بانک مرکزی از دو سال پیش تلاش می کند با صدور کارت های اعتباری بازار راکد ایران را به گردش مالی مناسب برساند. به نظر می رسد پس از ناکامی صدور کارت اعتباری برای خرید لوازم خانگی ایرانی، طرح صدور کارت های اعتباری سه رنگ هم به مشکل برخورده است.
صدور کارتهای اعتباری باهدف تحریک تقاضا و گردش مالی در بازار راکد ایران از ماه گذشته رنگ و بوی دیگری گرفت. بانک مرکزی که پیشازاین با اعمال شروطی خرید برای دارندگان کارتهای اعتباری را محدود کرده بود، در شهریورماه سال جاری در ابلاغیهای بانکها را موظف به آمادهسازی شرایط برای صدور کارتهای اعتباری در سه رنگ برنز(10 میلیون تومانی)، نقرهای(30 میلیون تومانی) و طلایی (50میلیون تومانی) کرد. کارتهایی که سقف بازپرداخت آن 36 ماه در نظر گرفتهشده است. این بار خبری از الزام دارندگان کارتهای اعتباری مرابحه به خرید کالای ایرانی مطرح نشد و هرکس از هربانکی کارت دریافت کند میتواند از اعتبار آن برای هر نوع خرید و پرداخت استفاده کند.
بر اساس ابلاغیه بانک مرکزی، بانکها یک ماه فرصت داشتند تا زمینه را برای صدور کارتهای مرابحه فراهم کنند اما باگذشت بیش از یک ماه از تاریخ صدور ابلاغیه بانک مرکزی، کارتهای اعتباری در دسترس مردم قرار نگرفته است. خبرگزاری مهر در گزارشی دراینباره نوشت: هنوز هم برخی بانکها از عدم ابلاغ دستورالعمل اجرای کارتهای اعتباری از سوی شعب مرکزیشان میگویند و وقتیکه در مقابل مشتریان متقاضی کارتهای اعتباری قرار میگیرند، بهصراحت عنوان میکنند که بانک متبوعشان، برنامهای برای اجرای کارتهای اعتباری ندارد و قرار هم نیست بهزودی زود، مجری این سیاست بانک مرکزی و دولت یازدهم برای تحریک تقاضا و تأمین نقدینگی و منابع مالی موردنیاز مشتریان شود. آنها حتی میگویند که فشار پرداخت وامهای قرضالحسنه ازدواج برایشان آنقدر زیاد بوده که نمیتوانند حداقل ظرف ۳ تا ۴ ماه آینده، به اجرای سیاست اعطای کارتهای اعتباری بپردازند.
بانک مرکزی باگذشت 34 روز از ابلاغ اجرای طرح آماری دراینباره منتشر نکرده است اما امروز خبرگزاری ایلنا در گزارشی از انتشار 22 هزار کارت برنزی از ابتدای مهرماه سال جاری خبر داده است. شکوهی مدیرعامل شرکت پیشگامان پویا از زیرمجموعههای بانک ملی ایران در نشست خبری گفت: 160 کارت اعتباری برنزی که از قبل نیز فعال بوده هزار صادرشده اما از ابتدای مهرماه تعداد کارتهای برنزی ما 22 هزار عدد بوده است. تعداد کارتهای نقرهای 20 هزار عدد و تعداد کارتهای طلایی 3 هزار عدد بوده است که از این تعداد 75 درصدشان تاکنون فعالشده زیرا از زمان درخواست تا استفاده این کارتها حداقل یک هفته طول میکشد و مشتری هیچ اجباری برای استفاده ندارد. زمانی کارتهای اعتباری تأثیر خود را در جامعه خواهد داشت که حداقل 30 درصد مردم از آن استفاده کنند.
کارت اعتباری از دو سال گذشته تاکنون از چالشهای بانک مرکزی و سیستم بانکداری کشور است. بانک مرکزی در حالی بانکها را موظف به صدور کارتهای اعتباری کرده است که منابع لازم در اختیار بانکها قرار ندارد و بعضی گزارش ها از شرایط سخت برخی بانکها و احتمال ورشکستگی آنها حکایت دارد.