در سطح تهران، حدود 400، 500 هتل کمبود داریم و کسی هم حاضر نیست سرمایه گذاری کند.
در چهارسال گذشته وضعیت گردشگری و جذب توریست های خارجی بهبود پیدا کرده است؛ اما هنوز هم باید اقدامات زیادی انجام شود تا گردشگران خارجی بخواهند به ایران بیایند. هتل، ویزا، فرودگاه ها و امکانات رفاهی مسایلی هستند که برای درآمدزایی از محل گردشگری باید به آنها پرداخته شود. با علیرضا خائف، عضو هیات نمایندگان اتاق تهران درباره مشکلات و مسایل گردشگری در ایران گفتگو کردیم.
*دولت دوازدهم در حوزه گردشگری چه اقداماتی باید انجام دهد؟
مشکلات همچنان به وقت خود باقی است و مساله جدیدی برای گفتن وجود ندارد. مثلا در سطح تهران، حدود 400، 500 هتل کمبود داریم و کسی هم حاضر نیست سرمایه گذاری کند.
*اما سال گذشته خبرهایی از ورود سرمایه گذار خارجی در زمینه هتلداری منتشر شد؟
بله، صحبت چند شرکت شد، اما برای هیچ کدام از آنها برگشت پول را نمی توان گارانتی کرد. به همین دلیل آنها ترس از سرمایه گذاری دارند. از طرف دیگر، زمین ها تهران ارزش سرمایه گذاری ندارند. به این دلیل که زمین بسیار گران است.
*چه اقدامی برای این زمین ها گران باید انجام داد؟
دولت باید زمین های مجانی در اختیار سرمایه گذارها قرار دهد تا آنها هتل بسازند. در ایران قیمت زمین بیشتر از هتل ارزش دارد به طوری که دیگر توجیه اقتصادی ندارد. اصولا هم چون در برنامه دولت ها و شهرداری نبوده است، هیچ وقت گفته نشده است در کدام منطقه چه امکاناتی نیاز است و براساس آن اقدام شود. دلیلش هم این است که در ایران برنامه ریزی شهری وجود ندارد. مشخص نیست که در کدام منطقه، بیمارستان نیاز است و کدام منطقه هتل باید ساخت. همه سازه ها در تهران همین طور بدون برنامه ساخته شده است. چون برنامه ریزی شهری وجود نداشته، تهران مانند قارچ بزرگ شده است. نه جای هتل مشخص است، نه رستوران و نه بیمارستان. الان هرکسی هم بخواهد هتل بسازد، جایی وجود ندارد. اگر در منطقه یک بخواهد هتل بسازد، تنها قیمت 10 هزار متر زمین چیزی حدود 100 میلیارد تومان می شود. کدام سرمایه گذاری خارجی حاضر است این میزان تنها برای زمین بپردازد. برای او توجیه ندارد 100 میلیارد تومان تنها برای خرید زمین هزینه کند. به دلیل ناهماهنگی دولت و شهرداری، هیچ سرمایه گذاری خارجی و ایرانی حاضر نیست در این عرصه وارد شود.
*این مساله تنها در تهران است یا باقی شهرها هم با این مشکل مواجهند؟
اکثر شهرهایی که کمبود هتل دارند با این مساله مواجهند. در هیچ کدام از دیگر شهرها هم هتل سازی توجیه اقتصادی ندارد. شاید نسبت به تهران توجیه پذیرتر باشد، اما مشکلات وجود دارد. از طرفی هم سرمایه گذار می خواهد در تهران، اصفهان، مشهد، شیراز، تبریز و شهرهای توریستی تر هتل سازی کند تا برگشت پولش سریع تر رخ دهد. سرمایه گذار می خواهد پولش در حداکثر زمان ممکن، مثلا 20 ساله برگردد، اما با وضع تهران، پول او 100 ساله هم برنمی گردد. چند نفر حاضرند چنین سرمایه گذاری انجام دهند؟
*در حوزه ویزا چه اتفاقی افتاده است؟
وضعیت ویزا بهتر شده است، اما هنوز هم مساله روادید را داریم. هنوز ناهماهنگی و به موقع صادر کردن وجود دارد، اما نسبت به گذشته بهتر شده است. آنطور که من شنیده ام الان اروپایی ها می توانند در فرودگاه ویزای 14 روز بگیرند. همین باعث جذب توریست می شود. اما امکانات کافی نداشتن باعث می شود که مشکلاتی ایجاد شود.
*فرودگاه های ما چقدر برای ورود توریست ها و جذب آنها مناسب هستند؟
وضعیت فرودگاه های ایران اصلا مطلوب نیست. یکی از دلایل آن به ناهماهنگی بین گذرنامه، وضعیت امنیتی، بهداشت و ... برمی گردد. فرودگاه های ایران نیاز به بازسازی دارد. چرا که اولین جایی که توریست خارجی می بیند، فرودگاه است. دولت باید خیلی روی آن تمرکز داشته باشد که فرودگاه را به سرعت بازسازی کند که متاسفانه هنوز رویش کار نشده است.