اگر میخواهید درباره دور زدن تحریمهای نفتی بدانید و اینکه چه میزان صادرات داشتهایم، خواندن این بخش به شما توصیه میشود.
آینده نگر
«ایران آماده است در صورت پیروزی جو بایدن در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا، نفت بیشتری صادر کند.» «جو مکمونیگل»، رئیس مجمع بینالمللی انرژی به تازگی در گفتوگو با بلومبرگ از چشمانداز تولید و صادرات نفت ایران در صورت خروج دونالد ترامپ از کاخ سفید گفته است. مکمونیگل معتقد است چنانچه بایدن پیروز کارزار انتخاباتی آمریکا باشد، ایران میتواند سطح تولیداتش را به سرعت بازیابی کرده و میزان صادرات روزانهاش را به 2میلیون بشکه در روز برساند. بانک ژاپنی MUFG هم میگوید: صلح بایدن با ایران میتواند «تغییردهنده بازی» برای بازار نفت باشد. احسان خمان، رئیس تحقیقات خاورمیانه و شمال آفریقا در بانک ژاپنی MUFG درباره اثر انتخاب بایدن بر نفت ایران میگوید: چنانچه ترامپ برای بار دوم در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا رای بیاورد، تحریمها علیه ایران ادامه خواهد داشت اما اگر بایدن پیروز این انتخابات باشد، صادرات نفت خام ایران میتواند تا پایان 2021 به 8/ 1 تا 4/ 2 میلیون بشکه در روز افزایش پیدا کند. گفتهای که هلیما کرافت، از مشهورترین تحلیلگران کالایی والاستریت هم آن را تایید کرده: «پیروزی جو بایدن در انتخابات سال جاری میتواند برای قیمت نفت منفی باشد؛ چراکه بایدن احتمالا موضع ملایمتری در برابر ایران اتخاذ میکند و تحریمها را برمیدارد که راه را برای بازگشت میلیونها بشکه نفت ایران به بازار باز خواهد کرد.»
روزی که بیژن نامدار زنگنه به بهارستان رفت تا از«صادرات مویرگی نفت» در دوران تحریمها بگوید، تایید و تاکیدی بود بر اینکه ایران سعی میکند با دور زدن تحریمها، نفت را به بازار جهانی عرضه کند. قبل از آن بارها رسانههای خارجی از اعداد و ارقام نفتی ایران گفته بودند؛ اعدادی که نشان میدهد صادرات نفت ایران به موضوعی رازآلود تبدیل شده و مسئولان از اعلام ارقام صادراتی خودداری میکنند.
در هفته اول شهریورماه گزارشهای بینالمللی از ردیابی تانکرها و اعداد و ارقامی گفتند که ایران توانسته تا حدودی تحریمهای امریکا را دور بزند؛ اینکه ایران روزانه ۶۰۰ هزار بشکه نفت صادر میکند. طبق اطلاعات وبسایت شرکت «تنکر ترکرز دات کام»، این کشتیها معمولاً خاموش هستند تا امکان ردیابی آنها وجود نداشته باشد. آمار آمریکا متوسط صادرات روزانه نفت ایران را ۲۲۷ هزار بشکه در روز نشان میدهد. همچنین سیانبی نیوز در گزارشی نوشته که بعد از اعلام تحریم امریکا برای نفت ایران، تانکرهای نفتی، نفت ایران را مخفیانه و بدون داشتن پرچم حمل میکنند. به گزارش اویل پرایس، اطلاعات وبسایت شرکت «تنکر ترکرز» نشان میدهد صادرات نفت ایران بسیار بیشتر از آن چیزی است که آمار آمریکا نشان میدهد. طبق این گزارش، یک شرکت تحقیقاتی، اقدام ایران در دور زدن تحریمها را به «رقصی پیچیده» توصیف کرده است. رقصی که در آن تانکرهای ایرانی و خارجی تحریمهای امریکا را دور میزنند. در پی تحقیقات انبیسی نیوز مبنی بر ادعای حمل مخفیانه نفت ایران به دلیل تحریمهای امریکا، مشخصشده است که 4 نفتکش از اعلام پرچمهای خود خودداری کردهاند.
