سریعالقلم راهكار افزایش روابط شیعه و سنی را در افزایش روابط اقتصادی دانست و اضافه كرد: اگر برای چند سال آینده هم كنفرانس وحدت شیعه و سنی بگذاریم به اندازه بهبود روابط اقتصادی موثر نیست. اگر منافع تجاری، اقتصادی و بانكی افزایش پیدا كند، اختلافات در سایه این رابطه حل میشود. بهعنوان مثال سه قوم در كشور مالزی در كنار هم زندگی و حریمها را رعایت میكنند
روزنامه تعادل: سريعالقلم راهكار افزايش روابط شيعه و سني را در افزايش روابط اقتصادي دانست و اضافه كرد: اگر براي چند سال آينده هم كنفرانس وحدت شيعه و سني بگذاريم به اندازه بهبود روابط اقتصادي موثر نيست. اگر منافع تجاري، اقتصادي و بانكي افزايش پيدا كند، اختلافات در سايه اين رابطه حل ميشود. بهعنوان مثال سه قوم در كشور مالزي در كنار هم زندگي و حريمها را رعايت ميكنند
محمود سريعالقلم استاد دانشگاه شهيد بهشتي در نشستي در جمع فعالان اقتصادي كه در اتاق بازرگاني ايران برگزار شد، در مورد تحولات بينالمللي و پيشنيازهاي توسعه ايران، گفت: موضوع پيشرفت و توسعه موضوعي جهاني است و نميتوان آن را بهصورت بومي و محلي دنبال كرد. وي ادامه داد: بشريت طي چهار قرن به تجربهيي در علم پزشكي و مهندسي و ديگر حوزهها دست يافته است كه اكنون تمام كشورهاي جهان قادر به استفاده از آن هستند. وي تصريح كرد: در دنياي امروز فكر و روش انسانها بهشدت به يكديگر نزديك شده است و بايد گفت كه اصول توسعهيافتگي جهاني است و بدون علم و تفاهم نميتوان به توسعه دست يافت.
اين استاد دانشگاه گفت: سنگاپور كه جمعيت آن كمتر از تهران است، اكنون 220ميليارد دلار توليد ناخالص داخلي دارد كه يكي از دلايل آن انسجام فكري و فلسفي درون حاكميت است.
سريعالقلم افزود: با مرور تاريخ يك قرن اخير ايران درمييابيم كه نزديك كردن فكري يك عده با يكديگر كار بسيار سختي بوده است و اكنون بزرگترين مشكل كشور ما اين است كه بهدليل عدم انسجام فكري در انجام امور با مشكلات زيادي روبهرو هستيم.
وي تصريح كرد: در جهان امروز موضوع توسعهيافتگي به قدري مهم و گسترده شده است كه ليست عوامل پيشرفت يك كشور را به آساني و روشني ميتوان جستوجو كرد.
ايران با موضوع جهاني شدن مشكل دارد
اين استاد دانشگاه با بيان اينكه ايران با موضوع جهاني شدن مشكلات زيادي دارد، اضافه كرد: با مرور تاريخ مالي اروپا ميتوان دريافت كه تجارت بينالمللي اروپا بسيار سريعتر از تجارت داخلي آن شكل گرفته است. بنابراين كار جهاني كليد پيشرفت يك كشور است.
سريعالقلم افزود: تركيه، امارات، برزيل، كرهجنوبي، سنگاپور و چين ازجمله كشورهايي هستند كه در 60سال گذشته به سرعت پيشرفت كردهاند و اكنون در زمره كشورهاي بينالمللي هستند. بهعنوان مثال 36ميليون گردشگر سال گذشته به تركيه سفر كردند.
وي ادامه داد: براي بررسي مشكلات ايران بايد درخت علت و معلول مشكلات را با شاخ و برگهاي آن ترسيم كنيم. در اين حال، دو مشكل اصلي، ريشه و معلولهاي مشكلات، شاخ و برگ اين درخت هستند. اينگونه ريشه مشكلات شناسايي و درمان ميشود.
