خاموشی های این روزها هرچند سخت اما یک پیامد مهم در پی داشت و آن هم اینکه بالاخره مردم و حاکمیت قدر برق را فهمیدند و متوجه شدند برق تا چه اندازه مهم است.
حمیدرضا صالحی
ایران ظرفیت خوبی در تولید و صادرات برق در منطقه دارد. 77 هزار مگاوات ظرفیت نیروگاهی در کشور تعریف شده و در صورت مدیریت درست منابع برق می توان در فصولی از سال که مصرف داخل کاهش پیدا می کند به کشورهای همسایه برق صادر کرد. عراق یکی از خریداران برق ایران است. براساس قراردادی که بین عراق و ایران بسته شده، ایران می تواند هر زمان که در داخل به برق نیاز داشت، صادرات آن به عراق را کم کند. این حق قانونی طرف ایرانی است نکته اما این است که دلیل کاهش صادرات برق ایران به عراق عدم پرداخت بدهی از سوی این کشور عنوان شده است. صادرات برق ایران به عراق همیشه تحت تاثیر مسائلی غیر از تجارت بوده است و بنا بر مناسبات مختلف دیگر تعیین شده است.
اگر تجارت برق با عراق دست بخش خصوصی بود، بدهی این کشور بابت برق ایران تلنبار نمی شد و هم عراق به برق می رسد و هم ایران به پول. واقعیت این است که وزارت نیرو تاجر خوبی نیست و قطع برق به کشور واردکننده در زمان پیک مصرف انرژی در آن کشور پیامدهای خوبی به بار ندارد. انباشت بدهی برقی عراق به ایران بیش از هر چیز منوط به سایه افکندن مسائل غیراقتصادی بر تجارت برق با این کشور است. بخش خصوصی در قالب تشکل ها و سندیکا بارها از وزارت نیرو خواسته تصدی گری تجارت برق را به این بخش بسپارد.
خاموشی های امروز نتیجه عدم تدبیر دیروز است. قرار بود از سال 95 به بعد، آورده وزارت نیرو در هدفمندی یارانه ها از درآمد وزارت خانه کسر نشود اما سازمان برنامه و بودجه، هزار و 100 میلیارد از منابع وزارت نیرو را در اختیار گرفت. این در حالی است که اگر وزارت نیرو با بودجه کافی پروژه هایی که پیشرفت بیش از 90 درصد را تکمیل می کرد و در مدار قرار می داد، بی برقی دامان مردم را نمی گرفت. متاسفانه دولت از این منابع برای پرداخت یارانه ها استفاده می کند درحالیکه اگر از مردم بپرسید برق می خواهند یا یارانه 45 هزار تومانی حتما گزینه اول را انتخاب می کنند. دولت متاسفانه در این زمینه با بی انضباطی فتار کرد.
خاموشی های این روزها هرچند سخت اما یک پیامد مهم در پی داشت و آن هم اینکه بالاخره مردم و حاکمیت قدر برق را فهمیدند و متوجه شدند برق تا چه اندازه مهم است. برق به دلیل دسترسی ارزان و راحت دغدغه هیچ کس نبود اما اکنون برای همه اهمیت یافته است. برق حتی از خوراک هم مهم تر است.