بَری لام رئیس و بزرگترین سهامدار شركت كوانتا كامپیوتر است، بزرگترین تولیدكننده قراردادی لپتاپ در دنیا. این شركت 90 هزار كارمند در سراسر دنیا دارد. لام با 4.1 میلیارد دلار ثروت در رتبه 491 فهرست بلومبرگ قرار دارد.
زهرا چوپانکاره/ آینده نگر
لام پاك لي را همه با نام بري لام ميشناسند. ميلياردر 68 ساله در سال 1949 در هنگكنگ به دنيا آمد. پدرش حسابدار يك كلاب بود و خودش بعد از به پايان رسيدن مدرسه راهي تايوان شد تا دوران دانشگاه را بگذراند. او دوره ليسانس و فوق ليسانس مهندسي برق را در در دانشگاه ملي تايوان طي كرد. 24 ساله بود كه به همراه يكي از همكلاسيهاي سابقش شركت كيمپو الكترونيك را تاسيس كرد. تمركز شركتي كه اين دو فارغالتحصيل جوان راه انداخته بودند، توليد ماشين حساب بود. لام رئيس شركت بود و با همه جواني توانست شركت را به نحوي اداره كند كه تبديل به بزرگترين توليدكننده ماشينحساب شود. اما لام دلش را تنها به اين عنوان خوش نكرد، او آماده بود تا همراه با موج تكنولوژي به پيش برود. اواخر دهه 80 ميلادي او به اين نتيجه رسيد كه كامپيوترهاي نوت بوك كه حالا با نام لپتاپ بيشتر شناخته شدهاند، در آينده از جمله محصولات پرهواداري میشوند كه بازار را در اختيار ميگيرند. بر مبناي همين پيشبيني بود كه شركت كيمپو را ترك كرد تا شركتي تازه براي توليد محصولي تازه تاسيس كند. شركت كوانتا كامپيوتر بر اساس همين ايده و در سال 1988شكل گرفت، شركتي كه با 50 درصد كارمند كمتر نسبت به شركت قبلي و سرمايه يك ميليون دلار تاسيس شد.
لپتاپسازي براي غولها
مبناي كار شركت كوانتا توليد قراردادي لپتاپ است. در اين روش كسبوكار شركتها با توليدكننده قرارداد ميبندند و طراحي و فرمول ساخت مورد نظرشان را براي توليد انبوه در اختيار آن قرار مي دهند. اين همان كاري است كه كوانتا انجام ميدهد. موفقيت كوانتا را از همان دهه 90 ميشد با تعداد مشتريان و قدوقواره شركتهايي كه با كوانتا قرارداد ميبستند، اندازهگيري كرد و البته نوع خدماتي كه شركت به آنها ارائه ميكرد. هرقدر كه ميزان مشتريان امریکايي كوانتا افزايش پيدا ميكرد، مهندسان شركت هم وقت بيشتري را بر روي بخش طراحي صرف ميكردند و در مواردي هم كار طراحي محصول شركتها با همراهي آنان انجام ميشد. در نيمه اول دهه 90، كوانتا توانست قرارداهايش را با شركتهايي مانند اپل و گيتوي قطعي كند. براي ارائه خدمات بهتر، لام شبكهاي از دفاتر ارتباط با مشتريان را داير كرد. کمکم دفاتر بخش خدمات پش از فروش شرکت هم در آن سوی آبها تاسیس شدند: سال 1991 دفتر فرمونت کالیفرنیا، سال 1994 دفتر آسبورگ در آلمان. اما یکی از اساسیترین اتفاقاتی که مسیر شرکت را هموارتر از قبل کرد عقد قرارداد کوانتا با شرکت کامپیوتری دل بود. سالیان سال دل یکی از مشتریان تراز اول شرکت محسوب میشد و حضورش بخش مهمی از سود و درآمد شرکت را تامین میکرد. و البته این نام تنها نام سرشناس فهرست مشتریان نبود. بعدتر به جز دل و اپل سروکله غولهای دیگری هم پیدا شد که کوانتا را همراه خود بالا کشیدند و در این مسیر از خدمات کوانتا هم استفاده کردند: اچپي، آمازون، سيسكو، فوجيتسو، لنوو، الجي، بلك بري، شارپ، زيمنس، سوني، توشيبا و...
يكي از ويژگيهاي شركت كوانتا اين است كه نقش پررنگي در بخش طراحي محصولات ايفا ميكند و به نوعي شراكت با مشتريانش دست ميزند كه اين شركت را از يك تامينكننده صرف فراتر ميبرد. یکی از مهمترین نقشآفرینیهای این شرکت در حوزه طراحی مربوط میشود به اواخر دهه 90، زمانی که کوانتا به کمک شرکت هولت پاکارد یا همان اچپی معروف آمد. سال 1999 این غول صنعتی امریکا چیزی نمانده بود که بخش تولید لپتاپش را تعطیل کند اما پیش از اجرای این تصمیم مدیران شرکت تصمیم گرفتند شرکت کوانتا را استخدام کنند تا شاید به عنوان آخرین راهکار موفق شوند این بخش را زنده نگه دارند. کوانتا بخشی از مهندسان و طراحانش را در اختیار شرکت گذاشت و از آن پس تقریبا تمامی کارهای بخش تولید لپتاپهای اچپی را عهدهدار شد. ساخت نرمافزار، تعریف نرمافزار، چک و بررسی نهایی محصولات به عهده کوانتا گذاشته شد و کار به جایی رسید که حتی ارسال محمولهها و رساندن آنها به دست مشتریان هم در زمره فعالیتهای کوانتا در اچپی قرار گرفت. از زمانی که شرکت تایوانی به یاری غول امریکایی آمد، ورق برگشت. فروش لپتاپهای اچپی که تماما با نظر و مسئولیت کوانتا تولید شده بود خیلی زود بالا گرفت و این بخش را از انحلال رهانید. این نقش چنان غیرقابل انکار بود که مدیر اچپی در نوامبر سال 2001 در مصاحبهای با نشریه بیزینس ویک گفت: «روی آوردن به کوانتا کسبوکار ما را نجات داد. خلاقیتی که این شرکت از خود نشان داد بزرگترین اتفاق مثبت در تاریخ شرکت اچپی بود.»