اين استاد دانشگاه تصريح كرد: امريكا براي قرن 21 برنامهريزي كرده برتري خود را در جهان حفظ كرده و ازسوي ديگر انرژي و تمركز خود را روي يك محور متمركز كند، به همين دليل اكنون شاهد هستيم كه روي IT سرمايهگذاري كرده است. اكنون چينيها و اروپاييها در اين زمينه چند دهه عقب هستند.
وي گفت: بررسي بيوگرافي انسانهاي موفق و بزرگ در علم، تجارت، هنر و ديگر زمينهها نشان ميدهد كه اكثر اين افراد تمركز در كارهايشان داشتهاند و روي يك موضوع اشراف كامل داشتهاند اما درحال حاضر در كشور مسوولاني داريم كه از 17 مكان حكم دريافت كردهاند و همزمان در 50 زمينه و مكان سخنراني ميكنند.
سريعالقلم افزود: اگر سه مشكل كليدي كشور را جستوجو كنيم، نخستين مورد آن بينالمللي نبودن ايران است، اگر 10هزار خارجي در ايران زندگي ميكردند، اكنون هواي آلوده نداشتيم زيرا آنها اجازه نميدادند كه هواي تهران آلوده باشد يا اگر 26ميليون توريست و گردشگر خارجي داشتيم، خودرو پرايد از كشور جمعآوري ميشد و اگر كشوري بينالمللي بوديم فرودگاهي بدون مشكلات ازجمله عدم تاخير در پرواز داشتيم.
وي ادامه داد: درحال حاضر تركيه قصد دارد فرودگاهي با ظرفيت 150ميليون مسافر طي سه سال احداث كند تا جابهجايي مسافر از شرق به غرب را برعهده داشته باشد. علت ساخت اين فرودگاه در تركيه متصل بودن اين كشور به جهان است و بينالمللي شدن را بهخوبي
دنبال ميكند.
اين استاد دانشگاه به اصول مشترك و اهداف ملي مورد اجماع 95 كشور جهان اشاره كرد و گفت: افزايش ثروت ملي نخستين مورد است، درحال حاضر كشورهايي كه ثروت ندارند هيچ اقدامي در عرصه داخلي و خارجي نميتوانند انجام دهند حتي كار فرهنگي را هم نميتوانند دنبال كنند. دومين عامل پيشرفت كشورها كه ما در آن دچار مشكل هستيم، همكاري بههم تنيده دولتها، بنگاهها و دانشگاههاست. سومين عامل همگرايي منطقهيي اقتصادي است. اكنون كشورهاي جهان بهدنبال برداشتن موانع جهاني شدن و افزايش روابط بينالمللي هستند زيرا درحال حاضر جهاني شدن جاي خود را به منطقهيي شدن داده است.
وي تصريح كرد: اصل ديگري كه در بين 95كشور مشترك است حلوفصل سريع اختلافات غيراقتصادي است، درحال حاضر بسياري از كشورها بهدنبال حل مشكلات همسايگان خود و همچنين بهبود روابط هستند.
اين استاد دانشگاه همچنين از نظام آموزشي و دانشگاهي كشور انتقاد كرد و افزود: يكي از بزرگترين ضعف دانشجويان و دانشگاههاي ما اين است كه به روز و جهاني نيستند. وي راهكار افزايش روابط شيعه و سني را در افزايش روابط اقتصادي دانست و اضافه كرد: اگر براي چند سال آينده هم كنفرانس وحدت شيعه و سني بگذاريم به اندازه بهبود روابط اقتصادي موثر نيست. اگر منافع تجاري، اقتصادي و بانكي افزايش پيدا كند، اختلافات در سايه اين رابطه حل ميشود. بهعنوان مثال سه قوم در كشور مالزي در كنار هم زندگي و حريمها را رعايت ميكنند.
