کره ای ها ضرب المثلی دارند که می گوید:کسی که خود و رقیبش را میشناسد آدمی شکست ناپذیر است
هیات کره ای درحالی دو روز است به ریاست رئیس جمهور این کشور وارد ایران شده که نگرانی هایی نیز نسبت به این سفر به خصوص در بخش اقتصادی وجود دارد. واقعیت این است که هیات کره ای شاید بعد از اجرای برجام بزرگ ترین هیات اقتصادی باشد که برای سرمایه گذاری وارد ایران شده است و از این جهت می تواند فرصت مناسبی به حساب بیاید اما از سوی دیگر این نگرانی هم وجود دارد که ایران بیش از گذشته به بازاری برای کره ای ها تبدیل شود. واقعیت این است که در سال های گذشته مدیران کره ای ها نشان داده اند که به این جمله قصار در کشورشان اعتقاد دارند:« کسی که خود و رقیبش را میشناسد آدمی شکست ناپذیر است» و از همین روست که آن ها وقتی وارد معامله و سرمایه گذاری می شوند که خوب رقیبشان را بشناسد؛ اتفاقی که در سال های گذشته برای کره ای ها افتاده و آن ها به خوبی بازار ما را می شناسند و بخش مهمی از بازار تکنولوژی و لوازم خانگی را در کشورمان در اختیار گرفته اند.
سخنگوی انجمن صنفی تولیدکنندگان لوازم خانگی بهمن ماه سال گذشته از سود 6 هزار میلیارد تومانی شرکت های خارجی در بازار لوازم خانگی ایران خبر داده بود و گفته بود که بخش مهمی از این سود در اختیار دو شرکت ( ال. جی و سامسونگ) است. به گفته او بزرگی بازار مصرف لوازم خانگی در کشور حدود 20 هزار میلیارد تومان است که در حال حاضر بیش از 15 هزار میلیارد تومان آن در دست خارجیهاست و در این بین کره ای ها بیشترین سهم را دارند. شرکت های کره ای که در سال های گذشته تبلیغات گسترده ای را در سطح شهرها کشورمان انجام داده اند و به گفته سخنگوی انجمن صنفی تولیدکنندگان لوازم خانگی 680 میلیارد تومان در این زمینه هزینه کرده اند. نکته ای که می توان به خوبی با چرخی درخیابان های پایتخت متوجه آن شد و بیلبردهای بسیاری را دید که محصولات کره ای را تبلیغ می کنند؛ این شرکت ها به نوعی ایران را کشور دوم خود می دانند تا جایی که در تبلیغاتی همزمان در خیابان ها و اتوبان های تهران ورود رئیس جمهور کره به کشور ایران را تبریک گفته اند و خود نقش میزبانی برعهده گرفته اند.
اما نگرانی اصلی در این است که باتوجه به این زمینه های همکاری طرف های کره ای به دنبال آن باشند که حضور خود را در بازار کشورمان گسترش دهند و به جای این که به ایران به عنوان یک مرکز سرمایه گذاری و تولید نگاه کنند، کشورمان را یک بازار مناسب برای 80 میلیون نفری برای مصرف در نظر بگیرند و به دنبال آن باشند که کالاهای بیشتری را در بازار ایران به فروش برسانند. نگرانی که در ماه های گذشته در اراتباط با روابط ایران با کشورهای دیگر اروپایی و غیر اروپایی مانند آلمان، ترکیه، هند و... هم مطرح شده و کارشناسان و حتی مسئولان هم درباره آن هشدار دادند. نکته ای که بار دیگر درباره گسترش روابط ایران و کره نیز مطرح شده است.
