگی این بانک طی دو سال پیش در تهران افتتاح شد، افزود: موافقت اصولی ایجاد شعبه VTB در تهران از سوی بانک مرکزی صادر شدهاست. فخاری یادآور شد که اولین شعبه این بانک روسی در ایران تا اوایل سال 2026 راهاندازی میشود. او همچنین، تاکید کرد که برای تجارت روان میان ایران و کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا و از جمله روسیه، باید قوانین و مقررات ورود تجار به مسیر بانکی، تسهیل شود.
همچنین ابراهیم جلیلی، معاون توسعه اقتصادی و سرمایهگذاری سازمان منطقه آزاد ارس، از این منطقه اقتصادی به عنوان یک بستر مناسب برای فعالیتهای مالی با اتحادیه اوراسیا یاد کرد و گفت که مذاکرات منطقه آزاد ارس با میربیزینس و VTB برای امضای تفاهمنامه همکاری شروع شده است. وی با بیان اینکه منطقه آزاد ارس،آماده تاسیس بانک مشترک ایران و اوراسیا در این منطقه است، تصریح کرد که ارس میتواند هاب پیمانهای پولی دوجانبه باشد.
تلاش برای یکسانسازی قوانین و مقررات استاندارد
در پنل «استاندارد، بازرسی، قرنطینه و دامپزشکی» چهارمین اجلاس راهبردی ایران و اوراسیا نیز موضوع یکسانسازی و ایجاد هماهنگی در قوانین و مقررات حوزه استاندارد مورد تاکید قرار گرفت.
به گزارش روابط عمومی اتاق تهران، اداره این پنل برعهده سعید تاجیک، رئیس کمیسیون انرژی و محیطزیست اتاق تهران بود و او با بیان اینکه «موانع غیرتعرفهای شامل استانداردها و قوانین و نحوه نمونهبرداریها باید احصا و برطرف شود» تصریح کرد که برای ورود و پایداری کالاهای ایرانی در بازار اوراسیا باید به سمت تقویت کیفیت محصولات و یکسانسازی استانداردها گام برداشت.
سید محمدعلی امامی، مدیرکل دفتر آمار و پشتیبانی تجاری سازمان توسعه تجارت ایران نیز با اشاره به تجارت 3.5 میلیارد دلاری ایران و کشورهای اتحادیه اوراسیا طی سال گذشته، تصریح کرد که در بسیاری از گروههای کالایی، از حیث الزامات استاندارد برای ورود به بازار اوراسیا، هنوز اشکال و ابهام وجود دارد که این ابهامات باید برطرف شود. او سرمایهگذاری در ایجاد آزمایشگاهها را ضروری دانست و یادآور شد که موازیکاریها از سوی سازمانهای داخل کشور نیز باید به حداقل برسد.
عیسی باقرزاده همایی، مدیرکل دفتر ارزیابی کیفیت کالاهای صادراتی و وارداتی سازمان ملی استاندارد نیز تجدیدنظر در شیوهنامههای همکاری با آزمایشگاههای همکار را مورد تاکید قرار داد و افزود: برای کالاهایی که در اوراسیا بازار داشته باشد، هیچگونه محدودیتی در حوزه استاندارد نداریم و در این زمینه تنها متکی به استاندارد ایران نیستیم.
باقرزاده افزود: اگر کالایی در این بازارها، خریدار داشته باشد و از طرف مشتری خارجی چنین مطالبه شود که نشان ساخت ایران یا استاندارد ایران روی کالا درج نشود، محدودیتی وجود ندارد و از طرف سازمان ملی استاندارد این مجوز ارائه میشود که کالا بدون علامت تجاری و نشان استاندارد یا بدون عبارت ساخت ایران صادر شود. وی همچنین از رایزنی با کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا برای انعقاد توافقنامه ارزیابی انطباق کالاهای صادراتی و وارداتی خبر داد.
عباس کبریاییزاده، رئیس فدراسیون اقتصاد سلامت ایران نیز از توافقات صورت گرفته میان ایران و روسیه برای یکسانسازی مقررات دارویی میان دو کشور خبر داد و با بیان اینکه «پیشنویس همسانسازی مقررات فرآوردههای دارویی و تجهیزات پزشکی میان دو کشور تنظیم شده» یادآور شد که این پیشنویس در اختیار دولت در ایران قرار گرفته است. او گفت که این پیشنویس پس از تایید دولت ایران، برای دولت روسیه ارسال خواهد شد.
ساغر سلطانینژاد، مدیرکل دفتر قرنطینه سازمان حفظ نباتات کشور نیز با بیان اینکه ایران عضو کنوانسیون قرنطینه است، تصریح کرد که کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا میتوانند در این حوزه توافقنامه همکاری نیز داشته باشند. وی تصریح کرد که در هفت ماهه امسال حدود 500 هزار تن انواع محصولات گیاهی و میوههای دانهدار از ایران به کشورهای اوراسیا صادر شده و در حدود 3.5 میلیون تن واردات غلات و حبوبات از این منطقه به ایران صورت گرفته است.
احمد چراغیان، مدیرکل دفتر پایش و تحلیل خطر سازمان حفظ نباتات کشور نیز به مشکل کمبود مواد اولیه صنایع سلولزی کشور اشاره کرد و یادآور شد که طی توافق همکاری با روسیه، مسئله کمبود منابع خام با واردات 12 میلیون مترمکعب چوب از این کشور، برطرف شد. او با بیان اینکه سازوکار قرنطینه در مبدا در کشور ایجاد شده است، افزود: با همکاری بخشخصوصی، 120 کلینیک گیاهپزشکی برای بررسی محمولههای صادراتی گیاهی در استانهای کشور ایجاد شده است.
الهام حاجیکریمی، مدیر دبیرخانه موافقتنامه تجارت آزاد ایران و اتحادیه اوراسیا سازمان توسعه تجارت نیز به فصل 4 و 5 این موافقتنامه که مربوط به الزامات بهداشتی گیاهی است، اشاره کرد و گفت که الزامات فنی مربوط به طرف اوراسیا، دریافت شده است.
وی همچنین با اشاره به اینکه کارگروه ویژه تخصصی در حوزه استاندارد میان ایران و اوراسیا تعریف شده است، افزود: این پیشنهاد از سوی ایران مطرح شد که تمامی قوانین و مقررات مربوط به استاندارد اقلام و کالاهای عمده در تبادلات دو طرف، تطبیق داده شود.
حاجیکریمی همچنین خاطرنشان کرد که از سوی ایران پیشنهاد شده است که نمایندگان ایران امکان حضور در جلسات مربوط به قوانین و مقررات که از سوی کشورهای عضو اوراسیا برگزار میشود را داشته باشند تا از آخرین تغییرات در قوانین مطلع شوند.
