آمریکا سیاست چین دربرابر تایوان را زیر سوال می‌برد

دوئل سر تایوان

نویسنده: ساخشی تیواری، تحلیلگر اقتصادی

آمریکا برای اولین بار از طریق برنامه‌ای که برای حمایت از کشورهای مستقل استفاده می‌شود، مجوز تحویل سخت‌افزار نظامی خود را به تایوان صادر کرد، چیزی که می‌تواند به عنوان یک انحراف آشکار از سیاست اعلام‌شده خود «چین واحد» تلقی شود.

این در حالی است که چین «نقشه استاندارد» خود را در وب‌سایت وزارت منابع طبیعی خود منتشر کرده و ادعا می‌کند که ایالت آروناچال پرادش هند و فلات آکسای چین وجود دارد. این نقشه همچنین شامل بخشی از منطقه دریایی مالزی در نزدیکی بورنئو و همچنین تایوان و مناطقی از دریای چین جنوبی است.

در 30 اوت، کاخ سفید کنگره را از قرارداد 80 میلیون دلاری مطلع کرد که ممکن است در مقیاس، کوچک باشد اما پیامدهای سیاسی قابل توجهی دارد. اگرچه بسته‌های نظامی آمریکا برای تایوان چندان تعجب‌آور نیست، این بسته از مقرراتی استفاده می‌کند که به عنوان «تامین مالی نظامی خارجی» (FMF) شناخته می‌شود، که فقط برای دولت‌های مستقل استفاده می‌شود.

سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا در بیانیه‌ای گفت: «این اولینFMF  به تایوان است.» آمریکا بخش دفاعی تایوان برای حفظ قابلیت دفاع شخصی خدمات کافی در اختیار قرار می‌دهد.

تنها مورد دیگری که گفته می‌شود واشنگتن به یک کشور غیرملیتی تحت این ترتیبات کمک نظامی کرده است، زمانی بود که این کار را برای اتحادیه آفریقا، بدنه‌ای متشکل از کشورهای مستقل با مقر در اتیوپی، انجام داد.

دولت جو بایدن، رئیس‌جمهور آمریکا در بیانیه‌های خود گفت که این کمک برای «تقویت قابلیت‌های دفاع شخصی تایوان از طریق توانایی دفاعی مشترک و ترکیبی و افزایش آگاهی حوزه دریایی و قابلیت امنیت دریایی» استفاده خواهد شد.

چین از تحویل تسلیحات واشنگتن به تایپه به عنوان یک تجاوز سیاسی و دخالت در مسائل حاکمیتی پکن انتقاد می‌کند. این کشور تایوان را یک استان سرکش می‌داند، به‌شدت با همه بسته‌های نظامی آمریکا مخالفت می‌کند و آشکارا متعهد شده است که روزی «در صورت لزوم با استفاده از زور» جزیره خودگردان را با سرزمین اصلی چین متحد کند.

انتظار می‌رود این بسته خشم چین را بیشتر کند، زیرا تمام فروش تسلیحات آمریکا به تایوان از طریق کانال‌های مختلف را مجاز می‌داند.

یک منبع آگاه که ناشناس صحبت می‌کرد به آسوشیتدپرس گفت: «آمریکا سال‌هاست که فروش نظامی خارجی (FMS) به تایوان ارائه کرده است. FMF کشورهای شریک واجد شرایط را قادر می‌سازد تا مقالات، خدمات و آموزش‌های دفاعی آمریکا را از طریق FMS یا برای تعداد محدودی از کشورها از طریق برنامه تامین مالی نظامی خارجی قراردادهای تجاری مستقیم (FMF/DCC) خریداری کنند.»

با این حال، ناظران نظامی و سیاست نیز خاطرنشان کردند که زبان به کار رفته در اعلان حاکی از آن است که تایوان با یک «دولت» یا «کشور» مقایسه می‌شود یا می‌توان آن را مقایسه کرد، چیزی که چین به شدت با آن مخالف است. علاوه بر این، این اطلاعیه زمانی منتشر می‌شود که چین به طور قابل توجهی فعالیت نظامی خود را در نزدیکی تایوان، به‌ویژه در ماه اوت، تشدید کرده است.

تنش‌ها همچنان ادامه دارد زیرا وزارت منابع طبیعی چین نسخه 2023 «نقشه استاندارد چین» را منتشر کرد که تایوان را بخشی از کشور کمونیستی حاکمیت مستقیم جمهوری خلق چین در 28 اوت نشان می‌دهد.

