چگونه دلالان را کنار بگذاریم؟

عباس آرگون

اگر این روزها می‌بینیم که در فضای اقتصادی دلالان و سودجویان رشد کرده‌اند و از هر فرصتی برای نفع بردن خود استفاده می‌کنند قبل از هر موضوعی باید فضای ایجاد شده در اقتصاد را تحلیل کنیم و ببینیم چه عواملی باعث شده اقتصاد کشور درگیر رفتارهای منفعت طلبانه شود.
یکی از مهم‌ترین دلایل؛ تضعیف بخش‌های مولد و تولید است. سرمایه‌گذاران به‌دلیل اینکه نمی‌توانند آینده را پیش‌بینی کنند و همواره شاهد تعدد تصمیم گیری‌هایی هستند که بعضاً در تضاد با حوزه تولید است، حاضر به انجام فعالیت‌های تولیدی نیستند.
سرمایه گذاری؛ به زمان طولانی نیاز دارد تا به نتیجه برسد بدین جهت اگر اطمینان به آینده وجود نداشته باشد سرمایه‌گذار ریسک سرمایه‌گذاری را متقبل نمی‌شود. اما این امر فرصت را برای گسترش فعالیت واسطه‌ها فراهم می‌کند. نبود فضای مناسب کسب و کار، عدم ثبات قوانین، نوسان نرخ ارز، تغییرات پی در پی آیین نامه‌ها و مقررات و همچنین عدم پیش‌بینی‌پذیری آینده باعث شده است که فضا برای فعالیت دلالان و سودجویان بیش از فعالان اقتصادی و تولیدکنندگان فراهم شود.
اگر شاهد این هستیم که قیمت خودرو، مسکن و امثالهم مرتب تغییر می‌کند به دلایل مطرح شده است. واسطه‌ها با سرعت در چنین فضاهایی وارد می‌شوند تا بتوانند سود ببرند. معتقدم سیاست‌های اشتباه گذشته که مربوط به امسال و سال گذشته نیست باعث شده این روزها اقتصاد ایران از تحریم اثرپذیری بیشتری داشته باشد.
تولید و سرمایه‌گذاری مقوله بلندمدت است یعنی سال‌های خیلی دور باید سیاستگذاران برای رونق تولید برنامه‌ریزی و سرمایه‌گذاران را تشویق به سرمایه‌گذاری می‌کردند. اگر از سال‌های پیش برای صادرات و رسیدن به بازارهای پایدار تلاش شده بود می‌توانستیم بازار برخی از کشورها را با محصولات خود گره بزنیم. این امر حتی می‌توانست جلوی تحریم‌ها را بگیرد. وقتی کشوری به محصولات ایران وابسته باشد حاضر نیست زیربار سیاست‌های تحریمی برود و تمام سعی خود را می‌کند تا سطح همکاری‌هایش را حفظ کند. بدین جهت سیاستگذاران با دیپلماسی قویتر می‌توانند اقتصاد ایران را به اقتصاد جهانی، منطقه‌ای و پیمان‌های موجود پیوند بزنند.
در نهایت باید عنوان کرد، راهکاری که برای فاصله گرفتن از فضای سودجویانه توصیه می‌شود، اصلاح ساختار فضای کسب و کار، توجه ویژه به بخش خصوصی و افزایش دیپلماسی با هدف افزایش صادرات کالا است. اگر سیاستگذاران چنین موضوعاتی را دنبال کنند یقیناً اقتصاد قابل پیش‌بینی و باثبات خواهد شد. ما نباید فضایی ایجاد کنیم که تحریم‌کنندگان براحتی بتوانند ما را تحریم کنند. بستن دست تحریم کنندگان تنها با تعامل و گره خوردن منافع اقتصادی کشورها با ایران میسر است.
نکته دیگری که ذکر آن ضروری است پایبند بودن به برنامه‌های توسعه‌ای و بلند مدت است. با تغییر ریاست جمهوری و وزیر نباید برنامه‌های ابلاغی را کنار بگذاریم. تمام سیاستگذاران باید خود را ملزم به اجرای برنامه ششم و استراتژی توسعه صنعتی کنند تا اتفاق‌های خوشایند در اقتصاد رخ دهد.

 

منبع : روزنامه ایران