نشست هجدهم کمیسیون فضای کسب‌وکار، کارآفرینی و مقررات اتاق تهران با هدف بررسی بسته پیشنهادی دولت برای خروج از رکود اقتصادی برگزار شد و دبیرکل اتاق تهران برای بررسی و تحلیل این بسته در این نشست حاضر شد. البته اعضای کمیسیون فضای کسب‌وکار، کارآفرینی و مقررات اتاق تهران به دیگر مسایل اقتصادی روز از جمله بخشنامه عرضه محصولات پتروشیمی با ارز آزاد و قرائت گزارش تحقیق و تفحص مجلس از خودروسازان نیز توجه نشان دادند. در ابتدای این نشست احمد پورفلاح با اشاره به غیبت تعدادی از اعضای کمیسیون به دلیل سفرهای داخلی و خارجی پیشنهاد کرد که اتاق تهران و ایران تعطیلات تابستانی مشخصی در نظر بگیرند و اعلام کنند تا اعضای هیات نمایندگان نیز سفرهای خارجی خود را در همین تاریخ هماهنگ کنند و از غیبت در نشست‌ها جلوگیری شود. رئیس کمیسیون فضای کسب‌وکار، کارآفرینی و مقررات اتاق تهران با اشاره به غیبت تعداد قابل‌توجهی از اعضا در نشست‌های هیات نمایندگان و کمیسیون‌ها در چند وقت اخیر گفت: «اتاق می‌تواند بررسی کند و یک تعطیلات مشخص و ثابت تابستانی برای هیات نمایندگان در نظر بگیرد. این اتفاق در بسیاری از کشورهای خارجی نیز مرسوم است و باعث می‌شود که با جلوگیری از غیب‌های مکرر و غیرموجه بهره‌وری افزایش یابد و ایام تعطیلات کاری از پیش مشخص و معین باشد.» دبیرکل اتاق تهران نیز عنوان کرد که می‌توان این پیشنهاد را در هیات نمایندگان اتاق تهران بررسی و از اعضا نظرخواهی کرد. ابراهیم بهادرانی گفت: «مسلماً نمی‌توان اتاق را کامل تعطیل کرد و باید امور جاری اتاق انجام شود اما می‌توان در مورد هیات نمایندگان و جلسات کمیسیون‌ها این مساله را به نظرخواهی گذاشت.» سیدحامد واحدی نیز با تایید درستی پیشنهاد پورفلاح اضافه کرد که غیبت تعدادی از اعضا در نشست‌های کمیسیون‌ها محدود به تابستان نیست. واحدی گفت: «چند وقتی است که نمایندگان دولت در هیات نمایندگان در نشست کمیسیون‌ها شرکت نمی‌کنند. حتی خود نمایندگان بخش خصوصی هم در این نشست‌ها کمتر حضور می‌یابند و تعداد غیبت‌ها بالاست و باید برای این مساله چاره‌ای اندیشید.» محمدرضا نجفی‌منش برای ورود اعضای کمیسیون به بحث اخبار اقتصادی مرتبط روز به بخشنامه‌ای در مورد جرایم دیرکرد پرداخت قبوض گاز مصرفی در کارخانجات پرداخت و میزان این جرایم را بسیار بالا توصیف کرد. نجفی‌منش گفت: «درست است که صنایع باید این هزینه را به موقع بپردازند اما در نظر بگیرید که صنفی مانند آجرسازی هم وجود دارد که برخی صاحبان این صنعت با صرف هزینه بالا کارگاه‌های تولید آجر را از سوخت مازوت به گازسوز تبدیل کرده‌اند و اکنون که دچار رکود شدیدی در بازار هستند از پرداخت هزینه گاز خود ناتوان شده‌اند. آن وقت باید جرایم سنگینی هم بپردازند.» این عضو کمیسیون هم‌چنین اشاره‌ای به گزارش هیات تحقیق و تفحص مجلس در مورد خودروسازان داشت و بخش‌هایی از این گزارش را دارای اشکال خواند. او گفت: «در این گزارش مطالبات خودروسازان که پیگیر آن هم نیستند هشت هزار میلیارد تومان اعلام شده در حالی که در بررسی و سوال ما از هر دو خودروساز این رقم کمتر از هزار میلیارد تومان اعلام شده است.» نجفی‌منش قرائت چنین گزارش‌هایی را خلاف اقتصاد مقاومتی دانست که موجب تضعیف صنایع داخلی می‌شود. سیدحامد واحدی نیز با اشاره به بخشنامه‌ای که فروش محصولات پتروشیمی در بورس را با قیمت ارز آزاد اعلام کرده بود از فضای انتقادهای شدید و مخالفت‌ها با این تصمیم وزارت صنعت، معدن و