مطالعه انجام شده توسط مجمع جهانی اقتصاد نشان داد که مردم انتظار دارند دولتها بار اصلی را در روند بازسازی اقتصاد بر دوش بکشند و سیاستهایی وضع کنند که روند احیای اقتصادی را تسریع کند
آینده نگر/ ترجمه مونا مشهدی رجبی، مجمع جهانی اقتصاد
با سرعت گرفتن فرایند واکسیناسیون در دنیا، امید به احیای اقتصاد در دنیا بالا گرفته است. از مدتها قبل در مورد الگوی رشد اقتصادی دنیا گزارشهای زیادی ارائه شد و اخیراً در مورد الگوی رشد K شکل که وابسته به سهم افراد واکسینهشده در کشور است بیش از پیش تاکید میشود.
اما مطالعات نشان میدهد دیدگاه مردم در کشورهای مختلف در مورد نحوه گذر از این روزها و تجربه زندگی عادی متفاوت است. مجمع جهانی اقتصاد به همراه موسسه مطالعاتی Ipsos مطالعهای را در ۲۹ کشور دنیا انجام داد و دیدگاه مردم را در مورد وضعیت اقتصادی در دوره پساکرونا و نگرانیهای اصلی آنها پرسید. بالغ بر ۲۱ هزار و ۵۰۰ نفر در این مطالعه شرکت کردهاند و نتایج این مطالعات نشاندهنده شکاف زیاد موجود در دنیا است. به طور متوسط ۷ درصد از مردم دنیا تصور میکنند روند بازسازی اقتصاد دنیا شروع شده است و ۱۹ درصد بر این باورند که این تحول طی یک سال آتی اتفاق خواهد افتاد در حالی که ۳۵ درصد از مردم این شرایط را ظرف دو تا سه سال آینده قابل تحقق میدانند و ۳۹ درصد معتقدند بازسازی اقتصاد دنیا بیش از سه سال طول میکشد.
بر مبنای یافتههای این مطالعه ۵۶ درصد از چینیها معتقدند که اوضاع اقتصادی به شرایط عادی بازگشته است و تاثیر بحرانهای اقتصادی ناشی از کرونا در اقتصاد کشورشان محسوس نیست. سهم افرادی که معتقدند بازسازی اقتصادی در چین شروع شده است به علاوه افرادی که معتقدند این روند ظرف یک سال آینده شروع میشود به بیش از ۸۳ درصد از کل افراد مورد مطالعه میرسد. در عربستان سعودی هم وضعیت کم و بیش بر همین منوال است. ۶۳ درصد از افرادی که در عربستان در مطالعه شرکت کردهاند اظهار داشتند که از ابتدای سال جاری میلادی روند بازسازی اقتصادی در کشور شروع شده است و در سال ۲۰۲۲ نشانههای کمی از بحرانهای اقتصادی ناشی از کرونا را در اقتصاد مشاهده خواهند کرد.
مطالعه نشان داده است ۳۸ درصد از هندیها و ۳۸ درصد از امریکاییها بر این باورند که یا بازسازی اقتصادی شروع شده است یا ظرف یک سال آینده شروع خواهد شد ولی در آلمان تنها ۳۱ درصد و در ترکیه ۲۹ درصد از مردم این دیدگاه را دارند. کمترین سطح امیدواری در این زمینه در روسیه گزارش شده است. تنها ۴ درصد از مردم این کشور اعلام کردهاند که روند بازسازی اقتصادی شروع شده است و ۶ درصد بر این باورند که ظرف یک سال آینده بازسازی شروع خواهد شد. بالغ بر ۶۶ درصد از مردم روسیه بر این باورند که برای گذر از تبعات منفی اقتصادی ناشی از کرونا باید بیش از سه سال منتظر بود. کلمبیا، افریقای جنوبی و رومانی هم از این نظر در انتهای فهرست قرار دارند.
چهکسی بزرگترین مسئولیت را در بازسازی اقتصادی بر عهده دارد
سوال مهم دیگری که از افراد پرسیده شد این بود که چهکسی مسئولیت اصلی را در این پروسه بر عهده دارد. آیا دولتها باید بار اصلی کار را بر دوش بکشند یا مردم هم میتوانند در این پروسه به کمک دولتها بیایند. مطالعه انجامشده توسط مجمع جهانی اقتصاد نشان داد که مردم انتظار دارند دولتها بار اصلی را در روند بازسازی اقتصاد بر دوش بکشند و سیاستهایی وضع کنند که روند احیای اقتصادی را تسریع کند. به طور متوسط ۵۳ درصد از مردم شرکتکننده در مطالعه دولتها را مسئول اصلی معرفی کردند ولی ۴۸ درصد در روند بازسازی اقتصادی هیچ اشارهای به نقش دولتشان نکردند. مجمع جهانی اقتصاد بر این باور است که دسته دوم در کشورهایی ساکن بودند که مردم به توانایی دولت در کنترل اوضاع اقتصادی در پساکرونا اعتماد نداشتند و بر این باور بودند که جامعه باید بار اصلی را بر دوش بکشد. در این کشورها از شرکتهای بزرگ و چندملیتی، کسب و کارهای کوچک و حتی افراد ساکن در جامعه به عنوان گروههایی که میتوانند در تقویت سرعت رشد اقتصادی در پساکرونا نقش داشته باشند نام برده شده است.
