یک هفته تا اعلام برنده نوبل اقتصاد باقی است

چه کسی برنده امسال نوبل اقتصاد خواهد شد؟

 یک هفته دیگر برنده سال 2015 نوبل اقتصاد از سوی بنیاد نوبل اعلام خواهد شد و هم اکنون طبق برنامه آخرین مراحل انتخاب نامزدهای نهایی سال جاری طی می شود. طبق زمان ‌بندی اعلام شده ازسوی بنیاد نوبل، برنده نوبل اقتصاد در تاریخ 12 اکتبر ( دوشنبه هفته آینده) معرفی خواهد شد؛ رای ‌گیری برای نامزدهای احتمالی از تاریخ اول سپتامبر شروع شده است و کمیته داوران تا ششم اکتبر ( فردا، سه شنبه) فرصت دارد تا برنده جایزه نوبل اقتصاد سال جاری را انتخاب کند تا در تاریخ یادشده رسما معرفی شود.

البته گمانه زنی ها برای نامزدهای اصلی نوبل اقتصاد سال 2015 چند روزی است شروع شده و در این بین نام سه اقتصاددان بیش از دیگیران شنیده می شود: «سر ریچارد بلوندل»، « جان آگوست لیست» و «چارلز فردریک منسکی»؛ حالا باید دید که نوبل اقتصاد در سال جاری در قاره سبز باقی خواهد ماند و همچون سال گذشته یک اروپایی این جایزه را می برد یا این آمریکایی ها هستند که برنده خواهند شد.

موسسه «تامسون رویترز» که هر سال با نزدیک شدن به زمان اعلام برنده نوبل اقتصاد در این زمینه دست به پیش بینی می زند و گزارشی را منتشر می کند؛ در گزارش خود با اشاره به این سه اقتصاددان آن ها را بخت اصلی سال جاری دانسته و دلایل خود را برای این پیش بینی اعلام کرده است. براساس گزارش این موسسه «سر ریچارد بلوندل»، استاد اقتصاد کالج دانشگاهی لندن، برای پیشبرد مطالعات اقتصاد خرد از طریق مطالعات تجربی و خلاقانه، افزایش اطلاعات عموم از تصمیماتی که بر بازار کار و تقاضای مشتری تاثیر می ‌گذارند و همین‌طور تاثیر شرایط نامساعد اقتصادی بر خانواده‌ها، می تواند برنده احتمالی سال جاری باشد. همچنین «جان آگوست لیست»، استاد دانشکده اقتصاد دانشگاه شیکاگو، برای توسعه استفاده از مطالعات میدانی در اقتصاد و گشودن درک جدیدی از طیف وسیع افراد مورد مطالعه از دیگر کاندیداهای احتمالی سال جاری است و در نهایت «چارلز فردریک منسکی»، استاد اقتصاد دانشگاه «نورث ‌وسترن» آمریکا، به‌ دلیل ارائه تعریفی از محدوده و محدودیت‌های تصمیمات و سیاست‌های اجتماعی و پیش‌بینی‌ها بر دانش جزئی و تاثیرات اجتماعی، از دیگر کاندیداهای دریافت جایزه نوبل اقتصاد سال جاری است.

جایزه نوبل معتبرترین جایزهٔ علمی است که به یک دانشمند تعلق می‌گیرد. این جایزه در سال ۱۸۹۵، به وصیت کارخانه ‌دار و شیمیدان سوئدی، آلفرد نوبل که بیشتر او را به دلیل ابداع دینامیت می‌شناسند، پایه‌گذاری شد. در سال ۱۹۰۱ میلادی، نخستین جوایز این بنیاد اهدا شد. طبق وصیت وی، پنج جایزه به‌ طور سالانه در رشته‌های فیزیک، شیمی، فیزیولوژی و پزشکی، ادبیات و صلح؛ به افرادی تعلق می‌ گیرد که بیشترین خدمت را به بشر کرده باشند. ششمین جایزه یعنی نوبل اقتصاد نیز در سال ۱۹۶۸ میلادی، توسط بانک مرکزی سوئد پایه‌گذاری و به این مجموعه اضافه شد. سال گذشته «ژان تیرول» فرانسوی توانست جایزه صلح نوبل اقتصاد را دریافت کند. او استاد مدرسه عالی اقتصاد در شهر تولوز فرانسه و بنیان ‌گذار مؤسسه مطالعات عالی تولوز است که مدرک دکترای خود را از مؤسسه فناوری ماساچوست    (MIT) در آمریکا دریافت کرده ‌است. او این جایزه را به دلیل تحلیل قدرت بازارها در بازه‌های زمانی مختلف بدست آورد. هیئت داوران در بیانیه ای دلیل اعطای جایزه نوبل اقتصاد به تیرول را پژوهش‌ها و تحقیقات وی روی «تجزیه و تحلیل توان بازار و نظم آن» اعلام کردند.

تاکنون تنها ایرانی که در بین نامزدان نوبل اقتصاد جای گرفته محمد هاشم پسران، اقتصاددان برجسته ایرانی بوده است که سال گذشته از سوی موسسه «تامسون رویترز» به عنوان یکی از نامزدهای نهایی از او نام برده شد. هاشم پسران بعد از این پیش بینی در یادداشتی که در روزنامه دنیای اقتصاد منتشر شد، نوشت:« از این که موسسه رویترز مرا به‌ عنوان یکی از هشت اقتصاددان دارای شانس دریافت نوبل اقتصاد امسال معرفی کرد، خوشحال شدم. خوشحالی‌ام به این دلیل بود که موسسه‌ای مستقل، با در نظر گرفتن آمار ارجاعات علمی به مقالات منتشره در ژورنال‌های علمی و پژوهشی اقتصادی برتر دنیا، مرا در جمع هشت اقتصاددان منتخب قرار داده است.»

یک هفته بیشتر تا اعلام نهایی برنده 1.3 میلیون دلاری سال جاری نوبل اقتصاد بیشتر باقی نمانده است و حالا باید منتظر بود و دید که کمیته نوبل چه کسی را و به چه دلیل برنده نوبل اقتصاد در سال جاری می داند.