ولي الله افخمي راد، معاون وزير صنعت روز گذشته در دیدارهایی که با طرف های کره ای صورت گرفت به ان ها اعلام کرد که بايد در ايران سرمايه گذاري كرده و انتقال تكنولوژی داشته باشند، نه اينكه ايران را يك بازار مصرفي صرف بدانند. او گفت:« اقتصاد ايران ديگر متكي به نفت نيست و سال گذشته، ميزان صادرات كالا و خدمات فني و مهندسي ايران بيش از ۶۰ ميليارد دلار بوده كه اين نشان ميدهد اتكاي اقتصاد ايران به نفت به ۴۰درصد رسيده است؛ از اين رو كرهايها ديگر نبايد به ايران به عنوان كشوري مصرفكننده بنگرند؛ بلكه بايد به اين فكر باشند كه ايران به عنوان هابتوليد و صادرات كالا در منطقه است؛ با اين ديدگاه همكاريهاي ايران و كرهجنوبي ميتواند بلندمدت و طولاني شود.» اما باوجود این هشدارها و تاکیدات به نظر می رسد که کره ای ها هوشمندانه تر از ما در حال برنامه ریزی و حرکت هستند و قصد دارند خیلی آرام قله های بازار ایران را بیش از گذشته در دست بگیرند و نمونه اقدامات مهم آن ها در این زمینه راه اندازی برج کره ( کی تاور) در ایران و پایتخت است. مقامات کره ای اعلام کرده اند که توافق های اولیه برای احداث برجی در تهران برای ترویج فرهنگ کره ای به نتیجه رسیده است، برجی که سرمایه گذاری ساخت آن از سوی کره ای ها صورت می گیرد و زمین آن از سوی دولت ایران در اختیارشان قرار داده می شود. برجی که در آن قرار است رستوارن های مختلف کره ای، برندهای کره ای و... حضور داشته باشند. بر اساس اعلام دفتر ریاست جمهوری کره این برج قرار است توسط شرکت دولتی ساخت و ساز ال اچ کورپوریشن و شرکت پوسکو ای اند سی، پوسکو در زمینی که توسط دولت ایران تامین خواهد شد، احداث شود.
البته به جز ساخت برج نکته مهم دیگر که شاید نشان دهنده حضور فعال تر کره ای ها در کشور باشند و نسبت به آن هشدار داده می شود، قرار دادهایی است که در حوزه انرژی با طرف های کره ای به امضا رسیده است. روز گذشته بخشی از هیات اقتصادی کره ( 12 نفر) به شرکت توانیر رفتند تا قرار دادی را در خصوص ساخت خطوط انتقال برق و اجرای طرح های کاهش تلفات امضا کنند. اما نکته مهم این است که هفته گذشته کلاهی رئیس هیات مدیره سندیکای برق که عضو هیات نمایندگان اتاق تهران نیز هست نسبت به قرار داد با کره ای ها در حوزه انرژی هشدار داده بود. او در گفت و گو با سایت خبری اتاق گفت که درحال حاضر وزارت نیرو هیچ پروژه جدید در داخل کشور تعریف نکرده است و این باعث شده شرایط سختی را در واحدهای صنعت برق شاهد باشیم ولی از طرف دیگر بحث قرارداد با خارجی ها مطرح می شود و نکته مهم این است که اگر پروژه وجود دارد چرا به شرکت های داخلی که توانمندی های لازم را دارند واگذاری صورت نمی گیرد. به گفته او وزارت نیرو بدهی های سنگینی به فعالان این حوزه در داخل دارد و حتی در زمینه کاهش تلفات هم که فرصت مناسبی برای درآمدزایی و تعریف پروژه است کاری انجام نداده. حالا یک هفته بعد از این پیش بینی و صحبت ها شاید خیلی جدی مسئولان وزارت نیرو باید به این فکر کنند که آیا لازم بود پروژه کاهش تلفات به کره ای ها واگذار شود یا واحدهای تولیدی و صنعتی داخل توانایی لازم را داشتند و با این کار عملا بخشی از بدهی ها نیز در داخل پرداخت می شد.
هشدار نسبت به تبدیل شدن ایران به بازاری برای کشورهای دیگر با اجرای برجام جدی است و حالا باید دید در ادامه مسیر آیا مسئولان فکری اساسی برای جلوگیری از این خطر خواهند کرد. آن چه در ماه های گذشته فعالان اقتصادی و تولیدی بر آن تاکید دارند حضور شرکت های خارجی برای سرمایه گذاری و تولید در داخل است نه واردات بیشتر کالا به داخل، فعالان بخش خصوصی معتقدند با شکل گیری شرکت های جوینت ونچر ( مشترک ایرانی و خارجی) فرصت های جدید در بازار داخل ایجاد می شود و ایران می تواند به یک هاب منطقه ای برای تولید کالا و صادرات آن به کشورها دیگر تبدیل شود. کره ای ها ضرب المثلی دارند که می گوید: «مراقب جاده آشنا باش» ضرب المثلی که به نظر می رسد این روزها بیشتر از این که برای آن ها قابل توجه باشد برای تولید کنندگان و مسئولان ما حائز اهمیت است و باید مواظب جاده آشنا باشیم؛ جاده ای که سال هاست شرکت های کره ای در آن حضور پیدا کرده اند و حالا در برخی از حوزه های مانند لوازم خانگی، تا حدودی خودرو و ... برای آن ها نه تنها آشنا که خودمانی شده است.