درحالیکه اقتصاد ایران شرایط دوگانه رکود تورمی را تجربه می کند، دولت امیدوار است بتواند تا دوسال آینده، تورم را به زیر 10درصد برساند. با محمدرضا مرتضوی،دبیر کل خانه صنعت، معدن و تجارت، درباره این وعده رییس جمهور و تکلیف دیگر همراه تورم، یعنی رکود گفت و گو کردیم.
فکر می کنید اقتصاد ایران ظرفیت رسیدن به تورم تک رقمی تا پایان امسال را داشته باشد؟
رسیدن به تورم تک رقمی مسئله امکان ناپذیری نیست. ما باید تورم تک رقمی داشته باشیم اینکه نداریم عجیب است. تورم در بیشتر کشورهای دنیا تک رقمی است. شما الان کشوری را برای من مثال بزنید که تورم دو رقمی داشته باشد. می بینید که کمتر کشوری چنین تورمی دارد. درمورد صحبت های رییس جمهور و رسیدن به تورم تک رقمی، نکته مهم این نیست که آیا تورم تک رقمی محقق خواهد شد یا خیر، بلکه این نکته اهمیت دارد که از چه روش ها و راه هایی برای رسیدن به چنین هدفی استفاده خواهد شد. ممکن است بعضی روش ها در تحقق تورم تک رقمی، به رکود در اقتصاد کشور دامن بزند و من فکر نمی کنم در دولت آقای روحانی، کسی با چنین روش هایی به دنبال تک رقمی کردن تورم باشد.
فکر می کنید چقدر از رکود فعلی در اقتصاد ناشی از اعمال سیاست های کنترل و کاهش تورم است؟
ببینید، زمانی که دولت به دنبال کاهش تورم از 40 درصد به 15 درصد بود، شاهد رکود رد اقتصاد کشور بودیم اما سیاست های دولت تنها عامل این رکود نبود. بخشی از این رکود ناشی از عدم دسترسی به بازارهای بین المللی است و بخشی ناشی از موانعی است که در کسب و کار با سازمان های بین المللی وجود داشته است. بخشی از رکود ناشی از کاهش بودجه های عمرانی در کشور است به این دلیل که بخش عمران از موتور های پیشران در اقتصاد کشور است و وقتی بودجه این بخش به حداقل برسد، در دیگر بخش های اقتصاد با مشکلات جدی مواجه خواهیم شد. من فکر می کنم با توجه به اقدامات سیاسی و دیپلماتیک دولت یازدهم، و با باز شدن فضای اقتصادی، و ورود سرمایه های جدید به اقتصاد کشور از جمله پول های بلوکه شده، و هم چنین سرمایه های خارجی، که می توان از آن ها در قالب راه اندازی پروژه هایی در زمینه پتروشیمی، نفت و راه آهن استفاده کرد، در خرداد ماه سال آینده، رکود را بطور واقعی پشت سر بگذاریم و اگر این اتفاق بیفتد، تورم در اقتصاد ایران تک رقمی خواهد شد.
رکود فراگیر امروز باعث شده برخی کارشناسان خروج از رکود را نسبت به کاهش تورم در اولویت بدانند. فکر می کنید دولت باید چه سیاست هایی را در این شرایط اعمال کند؟
اگر از رکود بطور واقعی عبور نکنیم، تحقق تورم تک رقمی اصلا شدنی نیست. اگر قدرت خرید مردم پایین تر از این بیاید و رکود بیشتر شود، اقتصاد سقوط می کند و فکر نمی کنم روش های تیم اقتصادی دولت یازدهم و اهداف آن ها، ادامه زندگی مردم در رکود را دنبال کند.
پیش شرط هایی وجود دارد که باید برای خروج از رکود محقق شود. در حال حاضر این پیش شرط ها در کشور ما، دارد محقق می شود. اولین آن رسیدن به جو امیدواری در فضای اقتصادی و روابط اقتصادی با جهان است که تا کنون محقق شده. دومین پیش شرط زمانی محقق خواهد شد که سرمایه های خارجی به اقتصاد ایران وارد شود و با افزایش بودجه پروژه های عمرانی به رونق این بخش از اقتصاد کمک کند. همزمان با این اگر سرمایه ها در بخش نفت و گاز و تولید نیرو هم بکار گرفته شود، رسیدن به تورم تک رقمی با توجه به انضباط مالی که دولت دارد، میسر خواهد شد.
ویژگی که دولت یازدهم نسبت به دولت گذشته دارد، همین انضباط مالی است. انضباط مالی دولت است که باعث شده بودجه به موقع ارائه شود و دولت مقید به انجام مواد بودجه باشد. قانونمند بودن از ویژگی های این دولت است و این ها همه، به بهبود فضای کسب و کار و رونق اقتصاد ایران کمک خواهد کرد.
فکر می کنید وعده رییس جمهور درمورد تورم تک رقمی محقق خواهد شد؟
من فکر می کنم اگر این وضعیت ادامه پیدا کند، از رکود خارج خواهیم شد. افق پیش روی ما، افق رکود نیست. افق پیش روی ما، ورود سرمایه های چند میلیتی و آغاز بکار پروژه های نفتی و گازی ایران است. افق پیش روی ما برداشته شدن تحریم های بین امللی از جمله تحریم سویفت است. همه این ها باعث شده که رییس جمهور بتواند به مردم به مردم این وعده را بدهد که تورم تک رقمی خواهد شد.
نباید فراموش کنیم که ما ظرفیت های بسیار خوبی در اقتصاد کشور داریم که با ورود سرمایه های بزرگ به این بخش ها، می توانیم به جایگاه خوبی در اقتصاد برسیم. از جمله این بخش ها معدن است. رهبری هم در صحبت هایی که اخیرا با هیئت دولت داشتند اشاره کردند که معدن می تواند جایگزین نفت باشد. این واقعیت دارد چون پنج درصد معادن دنیا در دست ماست و اگر بتوانیم با استفاده از سرمایه هایی که پس از لغو تحریم ها به ایران می آید، برداشت های خوبی داشته باشیم، در آینده به جایگزینی معدن به جای نفت خواهیم رسید.