رضايتمندي مردم و نرخ رشد
سريعالقلم گفت: اگر دولتي دنبال رضايتمندي مردمش است بايد حداقل نرخ رشد اقتصادي 3درصدي را ايجاد كند زيرا براساس هرم مازلو و ادبيات اقتصادي، رضايتمندي يك جامعه موفق در گرو آرامش و ثبات اقتصادي در آن است. انتخابات سال92 اين موضوع را ثابت كرد كه مردم بهدنبال آرامش اقتصادي هستند.
وي به پنجمين مورد مشترك بين 95كشور جهان اشاره كرد و گفت: ثبات سياسي و رضايتمندي عامه مردم نتيجه حداقل نرخ رشد اقتصادي 3درصد است و ششمين مورد هيات حاكمه چه سهمي براي نيروي اجتماعي و طبقه متوسط در توليد ثروت، ثبات سياسي و آينده كشور درنظر گرفته است. بهعنوان مثال دموكراسي در غرب توسط كارآفرينان ايجاد شده است.
وي ادامه داد: آخرين مورد برنامهريزي براي حفظ محيطزيست است كه كشورهايي مانند آلمان، هلند، كره و سنگاپور اقدامات جدي و كليدي در اين زمينه انجام دادهاند.
سريعالقلم همچنين درمورد وضعيت كشورهاي آسهآن گفت: اندونزي در سال2012 حدود 204ميليارد دلار صادرات و نرخ رشد اقتصادي 4درصدي داشته است. همچنين كرهجنوبي با نرخ رشد اقتصادي 7درصد براي نيم قرن، ارزش صادرات و واردات 1200ميليارد دلاري را دارد.
كشور تركيه نيز با 36ميليون توريست، رتبه چهارم گردشگري را در جهان دارد، اقتصاد اين كشور نرخ رشد 8درصدي را تجربه كرده و در 10سال گذشته 10هزار كيلومتر اتوبان در اين كشور ساخته شده همچنين ارزش صادرات محصولات كشاورزي اين كشور در سال2012 حدود 62ميليارد دلار بوده است.
اين كارشناس توسعه بااشاره به اينكه نرخ رشد اقتصادي لهستان 4درصد است، گفت: 46درصد از توليدات ناخالص داخلي لهستان را صادرات تشكيل ميدهد و سرمايهگذاري خارجي اين كشور طي 5سال آينده 106ميليارد دلار است. همچنين طي 10سال گذشته اتحاديه اروپا 40ميليارد دلار جهت ساختار عمراني لهستان سرمايهگذاري كرده است.
رسانههاي ايران و نگاه منفي
اين استاد دانشگاه انتقاد كرد: در رسانههاي ايران موضوع بينالمللي بودن بسيار كم موردتوجه قرار گرفته و فقط به جنبههاي منفي آن پرداخته ميشود. اينكه ابعاد منفي جهان بزرگنمايي شود براي مردم ايران خوب نيست و چنين اقدامي ازسوي رسانهها خدمت محسوب نميشود.
وي با بيان اينكه انزواي سياسي در خميرمايه شهروندان ايراني نيست، اضافه كرد: ايرانيها ذاتا در زمينه هنر، علم، ادبيات و فلسفه روحيه جهاني دارند. سريعالقلم همچنين به برگزاري سمينارهايي با موضوع فساد در ايران اشاره كرد و گفت: هر سال سمينار مبارزه با فساد در ايران برگزار ميشود و در پايان كنفرانس به حاضران هديه ميدهند و در روز اول آن هم مرسوم است مسوولان سخنراني كنند و در طول سمينار دو نفر هم با بحث ميكنند درصورتي كه تفكيك قوا يكي از اقدامات مبارزه با فساد است. البته آقاي لاريجاني هم گفت كه يكي از راههاي جلوگيري از فساد، برگزار نشدن چنين همايشها و سمينارهايي است. وي افزود: بنده بارها تاكيد كردهام كه خودكفايي معنايي ندارد، هيچ كشوري خودكفا نيست اما قفل شدن روي ويژگي و خصوصيات يك كشور بسيار خوب و مفيد است، بهعنوان مثال لهستان ازجمله كشورهايي است اين كار را بهخوبي انجام داده و فرآيند جهاني شدن را بهسرعت طي كرده است و اين كشور خود را به آلمان قفل كرد زيرا ميدانست اين كشور از لحاظ علم و صنعت بسيار پيشرفته است.
