علی طیب نیا در نشست مدیران کل مالیاتی استان های سراسر کشوردرباره شرایط فعلی اقتصاد کشور و رشد اقتصادی سال جاری صحبت کرد. در ادامه 15نکته از صحبت های وزیر اقتصادو دارایی در این نشست را می خوانید.
علی طیب نیا در نشست مدیران کل مالیاتی استان های سراسر کشوردرباره شرایط فعلی اقتصاد کشور و رشد اقتصادی سال جاری صحبت کرد. در ادامه 15نکته از صحبت های وزیر اقتصادو دارایی در این نشست را می خوانید.
1.ما از مدت ها قبل به این نتیجه رسیده بودیم که بیماری عمده اقتصاد ما، وابستگی به درآمدهای نفتی است که به اشکال مختلف اقتصاد ما را تحت تاثیر قرار می دهد.
2.در سی و چند سال گذشته، میانگین رشد اقتصادی ما حدود 3.2 درصد و در 10 سال اخیر، با وجود برخورداری از درآمدهای بالای نفتی در ایام قبل از تحریم، زیر سه درصد بوده و این در حالی است که در دهه 40 شمسی، ما در ایران رشدهای اقتصادی بالای 18 و تا 20 درصد را نیز تجربه کرده بودیم.
3.وقتی تجربه کشور چین را مرور می کنیم که طی 30 سال گذشته رشد اقتصادی مستمر متوسط 10 درصد را تجربه کرده، همه فکر می کنیم اتفاق خارق العاده ای رخ داده است در حالی که همان طور که گفتم خودمان تجربه رشد های بسیار بالاتر را در کارنامه داریم. اگر ما در یک دوره خاص توانسته ایم به چنان رشد بالایی برسیم، امروز نیز می توانیم اما سوال اینجاست که چرا با وجود چنین سابقه ای و برخورداری از منابع طبیعی فراوان، نیروی انسانی جوان، خلاق و هوشمند و موقعیت جغرافیایی بسیار مناسب کماکان رشد اقتصادی مان آنقدر پایین است که در دهه های گذشته به زحمت توانسته آثار رشد جمعیت بر درامد سرانه را خنثی کند؟به راستی این سوال را باید پرسید که چرا همین رشد محدود اقتصادی ایران هم دچار نوسانات شدید بوده و در دوره هایی بالای هشت درصد و در دوران دیگر، حتی منفی هم شده است؟
4.در بسیاری کشورهای دنیا سهم اصلی در رشد اقتصادی را افزایش بهره وری تشکیل میدهد و گاه تا 80 درصد رشد آنها به خاطر افزایش بهره وری و تولید متوسط عوامل موجود است و این در حالی است که سهم ارتقای بهره وری در ایران منفی است.
5.در یک تحلیل کارشناسی می توان اثبات کرد، همه اینها معلول وابستگی شدید اقتصاد کشورمان به نفت است؛ اگر رشد اقتصاد ما کم و سهم بهره وری در آن پایین است، اگر این رشد اندک نیز دچار نوسان های شدید است و اگر ما برای چند دهه، تورم بالا را تجربه کرده ایم، همه به دلیل وابستگی به اقتصاد نفتی است.دشمنان ایران با دقت اقتصاد ما را رصد می کنند و در دانشگاه های غربی مطالعاتی بر روی آن انجام می شود که از تحقیقات انجام گرفته توسط خودمان بسیار دقیق تر است؛ به همین دلیل هم آنها با علم به آسیب پذیری اقتصاد کشورمان از محل وابستگی به نفت و سهم ناچیز درآمدهای مالیاتی در تامین مالی دولت، تحریم ها را بر فروش نفت و عدم دسترسی به منافع حاصل از فروش نفت متمرکز کردند.
6.در ابتدای انقلاب و در زمان حمله صدام به ایران نیز، او یک آسیب شناسی از ایران داشت و اتفاقا ارزیابی دقیقی هم بود که به دلیل شرایط پس از پیروزی انقلاب، سامان ارتش ایران بهم ریخته و از انسجام لازم برخوردار نبود و در ابتدا موفقیت هایی هم به دست اورد اما در ادامه مغلوب اراده، ایثار و از خود گذشتگی مردم و مسئولان کشورمان شد.
7.دشمنان ایران تصور میکردند در اثر اعمال تحریم ها، مشکل بیکاری، تورم و رکود و قحطی شدیدی در کشور بروز کند و در نتیجه منجر به شورش های خیابانی بشود اما خوشبختانه ما توانستیم با کمترین هزینه از این تنگنا عبور کنیم، کما اینکه شاهد بودید، رشد اقتصادی منهای 6.8 درصدی اقتصاد در سال 1393 مثبت شد و تورم 45 درصدی به 11 درصد در حال حاضر کاهش یافته و به زودی تک رقمی میشود.
