نگاهی به زندگی آمانسیو اورتگا، فرزند کارگر راه آهن، کارآفرین در صنعت پوشاک

میلیاردر خرده فروش

آینده نگر

علاقه ای به شهرت ندارد. این را وقتی می فهمیم که بدانیم آمانسیو اورتگا دوست ندارد جز خانواده، دوستان و همکارانش در خیابان توسط کس دیگری شناخته شود. مرد خرده فروشی که بیش از 7 هزار فروشگاه در سراسر کشورهای جهان را مدیریت کند، مشخص است که کمتر علاقه ای به شهرت طلبی های معمول کارآفرینانانه در این روزها نشان می دهد. او بزرگترین شرکت در صنعت مد جهان را مدیریت می کند و بیش از 100 شرکت نساجی در هولدینگ او برای مردم پوشاک تولید می کنند. زارا یکی از شرکت های زیر مجموعه هولدینگ بزرگ اوست اما بی انصافی است اگر آمانسیو اورتگا را تنها به همین نام محدود کنیم.

*23اُمین میلیاردر  

داده های فوربز از ثروت آمانسیو اورتگا نشان می دهد بزرگترین خرده فروش جهان در 10 سال گذشته بیش از 50 میلیارد دلار ثروت داشته است. مجموع دارایی های آمانسیو اورتگا در سال 2013، 57 میلیارد دلار اتخمین زده شده است. این رقم در سال 2014 به 64 میلیارد دلار رسیده و در سال 2016 به 67 میلیارد دلار صعود کرده است. روند صعود در سال 2017 هم ادامه یافته تا جاییکه ارزش دارایی های صاحب زارا از 70 میلیارد دلار گذشته و به 71.3 میلیارد دلار رسیده است. از این سال تا سال 2020، داده ها از ریزش ارزش ثروت اورتگا خبر می دهد. این رقم در سال 2018 به 62.7 میلیارد دلار رسیده و در سال 2020 به 55.1 میلیارد دلار سقوط کرده است. به این ترتیب ارزش ثروت آمانسیو اورتگا در سال 2020 از ارزش دارایی های او در سال 2013 کمتر بوده است. این سقوط اما نگران کننده نیست چراکه در سال 2021، ارزش دارایی های اورتگا به 77 میلیارد دلار رسید. با این وجود این اوج هم دوامی نیافت و در سال 2022، آرمانیا اورتگا با 59.6 میلیارد دلار ثروت در فهرست ثروتمندان جهان جای گرفته است. در فهرست بلومبرگ از 500 ثروتمند در جهان، آمانسیو اورتگا  در جایگاه 23اُم ایستاده است. در رتبه بندی فوربز از ثروتمندان در سال 2022 هم، او همین جایگاه را به خود اختصاص داده است.

*پوشاک تا انرژی

بخش عمده ثروت اورتگا از محل فعالیت مجموعه شرکت هایی است که در هولدینگ ایندیتکس تاسیس شده اند. اورتگا مالک 59 درصد از شرکت ایندیتکس است. ایندیتکس را به عنوان بزرگترین خرده فروشی پوشاک در جهان می شناسند که بیش از 100 شرکت دیگر را شامل می شود. آرتیکسیو از شرکت اسپانیایی و مادر شرکت زارا و هفت برند دیگر در صنعت پوشاک از جمله شرکت های ایندیتکس است. در سراسر کشورهای جهان بیش از 7 هزار و 400 فروشگاه محصولات شرکت های زیر مجموعه ایندیتکس را عرضه می کنند. درآمد این شرکت در سال 2022 به 27.7 میلیارد یورو رسیده که معادل 32.6 میلیارد دلار است.  در کنار  درآمد سالانه از محل فعالیت این شرکت ها، املاک خرده فروشی در سراسر جهان و دفاتر اداری هم در ثروت امانسیو اورتگا در نظر گرفته شده است.

بلومبرگ در معرفی این کارآفرین اسپانیایی نوشت او می تواند با ثروت 53.9 میلیارد دلاری اش، 30.4 میلیون شمش طلا بخرد. هم چنین مالک بزرگترین خرده فروشی لباس  در  جهان می تواند با بیش از 50 میلیارد دلار ثروت  645 میلیون بشکه نفت خام را به خانه ببرد. مجموعه دارایی آمانسیو اورتگا معادل 0.234 درصد از تولید ناخالص داخلی نخستین اقتصاد یعنی ایالات متحده آمریکاست. هم چنین ثروت او معادل 0.752 درصد از ثروت کل 500 میلیاردر دسته بندی شده در فهرتس بلومبرگ است.  

