اثر تردید حرفه ای در جهان حسابرس ها

آنچه اعتماد سرمایه گذاران را می کشد

حسابرسی فراتر از جهان حسابداری است. ریسک عدم کشف تقلب، ریسک کنترل ها، شناخت صنعت و عملیات شرکت، و دست یابی به مدارک قانع کننده، از چالش های جدی  در جهان حسابرسی است. درک حسابرس در ارزیابی اطلاعات اثر مهمی بر فرایند کار او دارد. عوامل زیادی بر درک حسابرس در ارزیابی اطلاعات اثر می گذارد و یکی از این عوامل، تردید حرفه ای خود حسابرسان است.

جهان تجارت پیچیده است. پیاده سازی استانداردهای مبتنی بر اصول، استفاده از ارزش های جاری و به کارگیری قضاوت ها و برآوردهای مدیریت در تعیین تخمین ارزش دارایی ها و بدهی ها، به کارگیری اوراق مشتقه و تعیین ارزش آن ها از جمله مواردی است که به پیچیدگی فزاینده حسابداری و صورت های مالی می انجامد. در این بین، مسئله تردید حرفه ای حسابرس اهمیت بسیاری دارد چراکه بر همه امور در جهان حسابرسی اثر می گذارد.

تردید حرفه ای از ویژگی های رفتاری حسابرس است که در سال های اخیر، بیشتر مورد توجه قرار گرفته است. بعضی منتقدان می گویند علت شکست های حسابرسی و از دست رفتن اعتماد سرمایه گذاران ناشی از اثربخشی  نامناسب تردید حرفه ای از سوی حسابرسان است. درک صحیح از مفهوم تردید حرفه ای و اجرای مناسب آن توسط حسابرسان به ارتقای کیفیت حسابرسی منجر می شود. با این حال، در این سال ها به دلیل عدم درک صحیح از مفهوم تردید حرفه ای، برای پژوهشگران و استانداردگذاران چالش هایی ایجاد کرده است. آن ها در نهایت تلاش کردند با تقسیم تردید حرفه ای به دو بخش شخصیت محور و اکتسابی کمی از ابهام این مفهوم کم کنند.

 در بررسی ها تردید حرفه ای شخصیت محور، نوعی تردید است که پیش از تجربه حسابرسی، آموزش و یا شناخت از صاحب کار در حسابرس شکل می گیرد و تردید حرفه ای اکتسابی پس از تجربه حسابرسی تصمیم حسابرس را تحت تاثیر قرار می دهد.

علاوه بر سطح تردید حرفه ای، شناخت قبلی حسابرس از صاحب کار هم بر انجام امور حسابرسی اثر می گذارد. یعنی زمانی که حسابرس می خواهد به بررسی تحریف  رخ داده در فرایند حسابرسی بپردازد، تصمیم که اتخاد می کند، متاثر از شناخت او، چه مثبت و چه منفی،  از صاحب کار است.

برای مطالعه بیشتر مقاله «بررسی رابطه تردید حرفه ای، شناخت صاحب کار و قضاوت حسابرس» را بخوانید. این مقاله در نشریه دانش حسابداری در بهار سال 1401 منتشر شده است.