آمارها نشان میدهد نُه نفر از هر ده نفر شرکتکننده در این مطالعه در روسیه اعلام کردهاند که دولت مسئولیت اصلی برای مدیریت بحران و گذر از مشکلات اقتصادی ناشی از کرونا را بر عهده دارد. دیگر کشورهایی که نقش دولت را در احیای اقتصاد در پساکرونا مهم ارزیابی میکردند عبارت بودند از مجارستان، کره جنوبی، چین، مالزی و عربستان سعودی. بررسیها نشان داده است ۸۸ درصد از مردم مجارستان، ۸۶ درصد از ساکنان کره جنوبی، ۷۸ درصد از چینیها، ۷۳ درصد از مردم مالزی و ۷۰ درصد از ساکنان عربستان سعودی دولت را مهره اصلی در عبور از بحران اقتصادی دوره کرونا میدانند. در این کشورها نقش کسب و کارهای کوچک و مردم در احیای اقتصادی در پساکرونا بسیار کم ارزیابی شده است. در کشورهای اسپانیایی زبان نقش کسب و کارهای کوچک در گذر از بحران کرونا بسیار پررنگ ارزیابی شد.
در انتهای این گزارش، مدیرکل مجمع جهانی اقتصاد با اشاره به این مسئله که دنیا در نقطه عطف مهم و بزرگی قرار دارد و تمامی سران کشورها و دولتها باید برای ایجاد رشدی پایدار در اقتصاد دنیا با هم همکاری کنند نوشت: «دنیا نیاز به یک برنامه جامع و همهجانبه دارد تا بتواند از روزهای سخت کرونایی عبور کند. دولتها باید با هم همکاری کنند تا اصلیترین چالشهای اقتصادی را مدیریت کنند و تقویت نرخ رشد اقتصادی را در کوتاهمدت و بلندمدت برای کشورها و اقتصاد دنیا ایجاد کنند.»
مردم نشانههای بازسازی اقتصادی را چگونه میبینند
سوال دیگری که در این مطالعه از افراد پرسیده شد این است که مردم اصلیترین نشانه بازسازی اقتصادی را چگونه میبینند. از آنها سوال شد که چگونه متوجه بهتر شدن اوضاع و گذر از روزهای سخت کرونایی میشوند و نتیجه بررسیها نشان داد که دو مسئله برای شکلگیری دیدگاه مثبت در افراد بیشترین تاثیر را دارد. اولین مسئله این است که فرصت شغلی در کشور ایجاد شود و اطرافیانشان که در نتیجه همهگیری کرونا بیکار شده بودند بتوانند به بازار کار بازگردند. به طور متوسط ۷۹ درصد از مردم احیای بازار کار را عامل مهمی در تایید روند بازسازی اقتصادی ارزیابی کردند و ۷۸ درصد اظهار کردند ایجاد کسب و کارهای کوچک و جدید در محیط زندگی آنها میتواند نشانهای از شروع روند بازسازی اقتصادی باشد. از نظر این گروه آغاز کارهای تازه که میتواند تصویری از بازگشت امید به آینده و اقتصاد در مردم باشد خود بهترین نشانه برای بازسازی اقتصادی در دنیا است.
۷۲ درصد از افراد مورد مطالعه احیای صنعت توریسم را نشانه احیای اقتصاد میدانستند و سهم افرادی که این دیدگاه را داشتند در کشورهای چین و عربستان سعودی و افریقای جنوبی بیش از دیگر کشورها بود. به طور کلی ۹۰ درصد از ساکنان چین، ۸۵ درصد از ساکنان عربستان و ۸۴ درصد از مردم افریقای جنوبی احیای صنعت توریسم را نشانهای از احیای اقتصاد معرفی کردند در حالی که در کشورهای آرژانتین و روسیه و کلمبیا این فاکتور برای مردم اهمیت کمتری داشت. در کشور آرژانتین ۵۲ درصد از مردم، در روسیه ۵۹ درصد از مردم و در کلمبیا ۶۰ درصد از مردم احیای صنعت توریسم را نشانه احیای اقتصاد معرفی کردند.