8.در صورت تداوم روند کاهشی تورم و تک رقمی شدن آن در آینده نزدیک، این اولین تجربه ما بعد از سال 1350 (به جز یک استثنا در سال 1364) خواهد بود و این زمانی اهمیت می یابد که بدانیم برای نخستین با در 40 سال اخیر است که شاهد کاهش پیوسته، تدریجی و منطقی تورم آن هم در شرایط تحریم و کاهش شدید قیمت نفت از سقف 105 دلار در اوایل سال 1393 به حدود 30 دلار در سال 1394 هستیم.
10.برای کاهش سهم مستقیم نفت در درآمدهای ارزی کشور، باید به جای فروش نفت خام، به سمت فروش محصولات پتروشیمی و صنایع پایین دستی صنعت نفت و گاز برویم و بخشی از منافع فروش نفت خام را نیز به عنوان دارایی مولد، صرف سرمایه گذاری در بخش تولید در بخش خصوصی بکنیم.
11.در برنامه های چهارم و پنجم توسعه، هدف ما قطع وابستگی طرح های عمرانی به درآمد نفتی بود ولی در برنامه های ابلاغی اقتصاد مقاومتی، قطع وابستگی کلیه هزینه های دولت اعم از جاری و عمرانی به درآمد نفت، به عنوان هدف تعیین شده که این با توجه به واگذاری تدریجی شرکت های دولتی به بخش خصوصی طی سال های اخیر و قطع درآمد دولت از این ناحیه، به این معنا است که تکیه اصلی درآمدهای دولت، از این پس درآمدهای مالیاتی خواهد بود.
12.هدف ما در طرح جامع مالیاتی، وصول مالیات بر مبنای شناسایی دقیق فعالیت های بنگاه ها، متکی بر فنآوری اطلاعات است و بر همین اساس، سعی شده رویه ها مطابق نیازها اصلاح شود و سامانه الکترونیکی مناسب به کار گرفته شود. به دلیل تحریم ها و برخی محدودیت ها، طرح جامع مالیاتی پیشرفت لازم را نداشت.ما حتی یکبار، سال 1394 را به عنوان سال تکمیل نسبی و اجرای طرح اعلام کردیم که به نتیجه دلخواه نرسید اما این بار، سعی کردیم، برنامه ریزی واقع بینانه ای داشته باشیم تا تعهدی که به مردم، دولت و مقام معظم رهبری می دهیم، حتما محقق شود. طرح جامع مالیاتی نتیجه 30 سال مطالعه اقتصاد ایران و اجماع کارشناسان کشور است که بدون آن نه در کنترل تورم ، نه افزایش رونق اقتصادی و در نهایت نه در تحقق اقتصاد مقاومتی به موفقیت نخواهیم رسید. وقتی جامعه احساس کند مالیات به شکل عادلانه وصول می شود، همراهی اش با نظام مالیاتی کشور افزایش یافته و اکراه در پرداخت مالیات کاهش می یابد.
13.سال 1395 سال بسیار مهمی برای اقتصاد کشور است و نقش تعیین کننده ای در آینده اقتصاد ایران ایفا میکند، افزود: اگر خواهان تحقق متوسط رشد هشت درصدی در طول برنامه ششم توسعه هستیم، باید امسال به نرخ رشد اقتصادی پنج الی شش درصدی دست یابیم و در غیر این صورت، نگران کننده است
14.طرح جامع مالیاتی نتیجه 30 سال مطالعه اقتصاد ایران و اجماع کارشناسان کشور است که بدون آن نه در کنترل تورم ، نه افزایش رونق اقتصادی و در نهایت نه در تحقق اقتصاد مقاومتی به موفقیت نخواهیم رسید. وقتی جامعه احساس کند مالیات به شکل عادلانه وصول می شود، همراهی اش با نظام مالیاتی کشور افزایش یافته و اکراه در پرداخت مالیات کاهش می یابد.
15.مالیات بر ارزش افزوده، در صورت اجرای علمی و دقیق، می تواند سهم بسیار قابل توجهی در افزایش درآمدهای دولت داشته باشد کما اینکه شاهدیم سهم این نوع درآمدها از کل درآمد مالیاتی سال گذشته معادل 49 درصد بوده است.پیاده سازی قانون مالیات بر ارزش افزوده از طریق توسعه بکارگیری صندوق های فروش الکترونیکی در خرده فروشی ها را از جمله اهداف دیگر دولت در مورد قانون مالیات بر ارزش افزوده است.