همچنین دهم مردادماه «انبیسی نیوز» در گزارشی نوشته بود که 15 نفتکش تحت پرچمهای مختلف ردیاب خود را دستکاری کردهاند تا تحریم صادرات نفتی ایران را دور بزنند. این گزارش از چهار کشتی به نامهای Giessel، Ekaterina، Lerax و Amfitriti نام برده که زیر پرچم ایالت سنت کیتس و نوویس جزیره کارائیب قایقرانی میکردند. پنج روز پسازاین گزارش، رجیستری ایالت سنت کیتس و نوویس تصمیم گرفت که دیگر اجازه ندهد نفتکشها زیر پرچم این کشور حرکت کنند. قبل از آن هم انبیسی نیوز در گزارشی نوشته بود که ایران برای مخفی کردن صادرات نفت خود، در تاریکی بازی میکند. گزارشها از روند صادرات نفت ایران ادامه دارد تا اینکه رویترز در گزارشی نوشته براساس نتیجه ردیابی تانکرها، صادرات نفت ایران در مهرماه برخلاف تحریمهای ایالاتمتحده بهشدت افزایشیافته است. موضوعی که راه نجات ایران از اقتصاد مشکلدارش است.
ایران همچنان تلاش میکند برای صادرات نفت و حفظ جایگاهش در آینده این بازار؛ پس از اجرای توافق برجام در دیماه 94، ایران در کمتر از شش ماه تولید روزانه نفت را به حدود 4 میلیون بشکه در روز رساند و به احیای سهم بازار خود پرداخت. از وقتی که در اکتبر 2018، تحریمها دوباره علیه ایران اعمال شد، برآورد اولیه صادرات نفت خام ایران بیش از یکمیلیون بشکه در روز متغیر بود، چراکه مکانیابی کشتیها دشوار بود. تنظیمات برنامه نفتکشها و تغییرات هفتهبههفته ارزیابیها پیچیدهتر شده بود. از زمان اعمال مجدد تحریمهای ایالاتمتحده، ایران ارائه ارقام تولید به اوپک را متوقف کرده و به همین دلیل ارزیابی نتایج سختتر شده است.
اما آنچه گفته میشود اینکه چین همچنان واردکننده نفت از ایران است و برخی از مقصدهایی که مشخص نیست؛ دادههای رسمی چین هم نشان میدهد که چین در ماه ژوئیه روزانه 120 هزار بشکه نفت از ایران وارد کرده است. این درحالیکه در ماه ژوئن چنین وارداتی صورت نگرفته بود. طبق گزارش اویل پرایس، واردات نفت چین از ایران بین ژانویه تا ژوئیه امسال بهطور متوسط 77 هزار بشکه در روز بوده است که نه برابر کمتر از ارقامی است که امریکا هنوز دوباره صنعت نفت و صادرات نفت ایران را تحریم نکرده بود. گزارشهای مختلف و تحقیقات و شرکتهای ردیابی نفتکشها نشان میدهد که چین نفتی بیش از گزارشهای رسمی از ایران دریافت کرده است. به گزارش اویل پرایس، دادههای شرکتهای مختلف درباره واردات نفت چین از ایران تقریباً یکسان است. اما شرکتهای ردیابی تانکرهای نفتی متوسط یک تانکر شدهاند که سعی کرده است منشأ نفت ایران به مقصد چین را با برچسب نفت اندونزی پنهان کند. ایران برای صادرات نفت تلاش میکند و مسئولان چشم دوختهاند به نتایج انتخابات آمریکا، شاید اتفاقی بزرگ برای نفت ایران بیفتد، شاید خیز تابستانه نفتی مقدمهای برای پرش در پاییز باشد.
چرا باید بخوانید؟
اگر میخواهید درباره دور زدن تحریمهای نفتی بدانید و اینکه چه میزان صادرات داشتهایم، خواندن این بخش به شما توصیه میشود.