تجارت گفت. واحدی عنوان کرد که اکنون قیمت‌ها به صورت دستوری پایین نگه داشته شده و در ماه‌های آینده این افزایش قیمت خودش را در کالاهای نهایی نشان خواهد داد. او افزود: «البته سرانجام اعتراضات حداقل نتیجه‌ای که در برداشت این بود که معاون اول رییس‌جمهور وارد ماجرا شد و این مشکل را برای رییس‌جمهور هم نقل کرد. اکنون هم ما منتظر هستیم تا واکنش دولت نسبت به این قضیه را ببینیم.» این عضو کمیسیون اعلام کرد که اعتقاد فعالان حوزه‌های مرتبط این است که همه صنایع مربوطه باید در یک بسته و یک زنجیره دیده شوند. واحدی نبود ملاک دقیق برای تعیین نرخ ارز آزاد را از مشکلان این بخشنامه عنوان کرد. دبیرکل اتاق تهران نیز سخنان خود در بخش بررسی اخبار روز را به گزارش اخیر صندوق بین‌المللی پول که هدفمندی یارانه‌ها و تبعات آن را بررسی کرده اختصاص داد. ابراهیم بهادرانی گفت: «بنابر این گزارش حدود 13 درصد تولیدناخالص داخلی کشور در قالب یارانه نقدی به مردم داده می‌شود. هم‌چنین بهره‌مندی اقشار ثروتمند از یارانه‌ها پنج برابر اقشار فقیر اعلام شده و به همین دلیل پیشنهاد شده که یارانه به مواد غذایی و نیازهای اساسی مردم تعلق بگیرد تا طبقه کم‌درآمد بیشتر از یارانه‌ها برخوردار شوند. بهادرانی هم‌چنین به گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس در مورد هزینه ایجاد شغل در کشور اشاره کرد و گفت: «طبق این گزارش هزینه ایجاد هر شغل تا سال 89 به طور متوسط 23 میلیون تومان بود که اکنون این رقم به 148 میلیون تومان افزایش یافته است. این رقم بسیار بالاست و برای اقتصاد ما که نیاز به ایجاد اشتغال دارد بسیار هزینه‌بر خواهد بود.» ابراهیم بهادرانی هم‌چنین به گزارش سه ماهه تجارت خارجی کشور اشاره کرد و از افزایش صادرات و واردات کشور ابراز امیدواری کرد. او گفت: «آمار حاکی از افزایش تجارت خارجی در مقایسه با مدت مشابه سال قبل است. نکته جالب این که در دو ماهه اول، صادرات بیش از واردات بود.» او با بیان این که بیشتر کالاهای وارداتی مربوط به کالاهای واسطه‌ای است ابراز امیدواری کرد که این روند تداوم و ارتقا یابد تا تولید و صادرات رونق یابد. به لایحه مالیات توجه شود پرویز حسابی دیگر عضو کمیسیون فضای کسب‌وکار، کارآفرینی و مقررات در سخنانی به بررسی قانون مالیات در صحن مجلس اشاره و تاکید کرد که اتاق تهران باید از فرصت کنونی استفاده کند و نظرات اصلاحی خود را پیش از تصویب قانون به گوش نمایندگان برساند. حسابی گفت: «اتاق بازرگانی نباید منتظر بماند تا یک قانون در مجلس تصویب شود و بعد به دنبال اصلاح قانون و بیان مشکلات آن باشد.» او هم‌چنین با اشاره بر برخی مشکلات سر راه فعالان اقتصادی برای صدور و یا تمدید کارت بازرگانی خواستار تسهیل روند صدور و تمدید کارت شد. پس از این سخنان، بحث تمدید کارت بازرگانی به مدت پنج سال در کمیسیون فضای کسب‌وکار، کار آفرینی و مقررات اتاق تهران مطرح شد و اعضای کمیسیون درخواست کردند که صدور کارت پنج‌ساله که اکنون فقط برای فعالان صنعتی و معدنی امکان‌پذیر است برای فعالان سایر بخش‌ها چون بازرگانی و خدمات نیز میسر شود. احمد پورفلاح نیز در میان اخبار روز به بحث تسهیلات بانکی اشاره کرد که از سهم اندک بخش صادرات انتقاد کرد. پورفلاح اعلام کرد که برابر آمار منتشر شده صادرات فقط دو هزار میلیارد تومان تسهیلات دریافت کرده است. او گفت: «سهم صنعت 60 هزار میلیارد تومان، مسکن 98 هزار میلیارد تومان و کشاورزی 29 هزار میلیارد بوده و این نشان‌دهنده روانه شدن بخش زیادی از تسهیلات بانکی به سمت مسکن مهر است که باعث افزایش تورم در کشور شد.» رئیس کمیسیون فضای کسب‌وکار، کارآفرینی و مقررات اتاق تهران هم‌چنین عنوان کرد که بانک مرکزی پیش‌بینی کرده در صورت انجام توافق هسته‌ای، رشد اقتصادی کشور بهبود خوب و قابل‌توجهی خواهد یافت. به گفته احمدپورفلاح و به نقل از وزیر نفت ایران سه ماه بعد از برداشتن تحریم‌ها به تولید چهار میلیون بشکه نفت در روز خواهد رسید. رکود یا تورم؟ پس از این مباحث بود که مساله بررسی و تحلیل بسته پیشنهادی دولت برای خروج از رکود اقتصادی در کمیسیون مطرح شد. این بسته که توسط تیم اقتصادی دولت تدوین شده چند روز قبل از طریق پایگاه اطلاع‌رسانی دولت در دسترس عموم قرار گرفت تا کارشناسان و فعالان اقتصادی و اقتصاددانان در مورد آن نظر و پیشنهاد بدهند. احمد پورفلاح با استقبال از این بسته و در دستور کار گرفتن مساله رکود در دولت عنوان کرد که تاکنون چندین بار در نشست‌های مختلف به دولت اعلام کرده بود که در کنار رسیدگی به مساله تورم باید خروج از رکود را هم مدنظر قرار دهند. او افزود: «دولت ارائه تسهیلات را به حداقل رسانده و در نتیجه گردش نقدینگی بسیار کم شده است. لذا دولت نباید انتظار داشته باشد که در این شرایط تولید کمر راست کند.» پورفلاح افزود: «من در شورای گفت‌و‌گو عنوان کردم که شاید وجود کمی تورم در صورتی که منابع به سمت تولید حرکت کند بد نباشد. گرچه آقای سیف در همان نشست تاکید کرد که اولویت دولت کنترل تورم است.» رئیس کمیسیون فضای کسب‌وکار، کارآفرینی و مقررات اتاق تهران با اشاره به مساله رکود اقتصادی فعلی در کشور که از آن به رکود تورمی یاد می‌شود گفت: «از سال 1338 تاکنون چنین رکودی را تجربه نکرده‌ایم. در سی سال بعد از انقلاب و در دوران جنگ هم چنین تجربه‌ای نداشته‌ایم.» احمد پورفلاح با اشاره به بخش‌هایی از بسته خروج از رکود دولت، افزود: «در این بسته آمده که در دوران دولت یازدهم برخی از سازوکارها که در جهت تشدید رکود و تورم بوده حذف شده است. ‌هم‌چنین برای حذف تحریم‌ها گام‌هایی برداشته شده و تلاش شده روند نزولی تولید نفت معکوس شود. هم‌چنین افزایش تولید و صادرات نفت در دستور کار قرار گرفته است.» پورفلاح با اشاره به راهکارهای دولت برای خروج از رکود که در این بسته آورده شده عنوان کرد که فعلاً دولت وارد جزییات نشده و راهکار اجرایی نداده است. او گفت: «با این همه به نظر من حرکت دولت بسیار خوب شده است و باید کمیسیون‌های اتاق به این مساله توجه کنند چون خروج از رکود برای بخش تولید ما بسیار مهم است.» دولت جزییات اجرایی بسته را هم اعلام می‌کند محمدرضا نجفی‌منش بسته پیشنهادی خروج از رکود را حاصل جلساتی دانست که بین دولت و صنعتگران، اقتصاددانان و شرکت‌های بزرگ اقتصادی برگزار شده است. نجفی‌منش گفت: «برای عملیاتی کردن این بسته نیز راهکارهایی در نظر گرفته شده که اکنون در حال نقد و بررسی در دولت است. برخی مسئولان دولتی از جمله آقای ویسه هم در مورد این برنامه اذعان کرده بودند که این برنامه کلیات طرح است و جزییات آن هم به زودی تدوین خواهد شد.» او عنوان کرد که بخشی از این راهکارهای عملی نیازمند مصوبه مجلس و تعدادی هم نیازمند تصویب در هیات دولت است. دولت در سیاست‌هایش به دنبال نقطه تعادل باشد در ادامه نشست دبیرکل اتاق تهران با اشاره به جلسات اتاق تهران در مورد رکود به ویژه نشست صاحبان صنعت و مسعود نیلی مشاور ویژه اقتصادی