محرومیت صنایع ایران از واحدهای تحقیق و توسعه و اقتصاد منهای R&D زمینه غیررقابتی شدن صنایع ایران را فراهم کرده است.
در خردادماه سال 95، قصه تلخ آب رفتن خط تولید در کارخانه مشهور ارج پیچید و پای رسانه ها را به سه راه ارج جاده مخصوص کرج رساند. محمدرضا حسینی، مدیرعامل ارج در آن زمان در پاسخ به این سوال که چرا سرنوشت ارج اینگونه تلخ شد گفت:« این را باید بپذیریم که در ایران واحدی به نام تحقیق و توسعه نداریم. هیچ جایی در ایران طراحی محصولات را با توجه به نیازهای بازار انجام نمی دهد که کارخانه های داخلی سراغش بروند و بخواهند طرح بدهد. واحدهای تحقیق و توسعه در حال حاضر در سراسر جهان حرف اول را می زنند. این واحدها در تمام دنیا برای شرکت ها بطور محرمانه تحقیق می کنند. ایده پردازی می کنند و بعد کارخانه ها اقدام به تولید محصول می کنند و محصول هم فروش می رود. ما چنین شرکت هایی در ایران نداریم، در نتیجه کارخانه ها نتوانستند مدل های جدید را به بازار عرضه کنند».
محرومیت صنایع ایران از واحدهای تحقیق و توسعه و اقتصاد منهای R&D زمینه غیررقابتی شدن صنایع ایران را فراهم کرده است و به محض باز شدن درهای واردات هیچ توانی در پاسخگویی به تقاضای داخل و رقابت با مشابه خارجی وجود ندارد. رنج اقتصاد ایران از عدم وجود این واحدها درحالی است که هزینه های تحقیق و توسعه در جهان طی ده سال اخیر به طور میانگین در هر سال 6.7 درصد رشد کرده است.
در سال 2015 کشورها در سراسر جهان برای تحقیق و توسعه 1.918 میلیارد دلار هزینه کرده اند درحالیکه این میزان در سال 2000، 722 میلیارد دلار و در سال 2010، 1.415 میلیارد دلار بوده است. آمریکا در بین کشورهای جهان در سال 2015 بیشترین هزینه را در بخش تحقیق و توسعه پرداخته که رقمی معادل 495.1 میلیارد دلار یعنی 26 درصد از کل هزینه های تحقیق و توسعه در جهان است.
در سال 2015، هزینه تحقیق و توسعه در چین به 408.8 میلیارد دلار رسیده است. چین با این میزان سرمایه گذاری در بخش تحقیق و توسعه در جایگاه دوم جهان قرار گرفته و پس از این کشور، ژاپن ایستاده که در سال 2015، 170 میلیارد دلار برای تحقیق و وتوسعه هزینه کرده است. کشورهای آسیای شرقی و جنوب شرقی آسیا و آسیای جنوبی طی چند سال گذشته 25 درصد از کل هزینه های تحقیق و توسعه جهان را به خود اختصاص داده اند و در مقابل سهم اتحادیه اروپا کاهش یافته و به 20 درصد رسیده در حالیکه در سال 2000، 25 درصد بوده است.
اما در ایران توسعه واحدهای R&D در شرایط کنونی به دلیل دشواری دسترسی به فناوری های روز دنیا و مشکلات پیچیده بخش خصوصی که بخشی از آن ناشی از تحریم و بخشی دیگر ناشی از موانع داخلی تولید است، یک مسئله دست نیافتنی در صنایع به نظر می رسد و به همت جمعی دولت برای حمایت بیشتر از صنایع نیازمند است.