بررسی ترکیب دارایی های آمانسیو اورتگا نشان می دهد این کارآفرین صنعت مد و پوشاک بخش عمده ای از ثروت خود را در قالب سهام عمومی نگاه می دارد که سهام او در شرکت های عامی و زیر مجموعه های ایندیتکس را در بر می گیرد.  در سبد دارایی های امانسیو اورتگا خبری از پول نقد نیست و بخشی از دارایی ها او در قالب بدهی های متفرقه قرار دارد.

گفته می شود آمانسیو اورتگا نزدیک به 60 درصد از سهام خود در ایندیتکس را در شرکت های دیگر مثل آرتیکسیو و هولدینگ پانتی گادی و پارتلر کنترل می کند. در سال 2001 و پس از عرضه اولیه سهام شرکت ها، بیش از 9 میلیارد یورو معادل 10 میلیارد دلار پول از سود فروش سهام به حساب بانکی اورتگا سرازیر شده است. بلومبرگ می گوید بخش عمده ای از این نقدینگی از آن سال تا امروز برای توسعه املاک تجاری صرف شده است.

غیر از مد و پوشاک، می توان ردپای امانسیو اورتگا را در صنایع انرژی در اسپانیا هم دید. او 5 درصد از سهام شرکت انرژی اسپانیا به نام ایناگاس را در اختیار دارد. هم چنین در سال 2018، آمانسیو اورتگا توانست 440 میلیون دلار از سهام تلفونیکا شرکت مخابراتی اسپانیا را بخرد. پروژه های گاز و برق و انرژی های تجدیدپذیر هم در اروپا به ویژه در پرتغال از سرمایه اورتگا بی نصیب نمانده است.

*کنار خط

در سال 1936 یک کارگر راه اهن و همسر خانه دارش در شمال غربی اسپانیا صاحب یک پسر شدند. پسری که از دوره نوجوانی کار در فروشگاه های عرضه پوشاک را در شهر لاکورنا آغاز کرد. آن زمان اورتگا تنها 13 سال داشت. در سال 1963، نوبت به راه اندازی کسب وکار در خانه رسید. آمانسیو در این سال با همکاری خواهر و برادرانش عرضه لباس برای زنان را آغاز کرد، لباس هایی که در خانه دوخته می شد. در کمتر از 10 سال خانواده اورتگا توانستند نخستین فروشگاه عرضه پوشاک خاص خودشان در اسپانیا راه بیندازند. فروشگاهی که نام آن زارا بود.

یک دهه بعد، آمانسیو فروشگاه های زنجیره ای زارا را در  هولدینگ تجاری به اسم ایندیتکس ادغام کرد. این سال ها با تشدید اختلافات خانوادگی برای او همراه بود. تا جاییکه پس از ادغام زارا در ایندیتکس، آمانسیو و همسرش روزالینا مرا از هم جدا شدند. روزالینا مرا دومین سهامدار بزرگ ایندیتکس بود. او در ماه اوت سال 2013 به دلیل عارضه مغزی از دنیا رفت.

*این روزها

 سال های پس از توسعه کسب وکار برای اورتگا و شرکتش به توسعه فروشگاه های عرضه محصولات و واحدهای تولیدی گذشته است. ایندیتکس در سال 2001 توانست عرضه عمومی سهامش را کلید بزند. این شرکت در عرضه اولیه، 2.4 میلیارد یورو معادل 2.7 میلیارد دلار سرمایه جذب کرد. هم چنین این شرکت تا سال 2010 بیش از 5 هزار فروشگاه را در 77 کشور جهان دایره کرد و انواع پوشاک با برندهای مختلف را در آن عرضه می کند.

آمانسیو اورتگا در سال های گذشته بخشی از درآمد خود را، به ویژه بخش به دست آمده از سود سهام را در املاک اداری و تجاری در شهرهای بزرگ دنیا هزینه کرده است. او در اسپانیا، ایالات متحده آمریکا و سایر کشورهای اروپایی  زمین و مسکن  خریده و به این ترتیب بخشی از سرمایه اش را در بخش املاک سرمایه گذاری کرده است. از سال 2011 او از سمت های مدیریتی اش در مجموعه شرکت ها کناره گرفته است. از آن سال تا امروز فرزندان و مدیران استخدامی  کارها را در مجموعه های شرکت های هولدینگ ایندیتکس به دست گرفته اند. هم چنین احتمال اینکه مارتا اورتگا پرز دختر بزرگ آمانسیو اورتگا به جایگاه او در این هولدینگ برسد، بعید نیست. دختری که روزی به عنوان فروشنده در یکی از شعبه های فروشگاهی ایندیتکس کار خود را آغاز کرده است.