آمارهای رسمی باوجود بارش های روزهای گذشته نشان می دهد

سدها تشنه تر از همیشه

تازه‌ترین اطلاعات وزارت نیرو از کاهش ۴۰ درصدی ورودی آب به سدها و خالی بودن 63درصد ظرفیت مخازن حکایت دارد این آمارها در شرایطی منتشر می شود که در روزهای گذشته چند استان شاهد بارش های سیل آسا بوده و بسیاری به اشتباه تصور می کنند که بحران آب حداقل در بخشی از استان ها برطرف شده است. گزارش جدید وزارت نیرو نشان می دهد در شرایط فعلی فقط 18میلیارد و 700میلیون مترمکعب آب در مخازن سدها وجود دارد که البته بخش قابل ‌توجهی از این مقدار نیز به‌عنوان حجم مرده و آب غیرمفید، قابل بهره‌برداری نیست. گزارش دفتر اطلاعات و داده‌های آب کشور نشان می دهد شرایط مساعد نیست و 63درصد ظرفیت سدهای کشور در دوره پرباران پاییز خالی مانده است.

ظرفیت مخازن سدهای بزرگ که بخش قابل‌توجهی از بار تأمین آب شرب به آنها اختصاص دارد، ۵۰میلیارد و ۵۰۰میلیون مترمکعب است که در آخرین آمارها، میزان ذخایر آنها به ۱۸میلیارد و ۷۰۰میلیون مترمکعب معادل 37درصد رسیده است؛ درحالی‌ که در زمستان پارسال باوجود خشکسالی، بیش از 55 درصد ظرفیت مخازن پر آب بود و در زمستان 2سال قبل که کشور از نظر بارندگی در شرایط نرمالی قرار داشت میزان پرشدگی سدها از 60درصد فراتر رفته بود. کسری 9میلیارد مترمکعبی آب در مخازن سدها نسبت به سال قبل و کسری 12میلیارد مترمکعبی نسبت به 2 سال پیش، موضوعی است که می‌تواند شرایط سختی برای تأمین آب شرب در بهار و تابستان سال آینده ایجاد کند و برای جلوگیری از آن، باید از هم‌اینک فکری برای مدیریت مصرف و جلب مشارکت حداکثری مشترکان آب شرب شود.

در سال آبی جدید تا پایان 11 دی ماه میزان کل حجم ورودی آب به سدهای کشور معادل 5 میلیارد و 140میلیون مترمکعب بوده است که معادل 40درصد نسبت به‌ مدت مشابه در سال آبی گذشته کاهش نشان می‌دهد. البته شدت کاهش ورودی آب برای همه سدهای کشور یکسان نیست؛ اما برخی از سدهای کشور که دچار شرایط ناگوار خشکسالی هستند، امسال نیز وضعیت بدی را تجربه می‌کنند و همین مسئله به کاهش شدید تراز آبی آنها منجر شده است. در استان‌های خوزستان و تهران، میزان پرشدگی متوسط مخازن طی سال آبی جاری به ترتیب 42درصد و 18درصد است. البته آنچه در مورد پرشدگی سدها اهمیت دارد، میزان آب مفید سدهاست درحالی‌که آمارهای دفتر اطلاعات و داده‌های آب کشور فقط به کل موجودی آب اعم از آب مرده و مفید اشاره دارد. همچنین یک ماه پیش، فرهاد ایزدجو، مدیرعامل سازمان آب و برق خوزستان نیز گفته بود فقط 4درصد از حجم مفید مخازن سدهای این استان دارای آب است.

البته اگرچه شرایط آبی سدها نامطلوب است و همچنان نشانه‌های بارزی از عقب‌ماندگی بارش‌های کشور نسبت به میانگین 53ساله وجود دارد اما در روزهای اخیر سامانه‌های بارشی در کشور فعال شده‌ اند و این امید وجود دارد که لااقل بخشی از نیازهای آبی بخش کشاورزی از این طریق تأمین شود.