
اتاق تهران میتواند صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر را مخصوص استارتآپهای حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات تشکیل دهد.
مدیرعامل و رییس هیات عامل صندوق نوآوری و شکوفایی در روز پایانی نمایشگاه جیتکس 2017 دقایقی را میهمان غرفه اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران بود و در این بازدید با تیمهای استارتآپی حاضر در غرفه به گفتوگو پرداخت. بهزاد سلطانی در حاشیه این بازدید به پرسشهای روابط عمومی اتاق تهران نیز پاسخ داد. سلطانی در این گفتوگوی کوتاه پیشنهاد ایجاد صندوقهای سرمایهگذاری خطرپذیر (VC) توسط بخش خصوصی و اتاق تهران را مطرح کرد.
حضور در رویدادهایی نظیر جیتکس چگونه میتواند به رشد استارتآپها و شرکتهای دانشبنیان ایرانی کمک کند؟
در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات، تجربه هند بسیار درسآموز است که اتصال بازار این کشور به بازارهای جهانی بازار را چندین برابر گسترش داد. شدت رشد شرکتهای حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات در جهان چنان بالاست که آنها به لحاظ حجم سودآوری، جایگزین شرکتهای نفتی شدهاند، بنابراین در شرایطی که بازار داخلی برای حوزه ICT چندان رشد یافته نیست، برای رشد یا حتی زنده نگاه داشتن شرکتهای فعال در این حوزه راهی جز برقراری ارتباط با شرکتهای بینالمللی نیست. راه مرسوم برقراری ارتباط میان شرکتهای داخلی و خارجی نیز مشارکت در چنین رویدادهایی است. نمایشگاهی در این سطح که از همه دنیا در آن شرکت کنند در ایران وجود ندارد. بنابراین ضرورت دارد، نمایشگاههای بینالمللی نظیر جیتکس جدی انگاشته شود و شرکتهای داخلی باید تشویق شوند که در این نمایشگاه حضور پیدا کنند.
البته باید توجه داشت که این مساله جنبه تشریفاتی و صوری به خود نگیرد. صرفا این که گفته شود از ایران تعداد زیادی شرکت حضور یافتهاند و بدون بررسی دقیق، در چنین رویدادهای شرکت داده شوند، کمکی نمیکند و این شرکتها باید با حساسیت برای حضور در چنین رویدادهایی برگزیده شوند.
اتاق تهران طی فرآیندی و با همکاری داورانی از میان نخبگان 12 استارتآپ را برای حمایت از حضور آنها در رویداد فناوری و تجاری جیتکس 2012 برگزیده است. این برای نخستین بار است که اتاق تهران به نمایندگی از بخش خصوصی اقدام به اعزام استارتآپها به این نمایشگاه میکند. این نوع اقدامات چه کمکی به رشد فعالیتهای استارتآپی در کشور می کند؟
اینکه به تدریج فعالیتهای اجرایی به دست بخش خصوصی سپرده شود و از میزان دخالت بخش دولتی کاسته شود، گامی رو به جلو محسوب میشود. به بیان دیگر، وقت آن فرا رسیده است که بخش خصوصی یکپارچه سازی و اجرا را در اختیار بگیرد. امسال اتاق تهران گام نخست را برداشته است. امیدواریم این حرکت در سالهای آینده تقویت شود. چرا که به نظر می رسد، اتاق بازرگانی صلاحیت بیشتری برای تشخیص اهلیت شرکتها دارد. اگر فرایند گزینش و هدایت کسبوکارهای نوین به صورت تخصصی و به نحو شایسته توسط اتاق انجام گیرد، دولت در سالهای آینده، دخالت خود را کاهش خواهد داد.
البته اتاقها از جمله اتاق تهران برای نقشآفرینی شایسته در این حوزه نیازمند اختیارات بیشتری هستند. ضمن آنکه کسب و کارهای مبتنی بر فناوری و نوآور با مشکلات بسیاری دست به گریبانند که حل همه آنها از اختیار بخش خصوصی خارج است.
با این حال معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری سعی دارد مسایل و مشکلات موجود را با رایزنی و ارائه راهکارهای مناسب حل کند. برای مثال پارک فناوری پردیس به مرجعی برای حل مشکلات استارتآپها تبدیل شده است. امیدواریم دولت با این مکانیزم بتواند مسایل شرکتهای استارتآپی را کاهش دهد تا بتوانند راحتتر فعالیت کنند. در عین حال، صندوق نوآوری و شکوفایی خدمات مختلفی را برای استارتآپها تعریف کرده است که البته این خدمات باید افزایش پیدا کند. برای مثال، استارتآپها برای توسعه محصولات خود میتوانند از صندوق، وام ارزانقیمت دریافت کنند. در عین حال میتوان صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر ایجاد کرد به نحوی که بخش خصوصی در قالب اتاق تهران در این صندوق اکثریت را داشته باشد و روی ایدهها و تولیدات استارتآپها سرمایهگذاری صورت گیرد. در این صورت، مدیریت این صندوقهای خطرپذیر در اختیار بخش خصوصی قرار میگیرد و صندوق نوآوری صرفا حمایت مالی و نظارت را برعهده خواهد داشت. اتاق تهران میتواند صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر را مخصوص استارتآپهای حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات تشکیل دهد و کار آن VC باشد، نه اعطای تسهیلات یا لیزینگ. اتاق تهران به هر میزان سرمایهای که بیاورد صندوق نوآوری و شکوفایی آن را دو برابر می کند.
