ارزهای دیجیتال به اندازه ای در فضای تجارت بین الملل فراگیر نشده که انتخاب آن، قدرت مانور تاجر ایرانی را کاهش ندهد. ممکن است بازرگان ایرانی به «گران خریدن» یا «ارزان فروختن» مجبور شود.
محمدرضا شرفی
بهبود فرایندها و تسهیل کارها از پیامدهای مثبت استفاده از فناوری است. استفاده از فناوری بلاکچین در مراودات اقتصادی و مالی به طور حتم این پیامدهای مثبت را به همراه دارد و نگاه فعالان ارزهای دیجیتال در ایران به آن مثبت است. با این وجود، استفاده از رمزارزها برای بازرگانان ایرانی بدون چالش نیست.
چالش نخست در استفاده تجار ایرانی از ارزهای دیجیتال به برجام باز می گردد. اما چطور؟ امکان رصد همه جابه جایی ها در بلاکچین وجود داد. همه انتقال ها به طور غیرقابل تغییر ثبت می شود. زمانی که امکان رصد انتقال ها وجود دارد، باید استفاده از ابزارها را به درستی بررسی کنیم و ببینیم می خواهیم از کدام گروه از ارزهای دیجیتال در مراودات استفاده کنیم. بخشی از ارزهای دیجیتال که به عنوان stablecoin شناخته می شوند، ارزش ثابت دارند. این ارزها به طور عمده با پشتوانه دلار کار می کنند، به شرکت های آمریکایی مربوط اند و طبیعی است که از قوانین مالی در آمریکا پیروی می کنند. گردش در بازار این رمزارزها با تمرکز و کنترل کامل انجام می شود. بنابراین استفاده بازرگانان ایرانی از این رمزارزها منوط پیروی از شرایط حاکم بر بازار آن هاست و این مسئله به مذاکرات برجام مربوط است.
چالش دوم، نوسان های شدید در بازار رمزارزهاست. نوسان ارزش در مورد بعضی از ارزهای دیجیتال در 24 ساعت به بیش از 10 درصد هم رسیده است. این یعنی زیان مالی برای بهره برداران از ارزهای دیجیتال. طبیعی است در فرایند تجارت، امکان یافتن راه حل هایی برای غلبه بر چالش های ناشی از نوسان ارزش این ارزها وجود دارد. با این وجود استفاده از این راه حل ها به آگاهی بازرگانان مربوط است.
چالش سوم، به رسمیت شناختن ارزهای دیجیتال به عنوان ابزار مبادله توسط طرف های معامله است. در شرایط امروز جهان، اگر بازرگان ایرانی بخواهد از ارزهای دیجیتال استفاده کند، به محدودیت در انتخاب دچار می شود چراکه همه تجار بین المللی حاضر به مبادله با ارزهای دیجیتال نیستند. این ارزها به اندازه ای در فضای تجارت بین الملل فراگیر نشده که انتخاب آن، قدرت مانور تاجر ایرانی را کاهش ندهد. ممکن است بازرگان ایرانی به «گران خریدن» یا «ارزان فروختن» مجبور شود.
برای غلبه بر این چالش ها، شناخت بازرگانان از ارزهای دیجیتال به عنوان ابزار مبادله در تجارت اهمیت دارد. مهم ترین کار برگزاری دوره های آشنایی با فناوری بلاکچین و ارزهای دیجیتال برای بازرگانان در اتاق بازرگانی است. استفاده از ارزهای دیجیتال در مبادلات تجاری منوط به مدیریت این چالش هاست اما باید گفت بخش خصوصی می تواند این چالش ها را مدیریت کند و ورود سازمان های دولتی، به حساسیت بیشتر دامن می زند.