اين استاد دانشگاه گفت: ايران هم براي پيشرفت بايد اين شيوه و روش را دنبال كند در غير اين صورت پيشرفت چشمگيري حاصل نميشود. وي همچنين به پروسه پيشرفت اقتصاد مكزيك اشاره كرد و افزود: مكزيك با 40كشور جهان قرارداد تجارت آزاد منعقد كرده و ازسوي ديگر بخش خصوصي با مفهوم كيفيت، رقابت و سرمايهگذاري آشنا شده است. طي 20سال گذشته 75درصد صادرات اين كشور نفت بوده، اما اكنون 75درصد صادرات مكزيك كالاست.
وي بااشاره به وجود 35هزار تقاضا براي خريد هواپيماي مسافربري در 20سال آينده، اضافه كرد: 35درصد اين تقاضا مربوط به منطقه آسياست كه 4.8تريليون دلار سرمايه نياز دارد كه ايران هم ميتوانست در اين حوزه سهمي داشته باشد.
سريعالقلم همچنين به سهم چند كشور از نرخ رشد كل جهان اشاره كرد و گفت: نرخ رشد اقتصادي امريكا، هند، ژاپن و چين بهترتيب در 40سال گذشته 30، 3.8، 10، 9.9درصد بوده اما اكنون 13، 9.4، 1 و 33.6درصد شده است.
وي با تاكيد بر اينكه بايد به سمت جهاني شدن پيش برويم، افزود: آينده آموزشي در دنيا بهصورت آنلاين دنبال ميشود و در امريكا شيوه تفكر آموزش داده ميشود اما نظام آموزشي در ايران بهروز و جهاني نيست و نظام دانشگاهي ايران تحول جدي ميخواهد و اكنون منطقه آسياي مركزي و قفقاز بهواسطه اتصالات بينالمللي بهشدت در حال رشد هستند.
اين استاد دانشگاه به مديريت درآمد نروژ اشاره كرد و گفت: 4درصد درآمد نفت اين كشور در بودجه درنظر گرفته ميشود همچنين تمام پولها در خارج از اين كشور سرمايهگذاري ميشود و 720ميليارد دلار در صندوق، ذخيره ميشود.
سريعالقلم ادامه داد: باتوجه به افزايش جمعيت و تقاضا براي غذا، اهميت امنيت غذايي براي كشورها افزايش يافته و هم سطح كارآمدي در توليد است كه سبب شده كشاورزي ارتقا يابد و ازسوي ديگر رقابت در سطح جهاني براي فروش خدمات افزايش يافته است.
وي به تحولات بينالمللي اشاره كرد و ادامه داد: بنگاهها، سياستمداران و دانشگاهيان نياز به بازبيني مهارتها را تشخيص داده و اجرا ميكنند، همچنين در بخش اصلاحات گسترده در آسيا، كارآمد بودن بروكراسي، ترويج قوهقضاييه مستقل، شفافيت گسترده، مقررات دقيق، كم و ساده از ديگر موارد تحولات بينالمللي است.
قضاوت بدون آمار
اين استاد دانشگاه با بيان اينكه تفكر كنوني ما پر از پيشداوري و قضاوت است، گفت: برداشت من اين است كه قضاوت برخي از قبل شكل گرفته است و هر قدر به اين افراد آمار و اطلاعات صحيح داده شود حرف خود را ميزنند و اين پرسش براي بنده ايجاد شده كه چرا ايرانيها با اطلاعات غريبه هستند، البته اميدوارم كه اين برداشت بنده اشتباه باشد.وي بااشاره به كاهش قيمت جهاني نفت، اضافه كرد: با كاهش نفت، نرخ رشد اقتصادي امريكا افزايش و نرخ بيكاري كاهش مييابد و دموكراتها قصد دارند باتوجه به اينكه اكنون نرخ رشد اقتصادي امريكا بالا است و در دسامبر 720هزار نفر در صنعت IT امريكا راه پيدا كردهاند، با نفت ارزان خودشان را به مردم نشان دهند.وي همچنين به سطح رقابتپذيري كشورهاي مختلف اشاره كرد و گفت: سوييس رتبه نخست و سنگاپور، تركيه و مالزي در صدر جدول قرار دارند، البته ايران نيز در جايگاه 82 قرار دارد.
