در کشورهای پیشرو در این زمینه بنگاهها با عمل به مسئولیت اجتماعی بهویژه محیطزیست از مالیات معاف میشوند اما ما در ایران راه طولانی تا رسیدن به وضع مقررات با محور قرار دادن مسئولیت اجتماعی در پیش داریم.
فاطمه دانشور
مدیریت سبز و توجه به محیطزیست یکی از پنج بعد مسئولیت اجتماعی بنگاههای اقتصادی است که بنگاهها را ملزم به کاهش اثرات سوء زیستمحیطی ناشی از فعالیتشان در محیط پیرامون میکند. براساس استانداردی که در دنیا دراینباره تعریفشده یعنی ایزو 26000 که برگرفته از مسئولیت اجتماعی شرکتهاست، بنگاههای اقتصادی باید درزمینهٔ تأثیرگذاری بر محیطزیست استراتژی مشخصی تدوین کنند یا توجه به آن را در برنامه های کلی شان بگنجانند. متأسفانه فرهنگ تدوین این استراتژی در ایران وجود ندارد.
شش سال است که کمیسیون مسئولیت اجتماعی را در اتاق ایران راهاندازی کردیم. نزدیک به یک سال و نیم است که موضع مسئولیت اجتماعی شرکتها در اتاق تهران بیشتر از گذشته موردتوجه قرارگرفته و تمرکز اتاق تهران بیشتر بر بحثهای محیط زیستی است. برای اینکه بنگاههای اقتصادی سریعتر به سمتوسوی مسئولیت اجتماعی بهویژه درزمینهٔ محیطزیست سوق پیدا کنند نیاز به مشوقهایی داریم.
اتاق تهران میتواند نقش تسهیل گر را در این زمینه ایفا کند. دو عامل اثرگذار دیگر، بحث آموزش و ارائه الگوست. فعالان اقتصادی باید با فواید اقتصادی و اجتماعی عمل به مسئولیتهایشان آشنایی پیدا کنند و از سوی دیگر مدلها و الگوهایی را به این جامعه عرضه کنیم و درنهایت گزارش دهی شفاف بنگاهها در همین زمینه الزامی است. در حال حاضر با جایگاه واقعیمان در عمل بنگاهها به مسئولیت اجتماعی فاصلهداریم اما تلاش میکنیم تا جای ممکن شرکتها را به توجه به محیطزیست ترغیب کنیم.
در سالهای اخیر به دلیل بروز رکود اقتصادی توجه بنگاهها به بحث مسئولیت اجتماعی کمتر شده است. رکود باعث شد بنگاهها بیش از هر چیز به حفظ داشتهها و ادامه حیات اقتصادیشان فکر کنند و نسبت به پیامدهای زیستمحیطی فعالیتهای تولیدی و صنعتی بیاعتنا بمانند. از سوی دیگر مشوقهایی که در کشورهای دیگر از نظر قانونی برای بنگاههای عامل به بحث مسئولیت اجتماعی مطرح است، در ایران وجود ندارد. در کشورهای پیشرو در این زمینه بنگاهها با عمل به مسئولیت اجتماعی بهویژه محیطزیست از مالیات معاف میشوند اما ما در ایران راه طولانی تا رسیدن به وضع مقررات با محور قرار دادن مسئولیت اجتماعی در پیش داریم. در سال گذشته برای گنجاندن مصوبهای در این زمینه در برنامه ششم توعهس تلاش کردیم اما موفق نشدیم. امیدواریم با ورود کمیسیون مسئولیت اجتماعی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران و همکاری اتاق تهران از راه دیگری طرح های مربوط به مسئولیت اجتماعی شرکت ها را راهی مجلس کنیم.
توضیح: در سال های اخیر به دلیل رکود اقتصادی بنگاه ها و شرکت های ایرانی توجه کمتری به مسئولیت اجتماعی به ویژه محیط زیست داشتند. این در حالی است که عمل به مسئولیت اجتماعی مزایایی را برای شرکت ها و بنگاه های اقتصادی به همراه دارد. برای ترغیب شرکت ها و توجه بیشتر آن ها به انجام مسئولیت اجتماعی باید چه کرد؟