پس از عبور جت‌های جنگنده چینی از خط میانه تایوان در 29 اوت، وزارت دفاع ملی این کشور (MND) هشدار داد که ممکن است «افزایش شدید» تنش‌ها وجود داشته باشد.

در مقابل این پس‌زمینه، آخرین بسته نظامی آمریکا به تایوان برای ذی‌نفعان فایده چندانی ندارد، در حالی که تا حدودی ادعاهای مکرر آمریکا را در مورد تغییر سیاست «چین واحد» با حمایت مستقیم از تایوان تأیید می‌کند.

سیاست سردرگم «چین واحد»

ماه گذشته، در شرایطی که تصور می‌شد در بحبوحه تنش‌های فزاینده با چین، آمریکا نسبت به تایوان دیدش را تغییر داده، زمانی که تجاوز چین به تایوان به عامل اصلی تنش‌ها تبدیل شد، وزارت خارجه آمریکا ناگهان کلمه «کشور» را از اطلاعیه مشاوره سفر خود به تایوان حذف کرد.

در یک تغییر قابل توجه که با سیاست چین واحد آمریکا مطابقت دارد، این وب‌سایت اکنون به جای صفحه اطلاعات کشور تایوان، صفحه «اطلاعات سفر بین‌المللی تایوان» را ارائه می‌کند.

تغییر در توصیه سفر و حذف کلمه «کشور» توجه گسترده‌ای را به خود جلب کرد زیرا آمریکا به طور کلی از حمایت از تایوان به قیمت تشدید بیگانگی و تنش با چین ابایی ندارد. به عنوان مثال، واشنگتن فروش تسلیحات پیشرفته به تایوان را بدون توجه به اعتراضات چینی‌ها مجاز دانسته است.

سیاست چین واحد در تضاد با استقلال تایوان است. در سال 1979، آمریکا تصمیم گرفت به رسمیت شناختن جمهوری چین (ROC) را متوقف کند و به رسمیت شناختن جمهوری خلق چین (PRC) را آغاز کند، و اظهار داشت که دولت PRC «تنها دولت قانونی چین» است.

علی‌رغم فشار چین، آمریکا از به رسمیت شناختن حاکمیت چین بر تایوان خودداری کرد، این همان چیزی است که ترجیح می‌دهد از آنجایی که به رسمیت شناختن ROC را انتخاب کرده است، نامیده شود. از سوی دیگر، واشنگتن موضع پکن را مبنی بر اینکه تایوان بخشی از چین است پذیرفت.

پکن بارها و بارها واشنگتن را به عقب‌نشینی از سیاست خود متهم کرده است. به عنوان مثال، تابستان گذشته، بخش وب‌سایت وزارت خارجه آمریکا در مورد روابط با تایوان، عبارت مخالفت با استقلال تایوان یا تایید دیدگاه پکن را مبنی بر اینکه تایوان بخشی از چین است حذف کرد.

چین به شدت از این اقدام انتقاد کرد و آن را «دستکاری سیاسی» نامید. ژائو لیجیان، سخنگوی وزارت خارجه چین به خبرنگاران گفت که تغییر برگه اطلاعاتی آمریکا در مورد روابط تایوان و آمریکا «یک اقدام کوچک برای ساختگی و توخالی کردن اصل چین واحد است.»

در اواخر همان سال، پس از اتفاق ماه اوت که چین در واکنش به دیدار نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا از این جزیره خودمختار، مانورهای نظامی بزرگ‌مقیاسی را در محاصره تایوان انجام داد، وزارت خارجه آمریکا در سپتامبر سال گذشته گفت که در مورد حاکمیت تایوان تحت سیاست «چین واحد» واشنگتن موضع نمی‌گیرد.

ند پرایس، سخنگوی وزارت امور خارجه، وقتی در یک نشست خبری خبرنگاران از او پرسیدند که آیا تایوان بخشی از چین تحت سیاست «چین واحد» واشنگتن است یا خیر، گفت: «ما در مورد حاکمیت موضعی نمی‌گیریم، بلکه سیاستی است که در هسته اصلی ما بوده است. رویکرد به تایوان از سال 1979 تاکنون همچنان به قوت خود باقی است.»

آمریکا، حداقل از نظر تئوری، از استقلال تایوان حمایت نمی‌کند. با این حال، بایدن، رئیس جمهور آمریکا در تلویزیون ملی گفته است که در صورت حمله چین، ارتشش از تایوان حمایت خواهد کرد.

به طور کلی با سیاست «چین واحد»، آمریکا همچنان در مورد معامله با تایوان سردرگم است.

منبع: آینده‌نگر