کارت بازرگانی توسط اتاق بازرگانی و تعاون صادر می شود. تایید نهایی فرد متقاضی کارت بازرگانی توسط دولت انجام می شود. دولت می تواند با تقویت دستگاه های نظارتی جلوی سوءاستفاده را بگیرد.
حسین سلاح ورزی
کارت بازرگانی مجوزی مرسوم در دنیا نیست اما دولتها در ایران به آن بهعنوان ابزاری برای وصول مطالبات از تجار و بازرگانان نگاه میکنند. نکته دوم اینکه اساساً چیزی به اسم کارت بازرگانی یکبارمصرف نداریم. کارت بازرگانی بر اساس قانون و مصوبه هیئتوزیران مجوزی برای افرادی است که میخواهند به تجارت خارجی مبادرت کنند. هیئت دولت این الزام را در نظر گرفته و شرایطی را برای دریافت آن تعریف کرده است.
نکته سوم این است که کارت بازرگانی توسط اتاقهای بازرگانی و اتاق تعاون صادر میشود. این دو اتاق بهمثابه پیشخوان در صدور کارت بازرگانی عمل میکنند یعنی متقاضی واجد شرایط با مدارک به اتاقهای بازرگانی و تعاون مراجعه میکند و پس از طی مراحل قانون، صدور کارت بازرگانی برای او از ناحیه وزارت صنعت، معدن و تجارت مورد تائید نهایی قرار میگیرد. بنابراین این خود دولت است که شرایط لازم برای دریافت کارت بازرگانی را تعریف کرده، آن را تصویب کرده و درنهایت افراد متقاضی آن را تائید میکند.
کارتهای بازرگانی بعضاً مورد سوءاستفاده افراد قرارگرفته است. این سوءاستفاده از جنس واگذاری، اجاره یا وکالت به دیگران برای استفاده از کارت بازرگانی شخص است. بعضی مدعیاند که افراد دارای کارت بازرگانی غیر شبکهای سازمانیافتهاند و کارت بازرگانی دیگران استفاده میکنند برای اینکه حقوق دولت را ندهند و مالیات را دور بزنند این در حالی است یک واردکننده، اعم از کسی که کارت بازرگانی خود را استفاده میکند و کسی مبادرت به استفاده از کارت بازرگانی غیر کرده، در مبادی گمرکی هم مالیات ارزشافزوده را پرداخت میکند هم 4 درصد از مالیات بر عملکرد بهعنوان علیالحساب از او دریافت میشود. با توجه به این مسئله کارت سختی نیست که گمرک و دولت محترم جلوی استفاده غیر از کارت بازرگانی افراد را بگیرد. کسی که از کارت بازرگانی دیگری استفاده کرده و واردات انبوه انجام میدهد بهطور مشخص از سوی گمرک قابلپیگیری است. گمرک میتواند بهراحتی نوع بار، مقصد و صاحب آن را شناسایی کند. بنابراین دولت، دستگاههای مالیاتی و گمرک این امکان را دارند که با تقویت سازوکارهای نظارتی امکان سوءاستفاده از کارت بازرگانی را از بین ببرند.