سريعالقلم ادامه داد: طي 10سال گذشته 481 كشور چندمليتي در غرب وجود داشت كه اكنون به 373 شركت رسيده است و همچنين در 10سال گذشته شركتهاي چندمليتي در كشورهاي درحال توسعه 19شركت بودند كه اكنون به 127شركت رسيده است. اين استاد دانشگاه با بيان اينكه آفريقا با جمعيت يك ميلياردي تا سال 2050 به دوميليارد نفر ميرسد، اضافه كرد: درحال حاضر هريك ساعت 800ميليون توييت صورت ميگيرد و ازسوي ديگر درسال 2013 فروش بازي ويديويي 25ميليارد دلار بوده كه ايرانيهاي خارجنشين سهمي در اين درآمد داشتهاند. ظرفيتهاي خوبي در آينده، درحال ايجاد است كه بايد به آن توجه داشته باشيم.
روحاني و آمار صحبت ميكند
وي با تاكيد بر اينكه بايد روش تفكر از حدسيات به سمت حقيقت و واقعيت جامعه سوق پيدا كند، ادامه داد: در بين سياستمداران، روحاني نخستين فردي است كه با آمار و ارقام صحبت ميكند.
سريعالقلم در مورد پيشنيازهاي توسعه ايران، اضافه كرد: شناخت عيني واقعي از جهان و ايران، قوه مقننه و قضايي موثر، تقويت ساختارهاي قانوني و قضايي در داخل، افزايش امكانات مالي و سرمايهگذاري با تقويت تعامل سياست خارجي و توجه به شاخصهاي اقتصادي و فناوري ازجمله مواردي است كه بايد مورد توجه قرار گيرد.
جهان نبايد از پيشرفت ايران بهراسد
وي با بيان اينكه جهان نبايد از پيشرفت ايران ترس و هراس داشته باشد، گفت: پيشرفت ايران نبايد تهديد تلقي شود و بايد براي آن دسته از كشورهاي همسايه مانند عربستان كه از رشد و توسعه ايران ترس دارند، راهحل ارايه داد و به آن توجه كرد. وي از عربستان و رژيم صهيونيستي بهعنوان دو انرژي جدي در مقابل ايران نام برد و اضافه كرد: عربستان با ثروتي كه دارد بازيگر مهمي در منطقه شده است.
اين استاد دانشگاه به عوامل پيشرفت و توسعه كشور اشاره كرد و افزود: دستيابي به اجماع پيرامون رهيافتهاي كل كشور طي يك دهه آينده، ريلگذاري مشترك سياست خارجي و توسعه اقتصادي، توجه به كل كشور نه يك گروه و حزب، تدوين افق سياستگذاري نرخ رشد اقتصادي پنج درصدي بهعنوان ضامن حلوفصل بسياري از نارساييها ازجمله موارد مهم و حايز اهميت است كه بايد مورد توجه قرار گيرد. سريعالقلم گفت: اگر ايران در عرصه جهاني چرخش جدي نداشته باشد به سمت افول خواهد رفت زيرا شاخصهاي كليدي نياز به امكانات مالي و سرمايهگذاري دارد و با صدور يك ميليون بشكه نفت نميتوان رشد و توسعه ايجاد كرد و برخيها ايران را درحد بقا ميخواهند. درحالي كه اگر پول و سرمايه نداشته باشيم، رو به افول پايدار خواهيم رفت.
نویسنده: گروه كلان مهدي دهقان