نجات دل
درست در همان سالی که اچپی به کوانتا متوسل شد، اتفاق بزرگ دیگری برای شرکت تایوانی رخ داد، 11 سال پس از تاسيس يعني در سال 1999 این شرکت وارد بازار بورس تايوان شد و از دو سال بعد، به صورت رسمي به عنوان بزرگترين توليدكننده لپتاپ در دنيا شناخته شد، عنواني كه همچنان در دست اين شركت قرار دارد. سال 2002 نشريه نيويورك تايمز در خصوص شركت كوانتا گزارشي نوشت. در اين گزارش از قول لام يكي از دلايل پيشرفت اين شركت با مدلي كه او در كار تعريف كرده است، به زباني بسيار ساده بيان شده: «آقاي لام ميگويد: «وقتي كه يك شركت بخش توليدش را برونسپاري ميكند ديگر بعيد است كه از راهي كه رفته است پشيمان شود. اين كار باعث كاهش هزينههاي شركتها ميشود و آنها ميتوانند بيشتر از قبل بر روي بخش تحقيقات و توسعه و بازاريابيشان تمركز كنند. اين برونسپاري يك معادله كاملا منطقي است.» همين منطق كوانتا را تبديل به مهمترين شركت توليد كامپيوتر در جهان كرده است.» یکی از دلایلی که سبب شد این شرکت همواره از رقبای امریکاییاش پیش بماند این بود که برخلاف آنها تمرکزش را بر روی تولید محصولات مختلف نمیگذاشت. کار این شرکت تنها طراحی و تولید لپتاپ بود و پس از سالها کار تخصصی دیگر شرکتی نمیتوانست به راحتی جای آن را بگیرد. خط تولید کوانتا به صورت شبانهروزی فعالیت دارد و مشغول ارائه خدمات به مشتریان بسیاری است که دارد. در آن سالها که شرکت دل عمدهترین مشتری شرکت بود و نیمی از درآمد کوانتا را تامین میکرد، یک خط تولید ویژه در کوانتا تنها به این شرکت اختصاص داشت. در آن زمان میگفتند نقشی که دل در میان مشتریان لپتاپ در امریکا دارد، کوانتا برای دل ایفا میکند.
هزاره رایانش ابری
لام در دهه 80 كه احساس كرد تغييراتي در بازار تكنولوژي در راه است، تصميم گرفت حوزه كارش را تغيير دهد. در هزاره دوم، او همچنان تغييرات را مد نظر دارد و بر همين اساس كار شركت توسعه پيدا كرده است و وارد حوزههايي فراتر از توليد لپتاپ شده است. سال 2011 كوانتا فعاليتش را در حوزه رايانش ابري (Cloud Computing) آغاز کرد. رایانش ابری به معناي دستیابی به منابع محاسباتی از طریق اینترنت است، در عمل به جای اینکه اطلاعات را بر روی هارد دیسک خود نگه دارید از سرویسی بر روی اینترنت به منظور برآوردن نیازهایی مشابه موارد مذکور استفاده میكنيد.
بري لام مركز تحقيق و توسعه شركت را در دفتر مركزي كوانتا در تايوان احداث كرده است. در اين مركز پروژههاي مشترك بسياري با موسسات بزرگ مانند امآيتي، دانشگاه ملي تايوان و آكادمي سينيكا در تايپه انجام ميشود. تمركز اين پروژهها بر روي طراحي و توليد محصولات نسل بعدي تكنولوژي است. كوانتا كامپيوتر حالا معادل كاركشتگي تايواني در حوزه تكنولوژيهاي نوين به شمار ميرود. براي همين است كه نام لام در تايوان به عنوان موسس و مدير اين شركت بسيار شناختهشده است. از سوي ديگر در جهان تكنولوژي يكي از عوامل توسعه و رشد توليد و استفاده از لپتاپ را به همان پيشبيني لام مربوط ميدانند. سرمايهگذاري و تمركز او بر روي اين حوزه سبب شد تا سرعت رشد اين محصول در اواخر دهه 90 ميلادي رشد قابل توجهي داشته باشد.
بری لام یکی از چهرههای شناختهشده صنعت در تایوان است، کسی که توانست با کوانتا نام این کشور را در بازار تکنولوژی به شهرت برساند. او در حاشیه جهان کسبوکار از حامیان اصلی هنر در این کشور محسوب میشود و علاوه بر حمایتهای مادی، مجموعهای از نقاشی و آثار هنری نفیس دارد. لام بزرگترین کلکسیونر آثار هنری چینی در جهان است. دفتر مرکزی شرکت او در تایپه گنجایش 7 هزار کارمند را دارد.