یک روز پیش از شروع دور جدید تحریم ها اتفاق افتاد:

هواپیماهایی برجامی روی باند مهرآباد جا خوش کردند

درست یک روز پیش از آنکه دور جدید تحریم های آمریکا بعد از خروج این کشور از برجام آغاز شود؛ پنج فروند هواپیمای شرکت ای تی آر (ATR) که در جریان برجام از سوی ایران خریداری شده بود؛ در فرودگاه مهرآباد تهران به زمین نشست؛ هواپیماهایی که تحویل آن ها به ایران به نوعی می توانند نمادی از مخالفت بسیاری از کشور و شرکت های بین المللی با تحریم های مجدد ایران باشد.

اگرچه که در ماه های گذشته بسیاری از شرکت های بین المللی به دلیل نگرانی از تشدید تحریم ها و جریمه های سنگین آمریکا، ایران را ترک کرده اند و یا گفته اند که همکاری های خود با ایران را خاتمه می دهند؛ اما مسئولان شرکت ای تی آر عنوان کرده اند در صورتی که نتواند تعداد هواپیماهای مقرر خود را به ایران تحویل دهد، متحمل ضرر و زیان قابل توجهی خواهد شد. شرکت ای تی آر (ATR) که یک شرکت هواپیماسازی فرانسوی – ایتالیایی مستقر در تولوز فرانسه است، بعد از توافق هسته‌ای برجام ایران قرار شد ۲۰ فروند هواپیمای سایز کوچک و متوسط را تحویل شرکت هواپیمایی ایران ایر دهد. این شرکت امیدوار است تا در زمان باقی مانده به شروع دور دوم تحریم های آمریکا (آبان ماه) که شامل تحویل هواپیما هم می شود، بتواند تعداد دیگری از هواپیماهای سفارش داده شده توسط ایران را تحویل دهد. امروز خبرگزاری رویترز هم در گزاشی نوشت:« به نظر می رسد که شرکت فرانسوی – ایتالیایی ای تی آر (ATR) به دنبال راهی برای تحویل هر چه زودتر تعداد هواپیماهای مقرر خود باشد تا قبل از اعمال نهایی و بازگشت تحریم های اقتصادی، تمامی ۲۰ فروند هواپیمای ATR وارد ناوگان هوایی ایران شده باشد.»

بعد از توافق هسته ای برجام در سال ۲۰۱۵ میلادی و برداشته شدن تحریم های اقتصادی، شرکت هواپیمایی ایران ایر قرارداد خرید و تهیه ۲۰۰ فروند هواپیما را با غول‌های هواپیماسازی جهان همچون بوئینگ آمریکا، ایرباس اروپا و شرکت فرانسوی- ایتالیایی ای تی آر به امضا رساند تا بتواند به نوسازی و بازسازی ناوگان حمل و نقل هوایی خود اقدام کند. شرکت هواپیمایی ای تی آر پیش از این هم 8 فروند هواپیما به ایرانی تحویل داده بود که با فرود 5 فروند هواپیمای جدید، تعداد کل هواپیماهای ای تی آر تحویل شده به 13فروند رسیده است. همچنین پیش از این 3 فروند هواپیمای ایرباس هم به ایران تحویل داده شده بود. در حال حاضر شرکت ای تی آر برای تحویل 7 فروند هواپیمای باقی مانده طبق قرار داد حدود 3 ماه فرصت دارد تا شامل تحریم های آمریکا نشوند.

اگرچه تاکنون در مورد قرارداد مالی این هواپیماهای تحویل شده صحبتی به میان نیامده است ولی کارشناسان معتقدند باتوجه به فشارهای آمریکا و عدم همکاری بانک های بین المللی با بانک های ایرانی برای جا به جایی منابع و فاینانس و... خرید هواپیماهای جدید به صورت نقدی صورت گرفته است. در قرارداد ابتدایی با شرکت های هواپیمای قرار بود 15 درصد منباع از سوی ایران و مابقی آن به صورت فاینانس تامین شود که در عمل این اتفاق رخ نداد.