رئیس‌جمهور اشاره کرد که در ابتدا هدف اتاق تهران این بوده که دولت به خوبی با مشکلات موجود در صنعت کشور آشنا شود. ابراهیم بهادرانی نیز تایید کرد که بسته پیشنهادی موجود بسیار کلی و فشرده است. او گفت: «راهکارهای اجرایی این بسته به زودی در دولت مطرح و تصویب می‌شود. آن بخش از راهکارها که باید در مجلس تصویب شود توسط آقای طیب‌نیا وزیر اقتصاد پیگیری خواهد شد.» بهادرانی هم‌چنین با اشاره به وضعیت اقتصاد کشور عنوان کرد که برابر آنچه در بسته پیشنهادی دولت آمده رکود فعلی در اقتصاد رکورد از طرف عرضه است. او افزود: «کارشناسان اقتصادی دولت در چند بازه زمانی قبل از دولت یازدهم و دوره بعد از روی کار آمدن دولت یازدهم وضعیت را بررسی کرده‌اند. مهمترین مساله از دید آنها سوءمدیریت در اقتصاد به ویژه در حوزه نفت بوده است. اقتصاد ایران از مدیریت ناصحیح ضربه بدی خورد و تحریم‌ها نیز شدت این ضربه را بیشتر کرد.» دبیرکل اتاق تهران با اشاره به شباهت رکود کنونی به آنچه در سال 1338 در اقتصاد پیش آمده توصیه کرد که در شرایط فعلی سرمایه‌گذاری جدید چاره‌ساز نیست چون بازدهی آن زمان‌بر است. ابراهیم بهادرانی گفت: «ما باید از ظرفیت سرمایه‌گذاری‌هایی که قبلا انجام دادیم به خوبی استفاده کنیم و سرمایه‌گذاری‌های جدید هم لااقل باید در پروژه‌هایی باشد که رو به اتمام و در مراحل پایانی کار هستند.» او با تاکید بر لزوم بازنگری مالی در بانک‌ها اعلام کرد که بانک‌ها در طول سال‌های گذشته پس‌انداز مردم را به ملک‌های خوب و بزرگ تبدیل کرده و براساس افزایش قیمت آن ملک‌ها به مردم سود می‌دهند. بهادرانی اضافه کرد که بانک‌ها برای در اختیار داشتن املاک و مستغلات بعضاً از پس‌انداز مردم استفاده کرده‌اند که باید اصلاح شود. ابراهیم بهادرانی هم‌چنین عنوان کرد که برای مقابله با تورم و خروج از رکود باید نقطه بهینه‌ای در سیاست‌های دولت درنظر گرفته شود در غیر این صورت روند کنترل تورم باعث تعمیق رکود می‌شود. دبیرکل اتاق تهران افزود: «شادروان دکتر منوچهر فرهنگ در ابتدای درس اقتصاد به ما که شاگردانش بودیم چند درس همه داد. اول این که تاکید کرد اقتصاد علم مصرف بهینه است نه عدم مصرف. دوم به موج‌هایی اشاره کرد که در اقتصاد شکل می‌گیرد و اگر یک سد بتنی در برابرش قرار نگیرد ویران‌کننده است. سوم هم اعلام کرد همواره باید در مسایل اقتصادی به یک نقطه تعادل فکر کرد.» بهادرانی هم‌چنین به سخنان دکتر محمدهاشم پسران در بانک مرکزی اشاره کرد که برای حل مشکل رکود تورمی روی شناختن و یافتن نقطه بهینه و نقطه تعادل تاکید کرده بود. دبیرکل اتاق تهران گفت: «مساله دیگر این که مسئولیت زیادی به بازار مالی کشور منتقل شده است و در حال حاضر بازارهای مالی ما فاقد این توانایی است.» او هم‌چنین اشاره کرد که در این بسته به بخش حمل‌و‌نقل بی‌توجهی شده است و هم‌چنین رفع فساد اقتصادی نیز آن‌چنان که باید و شاید مورد توجه قرار نگرفته است. با این همه دبیرکل اتاق تهران با تقدیر از تلاش دولت برای تدوین این بسته گفت: «برای اولین بار است که در مملکت ما دولت چنین اقدامی را انجام داده که یک بسته مشخص تدوین کرده و پیش از هر اقدام عملی آن را به نظرخواهی گذاشته است. با این حال برخی از اقتصاددانان به شدت به این طرح تاخته‌اند که شاید چندان منصفانه نباشد. در مقابل نقدها و تحلیل‌های خوبی هم از این بسته از زبان اقتصاددانان و کارشناسان و فعالان اقتصادی مطرح شده که می‌تواند کمک خوبی برای دولت باشد.»