ممنوعیت ورود آیفون چه تبعاتی خواهد داشت؟

تلاطم سیاستگذاری اشتباه دربازار موبایل

تاریخ 1401/03/01 ساعت 13:34

طبق آمارها سهم برند اپل از گوشی‌های بالای ۶۰۰ دلار، بسیار بیشتر از دیگر برندها مانند سامسونگ و شیائومی است.

چند روز بعد از توقف ثبت سفارش برای واردات آیفون؛ امروز رسما دبیر انجمن واردکنندگان موبایل اعلام کرد:« واردات تمامی مدل های آیفون به کشور ممنوع شد.» به اعتقاد کارشناسان این تصمیم و سیاستگذاری جدید در بازار گوشی همراه می تواند تبعات منفی بسیار زیادی داشته باشد و به افزایش قیمت گوشی آیفون دربازار به شدت دامن بزند؛ تصمیمی که اصلا معلوم نیست چرا به یکباره گرفته شده است البته مجلس با استناد به لزوم صرفه‌جویی ارزی در شرایط تحریم، بر ضرورت توقف واردات گوشی‌های آی‌فون به‌عنوان کالایی لوکس تاکید دارد. این درحالی است که این ممنوعیت، تقاضا را به سوی پرچمداران برندهای دیگر که قیمتی مشابه آی‌فون دارند منتقل می‌کند و خواسته سیاستگذار برآورده نخواهد شد. از ابتدای سال جاری، زمزمه‌ هایی درباره ممنوعیت واردات گوشی‌های برند آمریکایی اپل به گوش می ‌رسید. «حسن شجاعی»، رئیس کمیسیون اصل نود مجلس پیش از این گفته بود تا پایان نیمه اول سال جاری، موضوع اجرای سختگیرانه ممنوعیت واردات کالاهای آمریکایی و لوکس، به خصوص گوشی‌های آیفون را به سرانجام خواهند رساند و خواستار ممنوعیت گوشی های برند اپل شده بود؛ اتفاقی که رسما رخ داد.

اما کارشناسان معتقدند سیاستگذاری ممنوعیت واردات گوشی های اپل برای ایجاد صرفه‌جویی ارزی، موفقیت‌ آمیز نخواهد بود و تنها قیمت این گوشی‌ ها افزایش قابل توجهی پیدا خواهد کرد و حتی دیگر گوشی‌های بازار نیز از این گرانی متاثر می‌شوند. مدتی است که منبع تامین ارز گوشی‌های بالای ۶۰۰ دلار بازار تغییر کرده و دیگر ارز نیمایی به واردات این دسته گوشی‌ها اختصاص نمی‌یابد. درعوض مقرر شده تا تامین ارز این منظور از طریق تهاتر با ارز حاصل از صادرات خشکبار انجام شود. از هفته گذشته، زمانی که وارد کنندگان قصد داشتند سفارش‌های خود را برای تخصیص ارز در سامانه ثبت کنند، با پیامی مواجه شدند که در آن عنوان شده بود: «امکان ثبت سفارش تلفن همراه با برند اپل تا روز شنبه ۳۱ اردیبهشت ماه وجود نخواهد داشت.» و حالا در اول خرداد رسما واردکنندگان با ممنوعیت واردات مواجه شده اند.

حدود یک ماه پیش، علی خضریان، سخنگوی کمیسیون اصل نود قانون مجلس هم در گفت‌وگو با صدا و سیما به زمزمه‌ها درباره احتمال ممنوع شدن واردات گوشی‌های آی‌فون واکنش نشان داد و گفت: «طبق قولی که از وزارت صمت و وزیر اقتصاد گرفته ‌ایم قرار است تا نیمسال اول سال ۱۴۰۱، با پیگیری پرونده این موضوع جلوی واردات محصولات این برند گرفته شود و اجرای این طرح کامل شود.» آنچه در گفته‌های مسوولان پیرامون لزوم ممنوعیت گوشی‌های لوکس بیش از همه جلب‌توجه می‌کند، تاکید بسیار زیاد آنها بر برند اپل و گوشی‌های آی‌فون است. این درحالی است که گوشی‌های پرچم‌دار برندهای دیگری مانند سامسونگ نیز قیمت مشابهی دارند و از نظر ارزبری در شرایط یکسان قرار دارند. اما حساسیتی نسبت به ممنوعیت واردات آنها وجود ندارد.

طبق گزارش‌های گمرک، در سال گذشته در مجموع ۲/ ۴ میلیارد دلار گوشی از مبادی رسمی وارد ایران شده است که بیش از ۳/ ۱ میلیارد دلار به گوشی‌های بالای ۶۰۰ دلار اختصاص دارد که ۲/ ۳۲ درصد ارزش کل واردات گوشی را دربرمی‌ گیرد. این در حالی است که از نظر تعداد، گوشی‌های بالای ۶۰۰ دلار فقط ۲/ ۶ درصد از کل سهم داشته است؛ به‌طوری که در سال گذشته از مجموع ۷/ ۱۷ میلیون دستگاه وارد شده ۱/ ۱میلیون دستگاه برای بالای ۶۰۰ دلار بوده است. در اظهارات اخیر سیاستگذاران چنین استدلال می‌شود که چون در جنگ اقتصادی و شرایط تحریم هستیم، صرف منابع ارزی برای کالای غیرضروری معقول نیست و بهتر است جلوی واردات کالاهایی که ارزبری زیادی دارند و در عین حال ماهیت لوکس دارند گرفته شود. طبق آمارها سهم برند اپل از گوشی‌های بالای ۶۰۰ دلار، بسیار بیشتر از دیگر برندها مانند سامسونگ و شیائومی است. سخنگوی انجمن واردکنندگان موبایل معتقد است: ممنوعیت ورود آی‌فون باعث افزایش گرایش به پرچم‌داران برندهای دیگر مثل سامسونگ می‌شود و عملا منابع ارزی صرفا صرف برند دیگری می‌شود. در نتیجه چنانچه هدف صرفه‌جویی ارزی در شرایط تحریم است، صرفا با ممنوع کردن برند اپل و گوشی آی‌فون این خواسته محقق نخواهد شد.»