
بانک کانادا اخیراً تلاش کرد با افزایش نرخ بهره از نیم درصد به یک درصد، تلاشی برای مقابله با تورم انجام بدهد؛ با این حال همچنان احتمال وقوع رکود بالا است
آینده نگر/منبع: سیتیوی
این روزها قیمت بنزین در کانادا دارد رکوردشکنی میکند و در این مرحله تقریباً تبعاتش روی هرچیزی که فکرش را بکنید، از قیمت کالاهای مصرفی گرفته تا رفتار مصرفکنندگان، تاثیر گذاشته است. بیراه نیست که فکر کنیم این تاثیر دومینویی برای آینده کانادا دردسرساز خواهد بود. با این حال برخی از کارشناسان معتقدند از آنجایی که قیمت بنزین در اروپا از مدتی پیش بالاتر از آمریکای شمالی بوده، نباید نگران بود چون قیمتها در آمریکای شمالی تازه دارد خودش را به سطح اروپا میرساند.
عدهای دیگر اما میگویند جغرافیای وسیع کانادا و کمبود وسایل حمل و نقل عمومی قابل اعتماد در مسیرهای طولانی از جمله نبود خطوط ریلی در برخی مسیرها باعث شده که استفاده از خودرو در این کشور زیاد باشد و بنابراین افزایش قیمت بنزین و تاثیر آن بر آینده اقتصاد کانادا را نمیتوان دستکم گرفت؛ به خصوص با توجه به اینکه این شرایط، هزینه حمل بار را بهشدت تحت تاثیر قرار داده است.
حامیان انرژی سبز در کانادا وضعیت بهوجودآمده در باب بنزین را زنگ بیدارباشی برای توجه بیشتر دولت به انرژیهای تجدیدپذیر و استفاده از تکنولوژیهای پاک مثل هیدروژن و نیز استفاده از خودروی برقی خواندهاند اما این مسئله در کوتاهمدت قابل انجام نیست. از آنجا که قیمتها به صورت ناگهانی افزایش یافتهاند، بخش زیادی از طبقه کمدرآمد در جامعه کانادا به صورت مستقیم از افزایش هزینه حمل و نقل ضربه خوردهاند. چنین طبقهای قادر به تهیه خودرو برقی یا استفاده از گزینههای مشابه نخواهد بود.
نرخ تورم در کانادا در ماه مارس به ۶.۷ درصد رسید که سریعترین افزایش نرخ تورم سالانه ظرف سه دهه اخیر در کانادا بود. در مورد سوخت میتوان این را به یقین گفت که بعد از جنگ اوکراین قیمت بهشدت روند صعودی گرفت چون کانادا جزو کشورهایی بود که واردات نفت روسیه را متوقف کرد و این باعث کاهش عرضه شد.
اگر چین به زودی از قرنطینههای کرونایی و محدودیتهای ناشی از آن خارج شود و تقاضای جهانی برای نفت همچنان رو به افزایش باشد، وضعیت قیمت بنزین حتی ممکن است بدتر شود. درواقع افق روشنی در زمینه کاهش قیمت بنزین در کانادا دیده نمیشود.
یک نظرسنجی که اخیراً در کانادا انجام شده نشان میدهد ۶۶ درصد از مردم به خاطر افزایش قیمت بنزین درباره برنامه سفرهای تابستانی خود تجدیدنظر کردهاند. این به معنی مشکلات جدید در بخش گردشگری و درآمدزایی محلی در کانادا خواهد بود و طبعاً روی رشد اقتصادی این کشور هم تاثیر منفی خواهد گذاشت.
در همین میان و در شرایطی که تورم نه تنها اقتصاد کانادا بلکه بسیاری از اقتصادهای جهان را تحت تاثیر قرار داده، نگرانیهای جدی درباره وقوع رکود اقتصادی نیز در این کشور به وجود آمده است. بعد از آن که دویچهبانک پیشبینی کرد اقتصاد آمریکا به زودی وارد رکود خواهد شد، مقامات کانادایی هم به احتمال وقوع شرایط مشابهی در کانادا اشاره کردند.
از آنجا که بعد از جنگ اوکراین، تحریمهایی از سوی آمریکا، کانادا و اروپا علیه روسیه اعمال شده است احتمال اینکه اختلالهای بزرگتر از قبل در زنجیره تامین کالاهای مختلف به وجود بیاید هم زیاد شده است و این هم به افق آینده اقتصاد کانادا ضربه میزند. بانک کانادا اخیراً تلاش کرد با افزایش نرخ بهره از نیم درصد به یک درصد، تلاشی برای مقابله با تورم انجام بدهد. با این حال همچنان احتمال وقوع رکود بالا است. این روزها سرمایه گذاریها در کانادا کاهش پیدا کرده و به نظر میرسد که کاهش تقاضا هم بازار این کشور را فراگرفته است.
با این حال، برخی کارشناسان معتقدند احتمال ورود کانادا به رکود تورمی هم زیاد است. به صورت معمول، رکود باعث تورم انقباضی میشود چون تقاضا برای کالاها کاهش مییابد. اما در بدترین حالت، رکود تورمی رخ میدهد؛ یعنی شرایطی که تورم بالاست و رشد اقتصادی بد است و نرخ بیکاری هم بالاست. این وضعیتی است که در دهه ۱۹۷۰ میلادی در کانادا مشاهده میشد.
کارشناسان زیادی در کانادا از این بابت ابراز نگرانی کردهاند. روسیه بزرگترین تولیدکننده منابع در جهان بوده و اگر بخواهد جنگ اوکراین را ادامه بدهد، فشار قیمتی روی تمام منابع ادامه خواهد یافت؛ چون عرضه کالاهای زیادی -از گندم گرفته تا نفت- در بازار باز کم خواهد شد.
با این حال این نظر هم وجود دارد که وضعیت آینده اقتصاد کانادا را در کنار اقتصاد آمریکا باید بررسی کرد و از آنجا که برخی نهادها از جمله گلدمن ساکز پیشبینیشان درباره آینده اقتصاد آمریکا منفی نیست، امیدواری به بهبود آینده اقتصاد کانادا هم وجود دارد.